Translator:
sexyca@hdvietnam.com
Hố đen...
từ lâu đã được coi là những kẻ bắt nạt của vũ trụ,
nhưng chúng thực sự rất tệ?
Hố đen không bạo lực. Chúng "thanh lịch".
Chúng là những vật thể cực kỳ mạnh mẽ,
nhưng chúng rất đơn giản.
Đơn giản nhưng không thể đoán trước.
Các hố đen xé các hành tinh thành mảnh vụn,
nhưng chúng cũng sinh ra các ngôi sao.
Hố đen giống như sự kết hợp
thùng rác tái chế cuối cùng.
Chúng xây dựng các thiên hà
và có thể đã thắp sáng vũ trụ sơ khai đen tối.
Đó là một trong những thay đổi lớn nhất đã xảy ra.
Ai đó "bật đèn lên" và biến đổi vũ trụ của chúng ta.
Chúng có đủ kích cỡ,
từ kính cực nhỏ đến siêu khổng lồ,
kiểm soát số phận của mọi thứ xung quanh.
Câu chuyện về vũ trụ và cách nó được sắp đặt
là câu chuyện về các hố đen.
Hố đen là kiến trúc sư bậc thầy của vũ trụ,
và nếu không có chúng, chúng ta sẽ không tồn tại.
Hố đen ...
chúng ta bị thuyết phục bởi sức mạnh hủy diệt của chúng.
Hố đen rất nguy hiểm.
Hố đen là hiểm họa
Hố đen không thân thiện với môi trường của chúng.
Không có kết thúc tốt đẹp
cho bất cứ điều gì rơi vào một hố đen.
Có lẽ là một trong những vật thể đáng sợ nhất
trong vũ trụ.
Nhưng chính xác những vật thể đáng sợ này là gì?
Hố đen được tạo ra khi bạn có đủ vật chất
trong một vùng không gian nhỏ.
Điều này xảy ra khi một ngôi sao lớn chết đi
và tự sụp đổ ...
...một siêu tân tinh.
Một hố đen là hậu quả cuối cùng của trọng lực.
Nó là một vật thể có khối lượng lớn
bị nghiền nát trong một không gian nhỏ đến mức
tốc độ thoát của nó
trở nên lớn hơn tốc độ ánh sáng.
Chúng là một con đường một chiều.
Bạn đi vào.
Không có gì thoát ra, thậm chí là ánh sáng.
Nhưng các hố đen
có thực sự xứng đáng với phần tệ hại của chúng không?
Theo một số cách, tôi nghĩ rằng chúng ta thiết lập các hố đen
để trở thành nhân vật phản diện nhiều hơn so với thực tế.
Black holes suffer a bit of a p.R. Problem.
Tôi nghĩ rằng chúng có nhiều mối đe dọa trong khoa học viễn tưởng
và phương tiện truyền thông phổ biến hơn thực tế.
Có hàng nghìn tỷ thiên hà trong vũ trụ được biết đến.
Và hầu hết trong số chúng có một hố đen siêu lớn
ở trung tâm.
Những con quái vật này có khối lượng gấp hàng triệu lần
mặt trời của chúng ta.
Trọng lực to lớn của chúng có thể khiến các ngôi sao bay lên.
Chúng là những người có công trong việc
biên đạo vũ điệu của các ngôi sao
trong vùng lân cận của chúng.
Các hố đen siêu lớn bắn ra
những dòng phóng xạ gây chết người và những cơn gió vũ trụ dữ dội
và nuốt chửng bất cứ thứ gì đến gần.
Bây giờ các nhà khoa học đang bắt đầu nhận ra
những gã khổng lồ vũ trụ này
cũng có thể có một mặt sáng tạo.
Hầu hết mọi người nghĩ về các hố đen
giống như những chiếc máy hút bụi khổng lồ trong không gian,
và về cơ bản mọi thứ đều rơi vào chúng,
nhưng thực tế không phải vậy.
Chúng được coi là động cơ của sự thay đổi vũ trụ.
Mặc dù hố đen là trạng thái kết thúc của các ngôi sao,
nhưng chúng thực sự có thể ảnh hưởng đến
sự hình thành của các ngôi sao,
theo một loạt các cách khác nhau.
Công việc của một thiên hà là tạo ra các ngôi sao,
nhưng sự tăng trưởng của các ngôi sao không được kiểm soát
là không lành mạnh.
Quá nhiều ngôi sao có thể rút cạn
nguồn cung cấp khí của một thiên hà.
Hố đen rất quan trọng.
Có vẻ như sự tiến hóa của thiên hà
gắn liền với sự tiến hóa của lỗ đen.
Chúng ta không biết chính xác như thế nào,
nhưng "cuộc hôn nhân" dường như chắc chắn.
Một ý tưởng là các hố đen siêu lớn
hoạt động như các cơ chế kiểm soát vũ trụ.
Hố đen có thể hoạt động như một bộ điều nhiệt trong nhà bạn.
Nếu ngôi nhà của bạn quá nóng,
bộ điều nhiệt sẽ bật điều hòa không khí,
và nếu trời quá lạnh, nó sẽ bật máy sưởi.
Hố đen làm những điều tương tự cho các thiên hà.
Các hố đen siêu lớn điều chỉnh sự hình thành sao
bằng cách kéo khí vào và bắn nó trở lại thiên hà.
Khi những hố đen này đang tiêu thụ vật chất,
chúng đang tự thu hút vật chất,
nhưng chúng cũng đang phun ra thứ gì đó.
Về cơ bản, các hố đen ăn như những đứa trẻ nhỏ ...
rất chậm chạp,
vì vậy rất nhiều thứ chúng ăn lại bay ra ngoài một lần nữa.
Chúng ăn sao. Chúng ăn các hành tinh.
Nhưng thường xuyên nhất, chúng ăn những đám mây khí khổng lồ.
Hố đen kéo khí và bụi
vào một đĩa bồi tụ xung quanh nó.
Đĩa này quay nhanh hơn và nhanh hơn.
Năng lượng từ tính tích tụ.
Với đĩa bồi tụ xoay quanh hố đen,
cũng có những từ trường đang diễn ra.
Vật liệu này chuyển động nhanh đến mức
từ trường cuộn lên, cuộn xuống
và tạo thành một cơn lốc giống như một cơn lốc xoáy.
Các nhà thiên văn học gọi chúng là vòi phun.
Những vòi phun này lan truyền ra bên ngoài
giống như những chuyến tàu chở hàng
đi qua thiên hà
trong hàng trăm và hàng ngàn năm ánh sáng.
Chúng giống như những tia tử thần.
Các vòi phun phá vỡ các đám mây khí hình thành sao,
hạn chế sự hình thành sao dư thừa trong thiên hà,
nhưng ở ngoài cùng của thiên hà,
chúng có thể châm ngòi cho sự ra đời của sao.
Mọi thứ nhẹ nhàng hơn ngoài kia.
Bạn không gần gũi với "trái tim tràn đầy năng lượng",
vì vậy các ngôi sao, hành tinh và sự sống
có thể hình thành ngoài kia
một phần vì vật chất
đã di chuyển ra khỏi hố đen.
Vì vậy, các hố đen có thể có ảnh hưởng lớn
đến các khu vực mà chúng sinh sống.
Ngay xung quanh chúng,
chúng có thể ngăn chặn sự hình thành của các ngôi sao
trong khi, ở quy mô rất, rất lớn,
chúng thực sự có thể thúc đẩy sự hình thành của các ngôi sao.
Năm 2018, hố đen tràn ngập các trang báo.
Các nhà khoa học phát hiện ra các hố đen ngấu nghiến khí
nhanh đến mức dường như
chúng đang vượt xa các thiên hà chủ của chúng.
Thật tự nhiên khi câu hỏi được đưa ra ...
một hố đen có thể lớn đến mức nào?
Bây giờ chúng tôi có câu trả lời.
Chúng có thể đạt kích thước triple-xl,
trở thành các hố đen siêu khổng lồ.
Các hố đen siêu khổng lồ rất tuyệt vời
bởi vì chúng gây chú ý rằng
chúng có thể tồn tại.
Các hố đen siêu khổng lồ rất hiếm
và thường có khối lượng lớn hơn 10 tỷ lần
so với mặt trời.
10 tỷ khối lượng mặt trời ...
đó là số 10 theo sau là chín số không.
Hố đen siêu khổng lồ là những con thú thực sự.
Hố đen ở trung tâm thiên hà của chúng ta
gấp 4 triệu lần khối lượng mặt trời.
Hãy hình dung các hố đen lớn hơn 2.500 lần.
Đó là những gì chúng ta đang nói ở đây.
Một hố đen siêu khổng lồ này
sẽ rộng bằng hệ mặt trời ....
và nặng bằng tất cả các ngôi sao trong dải ngân hà.
Chúng ở trong các thiên hà không lớn hơn nhiều.
Điều đó thực sự làm mọi người ngạc nhiên.
Và vào năm 2018, các nhà khoa học phát hiện ra
một hố đen siêu khổng lồ
khối lượng gấp 20 tỷ lần khối lượng mặt trời
phát triển nhanh hơn bất kỳ hố đen nào khác.
Tên khủng bố hung dữ này
nuốt chửng khối lượng mặt trời của chúng ta
cứ sau hai ngày.
Những hố đen lớn này thực sự rất tốt
trong việc ngấu nghiến những thứ khác.
Chúng sẽ ăn bất cứ thứ gì theo nghĩa đen.
Chúng là những con quái vật của vũ trụ.
This kind of voracious eating
Sự phàm ăn này có thể có hậu quả tàn phá.
Nó thổi rất nhiều năng lượng và nhiễu loạn vào thiên hà
khiến các ngôi sao không còn hình thành
và hố đen càng lớn, thiên hà càng chết nhanh.
Điều cơ bản mà các hố đen siêu khổng lồ này làm với các thiên hà
là chúng đóng cửa tất cả sự hình thành sao,
và theo nghĩa đó, chúng giết chết các thiên hà.
Và vì vậy những thứ này
thậm chí có thể quét sạch các thiên hà chủ của chúng.
Hố đen siêu khổng lồ cũng là một vấn đề đối với các nhà khoa học.
Chúng có thể là người ăn nhanh nhất,
nhưng điều đó không giải thích làm thế nào
chúng trở nên lớn như vậy.
Với những hố đen siêu khổng lồ này,
những hố đen này nặng gấp 10 tỷ lần
so với mặt trời của chúng ta, bạn không thể phát triển chúng
từ sự tích tụ khí chậm theo thời gian.
Không có đủ khí,
và không có đủ thời gian.
Nó cho chúng ta một bí ẩn mới để giải quyết.
Làm thế nào để bạn tạo ra các hố đen lớn như vậy?
Không có câu trả lời rõ ràng cho đến khi
những hố đen siêu khổng lồ này được hình thành như thế nào.
Mọi người tự hỏi nếu có một số cơ chế khác
mà bạn có thể tạo ra các hố đen.
Một cơ chế quá bạo lực, nó cũng ném
các hố đen siêu lớn ra khỏi các thiên hà.
Bây giờ chúng ta biết rằng các hố đen siêu khổng lồ
gấp hàng tỷ lần khối lượng mặt trời tồn tại,
nhưng chúng ta không biết làm thế nào
chúng trở nên to lớn như vậy.
Chúng tôi đã phát hiện các hố đen sao (stellar mass black hole)
va chạm.
Chúng sáp nhập tạo thành một hố đen mới lớn hơn
và tạo ra một lượng năng lượng khổng lồ.
Nhưng cón hố đen siêu lớn?
Khi các thiên hà hợp nhất,
các hố đen siêu lớn ở trung tâm của chúng
sẽ rơi xuống trung tâm của thiên hà mới hình thành.
Những hố đen siêu lớn này
có thể bị cuốn vào các vụ sáp nhập thiên hà,
kết hợp với nhau để tạo thành một hố đen siêu khổng lồ?
Vào năm 2017, kính viễn vọng không gian hubble
đã phát hiện ra một thứ kỳ lạ
trong một thiên hà xa xôi có tên là 3c186.
Nó phát hiện một điểm cực kỳ sáng
hàng ngàn năm ánh sáng từ trung tâm thiên hà.
Các nhà khoa học nghi ngờ đó là một chuẩn tinh.
Một chuẩn tinh là một hạt nhân thiên hà hoạt động vô cùng sáng,
được cung cấp năng lượng bởi một hố đen siêu lớn.
Chúng tôi thường xuyên phát hiện ra các chuẩn tinh
vận hành bằng hố đen,
nhưng luôn luôn ở trung tâm của các thiên hà,
cho đến tận bây giờ.
Khi chúng tôi thực sự có được dữ liệu này từ hubble,
chúng tôi hoàn toàn choáng váng khi phát hiện ra rằng
chuẩn tinh mà chúng ta biết từ lâu đã tồn tại ở
trung tâm của thiên hà này không thực sự nằm ở trung tâm.
Hố đen này cách trung tâm thiên hà
khoảng 35.000 năm ánh sáng.
Điều đó thực sự kỳ lạ.
Thật là một sự kiện cực kỳ hiếm hoi và kỳ quái
để tìm ra một chuẩn tinh, một hố đen siêu lớn,
không nằm ở trung tâm của thiên hà.
Khi các nhà khoa học nhìn gần hơn,
họ phát hiện ra rằng chuẩn tinh đang chuyển động trong không gian
cách xa trung tâm của thiên hà.
Bây giờ, đây là một hố đen
với khối lượng khoảng một tỷ lần mặt trời,
và nó đang di chuyển khoảng 4 triệu dặm một giờ.
Hố đen này,
có lẽ ban đầu ở trung tâm thiên hà,
bằng cách nào đó đã bị bắn ra với vận tốc cao
bởi một sự kiện cực kỳ bạo lực.
Thật khó có thể hình dung loại sự kiện nào
sẽ bơm nhiều năng lượng vào một vật thể lớn như vậy
để bắn nó ra khỏi trung tâm của một thiên hà.
Thứ gì đã đá nó ra, làm thế nào và tại sao?
Các nhà khoa học có một ý tưởng.
3c186 có thể là tàn dư của sự hợp nhất thiên hà.
Các hố đen siêu lớn của các thiên hà hợp nhất
xoay quanh nhau,
phát ra những vụ nổ năng lượng dưới dạng sóng hấp dẫn.
Sóng hấp dẫn là tất cả xung quanh chúng ta.
Chúng là những gợn sóng trong kết cấu của không-thời gian.
Mỗi khi một khối lượng di chuyển,
sóng hấp dẫn được tạo ra,
vì vậy nếu tôi vẫy tay, tôi đang tạo ra sóng hấp dẫn.
Một bàn tay tạo ra sóng không thể nhận ra.
Khi các vật thể khổng lồ
như các hố đen siêu lớn va chạm vào nhau,
năng lượng được giải phóng dưới dạng sóng hấp dẫn
là một hiện tượng.
Các nhà khoa học nghĩ rằng những hố đen này
có thể có kích cỡ khác nhau.
Có thể là nếu một trong các hố đen
thực sự lớn
và một hố đen khác không lớn bằng,
khi chúng xoắn ốc xung quanh và hợp nhất,
chúng sẽ phát ra sóng hấp dẫn theo cách không đối xứng.
Sự bất đối xứng này có một tác động thảm khốc.
Khi hai hố đen va chạm và hợp nhất,
chúng bắn ra một luồng sóng hấp dẫn khổng lồ,
nhưng chỉ theo một hướng.
Vụ nổ năng lượng này "đá" hố đen mới kết hợp
ra khỏi trung tâm thiên hà.
Hãy nghĩ về một shotgun giật, nhưng siêu lớn.
Và có rất nhiều năng lượng phát ra
đến nỗi nó hoạt động như một tên lửa,
và nó thực sự đẩy hố đen hợp nhất đi.
Nó sẽ là một trong những sự kiện năng lượng nhất
từng được chứng kiến.
Chúng rất năng động,
chúng thực sự đang làm rung chuyển không gian.
Chúng tôi đã không chứng kiến vụ va chạm thực tế,
nhưng 3c186 có thể là bằng chứng cho thấy
các hố đen siêu lớn có thể va chạm và hợp nhất,
tạo thành các hố đen lớn hơn.
Đây sẽ là một cơ chế mà bạn sẽ tạo ra,
cuối cùng, một hố đen siêu khổng lồ.
Đối với hố đen bị đẩy ra,
độ giật của lực hấp dẫn đã gửi nó
trên một chuyến đi một chiều đến quên lãng.
Vì vậy, sóng hấp dẫn đã "đá" hố đen siêu lớn này
và khiến nó bay trong không gian.
Trong 20 triệu năm, dự kiến nó sẽ thoát khỏi thiên hà của nó.
Hố đen siêu lớn bị đẩy ra
cuối cùng có thể đâm vào một thiên hà khác
và hợp nhất với hố đen siêu lớn của nó.
Những hố đen lớn nhất này
dường như ném trọng lượng của chúng xung quanh,
bắt nạt các thiên hà và các hố đen khác.
Bây giờ các nhà nghiên cứu
đã phát hiện ra một hố đen ma cà rồng
đang rút cạn sinh lực của người hàng xóm của nó.
Các hố đen siêu khổng lồ
dường như phá hủy các thiên hà của chúng,
trong khi các hố đen siêu lớn
dường như điều chỉnh sự hình thành sao.
Nhưng tất cả các hố đen siêu lớn có tốt không?
Hàng trăm thiên hà bao quanh dải ngân hà,
lớn và nhỏ,
nhưng hầu hết các thiên hà lớn nhất đều có màu đỏ.
Đây không phải là điềm tốt.
Trong không gian, màu đỏ có nghĩa là nguy hiểm.
Nếu bạn có một sự hình thành sao hoạt động
thì bạn có những ngôi sao lớn
và những ngôi sao lớn có xu hướng màu xanh lam,
nhưng chúng không sống được lâu và chúng nổ tung.
Khi bạn dừng hình thành sao, sau một khoảng thời gian,
thiên hà sẽ chuyển sang màu đỏ.
Những ngôi sao duy nhất còn sống
là những ngôi sao nhỏ màu đỏ tồn tại lâu dài
được gọi là sao lùn đỏ.
Một thiên hà đỏ chỉ có sao lùn đỏ
là một thiên hà đang hấp hối.
Cuộc khảo sát bầu trời kỹ thuật số Sloan đã tìm thấy
toàn bộ quần thể các thiên hà đỏ rực này
không còn hình thành các ngôi sao,
và chúng đã chết.
Một thiên hà cách xa 340 triệu năm ánh sáng nổi bật.
Nó được đặt theo tên của một nhân vật anime Nhật Bản, Akira.
Nó rất đỏ.
Tất cả các ngôi sao trong đó đều có màu đỏ
và điều đó có nghĩa là chúng đã già,
vì vậy chúng tôi biết rằng Akira
đã không có bất kỳ sự hình thành sao hoạt động nào
trong một thời gian dài.
Thiên hà Akira không hình thành sao
vì nó không có khí lạnh, cần thiết
để xây dựng chúng.
Một cái gì đó đang làm nóng khí, làm cho nó hỗn loạn.
Một trong những cách mà hố đen có thể thúc đẩy
sự tiến hóa của thiên hà nơi nó trú ngụ
chỉ đơn giản bằng cách cung cấp "gió".
Đây là những cơn gió được điều khiển bởi ánh sáng.
Khi một hố đen ăn,
nó kéo khí vào một đĩa bồi tụ.
Đĩa nóng lên và phát ra bức xạ ánh sáng.
Áp suất bức xạ từ đĩa bồi tụ xung quanh hố đen này
kết hợp với khí và bụi xung quanh
và đẩy nó ra ngoài với vận tốc rất cao.
Những cơn gió này được thoát ra bởi hố đen
về cơ bản làm nóng khí trong thiên hà,
ngăn chặn sự hình thành sao tiếp theo.
Tuy nhiên, bất cứ điều gì đang thúc đẩy hố đen ở Akira
là một bí ẩn.
Đây là một điều kỳ lạ ... có một sự thoát ra
một luồng gió thoát ra khỏi thiên hà này
và điều đó có nghĩa là có khí
cung cấp cho hố đen ở trung tâm và nó bị thổi bay ra.
Khí này đến từ đâu?
Ah, nó đang bị lấy cắp.
Nó có một thiên hà đồng hành nhỏ, có biệt danh là tetsuo
và có khí trong đó.
Hố đen khổng lồ của Akira kéo khí từ tetsuo
và kéo nó vào trung tâm của thiên hà.
Hố đen đang lấy khí từ thiên hà đồng hành này,
và đó là thứ đang rơi xung quanh hố đen
và tạo ra cơn gió này,
vì vậy Akira thực sự là một thiên hà đã chết,
nhưng nó đang được trẻ hóa bởi tetsuo.
Giống như một con ma cà rồng vũ trụ,
hố đen khổng lồ của Akira ăn thịt tetsuo.
Hố đen kéo khí và bụi vào đĩa bồi tụ của nó,
nó quay nhanh hơn và nhanh hơn.
Khi các hạt này cọ xát với nhau,
tốt, điều đó tạo ra ma sát.
Friction may not seem like that big of a deal.
Ý tôi là, bạn có thể chà hai bàn tay
vào một ngày lạnh để sưởi ấm,
nhưng hãy hình dung việc chà hai bàn tay vào nhau
với tốc độ gần bằng tốc độ ánh sáng.
Bao nhiêu ma sát sẽ tạo ra?
Nó sẽ tạo ra rất nhiều nhiệt.
Hơn một triệu độ fahrenheit ...
nóng đến mức đĩa bồi tụ sáng lên.
Nhiệt độ của nó tăng lên, và bắt đầu phát ra ánh sáng.
Nó trở nên vô cùng sáng.
Mặc dù có một hố đen trong lõi,
môi trường xung quanh nó rất sáng.
Điều này làm nóng khí xung quanh,
tạo ra một luồng gió nóng,
kéo dài hàng ngàn năm ánh sáng từ hố đen.
Và những cơn gió đó mang theo rất nhiều năng lượng,
và năng lượng đó, nếu nó kết hợp với khí trong thiên hà,
có thể thổi khí đó ra ngoài.
Chúng bơm năng lượng vào các đám mây khí gần đó
và đốt nóng chúng và ngăn chúng hình thành sao.
Các ngôi sao không hình thành ... thiên hà chết.
Những thiên hà sắp chết này được gọi là mạch phun đỏ.
Các nhà khoa học nghĩ rằng khoảng 10% các thiên hà đỏ
mà chúng ta thấy xung quanh chúng ta đã chết theo cách này,
nóng lên bởi sự nóng lên của thiên hà.
Chúng tôi nghĩ rằng nguồn gốc của sự nóng lên của thiên hà này
là từ sự phát triển của các hố đen siêu lớn
bởi vì khi bạn phát triển một hố đen siêu lớn,
bạn phải giải phóng một lượng năng lượng khổng lồ.
Bạn không thể phát triển một hố đen miễn phí,
và năng lượng đó được đưa trở lại môi trường xung quanh
và giữ cho vầng hào quang của khí nóng.
Nó ngăn chặn hình thành sao.
Sagittarius a-star,
hố đen siêu lớn ở trung tâm thiên hà của chúng ta,
dải ngân hà, có thể biến thành một mạch phun đỏ.
Nếu bạn bất ngờ đổ một lượng khí khổng lồ
vào sagittarius a-star,
bạn có thể có hiệu ứng mạch phun đỏ,
một luồng gió rất mạnh
được điều khiển bởi tất cả năng lượng này.
Sự hình thành sao sẽ dừng lại
và dải ngân hà của chúng ta
sẽ trở thành một thiên hà đỏ sắp chết khác.
Bây giờ nghiên cứu mới cho thấy rằng sagittarius a-star
đã ảnh hưởng đến khu vực bên trong thiên hà của chúng ta,
không phải bằng cách giết chết các ngôi sao,
mà bằng cách biến các hành tinh
từ những gã khổng lồ khí thành siêu trái đất.
Ở trung tâm thiên hà của chúng ta
là một hố đen siêu lớn, sagittarius a-star.
Chúng ta nghĩ rằng nó tĩnh lặng, không hoạt động, an toàn.
So sánh với các hố đen siêu lớn khác trong vũ trụ,
chúng ta tương đối yên tĩnh.
Nó đã hoạt động trong quá khứ
và nó có thể bùng lên trong tương lai.
Nó có thể hoạt động vào ngày mai, cho tất cả chúng ta biết.
Tất cả những gì bạn cần làm để thắp nó lên
là bắt đầu đổ một ít khí vào nó,
và gần như chắc chắn có một đám mây khí khổng lồ
mà chúng ta hiện không biết
trên đường đến trung tâm thiên hà của chúng ta
và nó sẽ tự tìm thấy vùng lân cận
hố đen siêu lớn của chúng ta một ngày nào đó
và nó sẽ bắt đầu sáng lên như cây thông Noel.
Vào tháng 2 năm 2018, các nhà khoa học tại Harvard
đã mô phỏng sagittarius a-star trong một lần cho ăn điên cuồng
để hiểu tác động của một hố đen siêu lớn đang hoạt động
trên môi trường cục bộ của nó.
Họ phát hiện ra rằng,
khi sagittarius a-star ngấu nghiến khí và bụi,
nó phát ra những tia sáng mạnh của bức xạ năng lượng cao,
ảnh hưởng triệt để đến khu vực xung quanh hố đen.
Môi trường gần trung tâm của một thiên hà
có hố đen đang hoạt động tích cực
là nơi tồi tệ nhất trong vũ trụ.
Bạn có vật thể to lớn này
đang làm nóng khí đến hàng triệu độ.
Đây không phải là nơi mà bạn muốn đến.
Mô hình tiết lộ những gì sẽ xảy ra
với bất kỳ hành tinh nào trong đường lửa.
Think about being in the way
of one of these black-hole burps.
Đột nhiên, có một luồng gió bức xạ cực lớn
đi qua hệ mặt trời của bạn.
Điều đó thực sự có thể tước đi các lớp khí bên ngoài
của một hành tinh như Sao Hải Vương.
Bức xạ năng lượng cao
từ các hố đen siêu lớn
sẽ tấn công các hành tinh khí và làm nóng bầu khí quyển của chúng.
Có lẽ điều này thực sự sẽ loại bỏ các lớp bên ngoài,
bỏ lại vật liệu rắn ở giữa.
Bạn thực sự có thể biến một hành tinh khí khổng lồ
thành một hành tinh rắn trên mặt đất
vì bạn ở gần một hố đen.
Bức xạ này loại bỏ khí, để lại lõi,
giờ là một hành tinh đá mới
nhưng là một hành tinh khổng lồ ... siêu trái đất.
Thông thường, bạn nghĩ rằng các hành tinh đá
có kích thước tương đương trái đất,
nhưng đây sẽ là một cách để tạo ra cái gọi là siêu trái đất.
Siêu trái đất là một trong những loại hành tinh
phổ biến nhất được phát hiện trong thiên hà của chúng ta.
Có thể là bất kỳ siêu trái đất nào
gần với sagittarius a-star
đều được tạo ra bởi những vụ nổ năng lượng này.
Cách xa trung tâm thiên hà của chúng ta,
một hố đen sao nhỏ hơn nhiều
cũng đang biến đổi hoàn toàn môi trường của nó.
Tháng 1 năm 2017 ...
các nhà nghiên cứu phát hiện ra một thứ kỳ lạ
trong đám mây khí gọi là w44.
W44 là tàn dư siêu tân tinh.
Đó là những mảnh vỡ ...
đám mây đang mở rộng từ một ngôi sao thổi bùng lên.
Sóng xung kích bùng nổ từ siêu tân tinh
đẩy khí và bụi ra khỏi ngôi sao chết,
tạo thành một tinh vân khổng lồ.
Chúng tôi thấy rất nhiều trong số này.
Ý tôi là, chúng là những sự kiện thảm khốc, đáng kinh ngạc,
theo cách chúng di chuyển
thì sự kiện này có vẻ khá chuẩn,
ngoại trừ một điều kỳ lạ.
Trong trung tâm của nó,
có một cái gì đó rất bí ẩn đang diễn ra.
Dường như có một thứ gì đó bắn ra
từ chính trung tâm của vụ nổ này.
Một phần nhô ra hàng nghìn tỷ dặm
chảy ra từ đám mây.
Nó đang chuyển động ở mức trên 60 dặm một giây
so với dòng chảy của thiên hà.
Điều rất lạ là nó đang di chuyển ngược
so với vòng quay của dải ngân hà.
Khi bạn nhìn thấy một đám mây khí khổng lồ, rất lớn
đang di chuyển ngược với vòng quay của dải ngân hà,
nó gần giống như một viên đạn từ một khẩu súng
bắn vào một luồng gió ngược chiều.
Vậy khẩu súng đó là gì?
Bạn biết đấy, cái gì đã bắn viên đạn khí đó?
Đỉnh của đám mây đang mở rộng
tại 75 dặm một giây.
Đó là 270.000 dặm một giờ,
nhanh hơn 150 lần so với một viên đạn.
Điều gì trong vũ trụ có sức mạnh để tăng tốc khí
lên tốc độ cao như vậy?
Đó thực sự có thể là một hố đen
di chuyển rất, rất nhanh?
Các nhà nghiên cứu nghĩ rằng một hố đen sao
được giấu trong đám mây
đang cung cấp năng lượng cho sự chuyển động của khí.
Lực hấp dẫn từ hố đen này cực kỳ mạnh,
và do đó, nó sẽ bám vào đám mây khí này
khi nó đi qua,
và nó có thể phá vỡ hoàn toàn chuyển động của đám mây này.
Đây là một luồng khí rất thú vị
được kết nối với một hố đen
và chúng ta không biết liệu nó có ở đó không
bởi vì hố đen đang di chuyển qua khí
và nó đang tạo ra một sự thức tỉnh,
hoặc bằng cách nào đó hố đen này
đang phun ra một luồng vật liệu theo một cách nào đó.
Hố đen có thể kéo khí
vào một đĩa bồi tụ xung quanh nó.
Khí nóng lên và nở ra,
tạo ra vụ nổ siêu tân tinh ban đầu, w44, một cú "đá" bổ sung,
đẩy đám mây giống như viên đạn này ra trước mặt nó.
Hoặc hố đen có thể đang chạy ra khỏi tinh vân,
kéo khí phía sau nó như một dòng đuôi.
Tất cả các hố đen siêu khổng lồ, siêu lớn và hố đen sao
đều có vai trò trong việc định hình vũ trụ,
nhưng có thể có một loại hố đen khác
thậm chí còn nguy hiểm hơn cả ...
một hố đen siêu nhỏ.
Cho đến nay chúng ta đã phát hiện ra các hố đen
siêu khổng lồ triple-xl, hố đen siêu lớn,
hố đen cỡ trung bình
và hố đen sao nhỏ.
Bây giờ các nhà khoa học có thể thêm vào danh sách ...
các hố đen siêu nhỏ.
Chúng ta biết có những hố đen siêu lớn
tại trung tâm của các thiên hà.
Chúng ta biết có những hố đen cỡ sao
từ cái chết của các ngôi sao.
Đó là những gì chúng ta biết chắc chắn.
Có thể có những hố đen nhỏ hơn nhiều,
hố đen siêu nhỏ.
Các hố đen siêu nhỏ hầu như không thể nhìn thấy
bằng mắt thường,
nhưng khi được phóng đại,
chúng trông giống như các hố đen sao thông thường,
định nghĩa của hố đen
là một vật có khối lượng lớn
bị nghiền nát trong một không gian nhỏ đến mức vận tốc thoát của nó
trở nên lớn hơn tốc độ của ánh sáng,
vì vậy nó có thể là một cái gì đó có kích thước của một ngôi sao,
kích thước của một thiên hà.
Nó cũng có thể có khối lượng của một hành tinh.
Nếu bạn có thể nghiền nát trái đất,
nó có thể trở thành một hố đen.
Mật độ của một hố đen
là thứ mà bộ não con người
thực sự không thể hình dung.
Khi bạn nghĩ về một cái gì đó có kích thước của trái đất,
trái đất sẽ nhỏ đến mức nào để trở thành một hố đen?
Và câu trả lời là một cái gì đó có kích thước của một viên bi.
Vì vậy, hãy suy nghĩ về việc lấy toàn bộ trái đất
và nén nó xuống kích thước chỉ bằng một viên bi.
Vậy những hố đen nhỏ kỳ lạ này đến từ đâu?
Những hố đen rất nhỏ này chỉ có thể được hình thành
trong điều kiện kỳ lạ của vũ trụ sơ khai.
Vũ trụ của chúng ta có thể bị ngập trong những hố đen nhỏ này
tồn tại cho đến ngày nay.
Đó là lần duy nhất trong lịch sử vũ trụ
nơi bạn có thể lấy một lượng nhỏ vật chất
và nghiền nát nó chặt đến mức
nó có thể trở thành một hố đen.
Những điều kiện đó không còn tồn tại nữa,
vì vậy nếu những thứ này tồn tại, chúng sẽ là nguyên thủy.
Chúng sẽ già như chính vũ trụ.
Những hố đen nguyên thủy này có thể là cổ xưa,
nhưng chúng vẫn rất mạnh mẽ.
Khi nói đến các hố đen,
các hố đen nhỏ hơn thực sự nguy hiểm hơn
vì khối lượng của chúng tập trung
thành một khối nhỏ như vậy.
Trên thực tế, một hố đen nhỏ sẽ gây chết người.
Nếu nó đi qua trước mặt tôi, rất nhanh,
gần như ngay lập tức, tôi sẽ bị xé toạc từ đầu đến chân,
trải dài thành một dòng dài các hạt cơ bản mỏng manh
sẽ len lỏi vào hố đen.
Nó sẽ chủ động "ăn" tôi trong vài giây.
Nhưng nếu tàu thăm dò robot giữa các vì sao
đến thăm một hố đen siêu lớn
hoặc thậm chí là một hố đen siêu khổng lồ,
chúng sẽ không bị xé toạc ngay lập tức.
Một trong những câu hỏi thú vị nhất về hố đen là,
bạn có thể đến gần hố đen đến mức nào
trước khi trọng lực xé toạc bạn ra?
Và điều đó thực sự phụ thuộc vào khối lượng của hố đen.
Nếu hố đen rất lớn, bạn có thể đến rất gần.
Chúng càng lớn,
chúng càng "ôn hòa" hơn khi chúng xé toạc mọi thứ,
vì vậy một hố đen siêu lớn, thực sự ...
bạn có thể vượt qua trong chân trời sự kiện
và không thực sự nhận biết đến nó.
Bạn sẽ không bao giờ thoát ra được,
nhưng bạn sẽ không nhất thiết bị kéo dài đến chết
trong khi bạn băng qua bên trong.
Vì vậy, một tàu thăm dò có thể ghé thăm một hố đen siêu lớn
và không bị phá hủy ...
cho đến khi nó vượt qua chân trời sự kiện
và đi sâu vào bên trong.
Sau đó, nó sẽ bị xé thành từng mảnh.
Nhưng hố đen siêu nhỏ hiện chỉ là một lý thuyết.
Các hố đen siêu nhỏ đã là trọng tâm
của một số nhà nghiên cứu trong nhiều năm,
nhưng hiện tại không có bằng chứng nào chứng minh
sự tồn tại của chúng.
Các hố đen nguyên thủy siêu nhỏ có thể có
hoặc không tồn tại kể từ vụ nổ lớn.
Bây giờ các nhà khoa học đã phát hiện ra các hố đen siêu lớn
từ vũ trụ sơ khai.
Chúng đang làm sáng tỏ một trong những thời đại bí ẩn nhất,
thời kỳ đen tối của vũ trụ.
Hố đen không chỉ định hình vũ trụ bây giờ.
Chúng đã định hình nó từ thuở bình minh của thời gian.
Các nhà khoa học nghĩ rằng các hố đen có thể đã kích hoạt
một trong những biến đổi lớn nhất của vũ trụ ...
chuyển từ bóng tối và sương mù
sang trong suốt và ánh sáng.
Vào thời gian đầu,
vũ trụ là một quả bóng nhỏ có năng lượng siêu nóng ...
vụ nổ lớn.
Ngay sau vụ nổ lớn, vũ trụ của chúng ta tỏa sáng rực rỡ
vì nó chứa đầy khí nóng, phát sáng.
Sau đó, nó nguội dần và bước vào cái gọi là thời kỳ đen tối
cho đến khi cuối cùng một thứ gì đó lại thắp sáng nó.
Đó là một trong những thay đổi lớn nhất
đã xảy ra trong vũ trụ của chúng ta.
Ai đó "bật đèn" lên và biến đổi vũ trụ.
Trong thời kỳ đen tối,
vũ trụ bị che phủ trong một màn sương mù dày đặc.
Sau đó, một cái gì đó thắp sáng nó
trong một quá trình gọi là reionization (tái tạo)
Chúng ta vẫn chưa thực sự biết chắc chắn
liệu sự tái tạo chủ yếu là do các ngôi sao trẻ gây ra
hay đó chủ yếu là các hố đen ăn các thứ
và phun ra một loạt các bức xạ.
Sau đó vào tháng 12 năm 2017,
các nhà nghiên cứu ở Chile
quét một vùng không gian cách xa đến mức
phải mất 13 tỷ năm để ánh sáng đến với chúng ta.
Họ phát hiện ra một vật thể chỉ 690 triệu năm
sau vụ nổ lớn
khi vũ trụ chỉ mới 5% so với tuổi hiện tại.
Nó được gọi là chuẩn tinh j1342 + 0928.
Điều đáng kinh ngạc về chuẩn tinh xa nhất này là
chúng ta thực sự có thể đã nhìn thấy ranh giới
của những thời kỳ đen tối này.
Hố đen / chuẩn tinh siêu lớn đặc biệt này cho chúng ta biết
một vài điều về sự hình thành của vũ trụ sơ khai.
Người ta cho rằng các chuẩn tinh đã giúp kéo vũ trụ
ra khỏi thời kỳ đen tối.
Chúng ngấu nghiến rất nhiều khí hydro
và thổi ra những tia năng lượng
và xóa tan sương mù.
Những chiếc vòi phun đó thực sự có thể đã đưa rất nhiều năng lượng
vào vũ trụ đến nỗi làm cho nó sáng sủa trở lại.
Chúng ta thực sự có thể đang nhìn thấy khoảnh khắc
mà một thứ gì đó xuyên qua ranh giới của thời kỳ đen tối.
Quá trình tái tạo đã khai thông
khắp vũ trụ sơ kkhai.
Chúng có kích cỡ khác nhau, tùy thuộc vào những gì tạo ra chúng.
Trong khi vũ trụ của chúng ta đang được tái tạo lại,
có những loại hố đen như thế
vẫn tiếp tục phát triển.
Nếu việc tái tạo được tạo ra bởi một số lượng lớn các ngôi sao nhỏ,
bạn sẽ có nhiều, rất nhiều hố đen nhỏ,
giống như bọt biển,
trong khi nếu bạn có một số lượng nhỏ
hố đen quái vật làm điều đó,
bạn sẽ có rất nhiều hố đen lớn, như trong pho mát Thụy Sĩ.
Hiện tại, chúng ta không thể xác định xem
đó là các ngôi sao hay hố đen
thắp sáng vũ trụ sơ khai.
Có lẽ cả hai ...
hố đen và ngôi sao hoạt động cùng nhau.
Chúng ta càng điều tra các hố đen,
chúng ta càng tìm hiểu về vai trò của chúng
với tư cách là kiến trúc sư của vũ trụ.
Tôi nghĩ các nhà khoa học thuộc thế hệ của tôi rất may mắn
khi có thể bắt đầu cuộc cách mạng này.
Chúng ta từng miêu tả các hố đen là quái vật.
Bây giờ chúng ta biết rằng, nếu không có chúng,
vũ trụ sẽ là một nơi rất khác.
Chúng làm cho sự sống là có thể.
Không có hố đen, có lẽ chúng ta sẽ không tồn tại.
Chúng ta đang khám phá
cách các hố đen định hình vũ trụ,
nhưng chúng ta càng tìm hiểu, chúng càng đặt ra nhiều câu hỏi.
Tôi đã dành sự nghiệp của mình để nghiên cứu các hố đen
và tôi muốn dành phần còn lại của sự nghiệp
để nghiên cứu các hố đen
và tôi đảm bảo với bạn rằng, vào cuối sự nghiệp của tôi,
vào ngày tôi nghỉ hưu, tôi có thể
sẽ có nhiều câu hỏi hơn về hố đen hơn tôi làm ngày hôm nay.
Đây là một thời gian cực kỳ thú vị
cho khoa học về hố đen.
Ai biết những gì chúng ta sẽ khám phá ra?
