Bu dönen tekerleği tuttuğumda
ilginç hiçbir şey olmuyor.
Ama onu çevirdiğimde
Ben de dönmeye başlıyorum.
Eski haline
çevirince duruyorum
Çevirince
dönüyorum.
Sorumuz şu
Neden dönüyorum ?
 
Çevirmek için güç uygulamam lazım.
Newton'ın 3. yasası der ki ;
Uyguladığın her güce karşılık onunla aynı şiddette ve ters yönde bir etkiyle karşılaşırsın.
Yani tekerleğe güç uygulayınca
Tekerlek de bana eşit ve ters bir kuvvet uyguluyor.
Dönmeme sebep oluyor.
Yerdeyken de aynı şey oluyor.
Ama ayakkabım ve yer arasındaki sürtünme dönmemi engelliyor.
Ne olduğunu açıklamanın başka bir yolu da
Açısal momentumun korunumu yasası
Açısal momentum bir şeyi döndürmenin de durdurmanın da ne kadar zor olduğunu anlatıyor.
Ve iki şeye bağlı
 
Birincisi ne kadar hızlı döndüğü
Biz buna açısal frekans diyoruz.
İkincisi şekli
biz buna eylemsizlik momenti diyoruz
Bu teker saat yönünün tersine dönüyor.
Size bir numara göstereceğim.
Sağ elinizi alın.
Parmaklarınızı saat yönünün tersine doğru bükün
Baş parmağınız yukarı baksın.
Buna pozitif yön diyoruz.
Gördüğünüz gibi bu tekerleğin pozitif açısal momentumu var.
Bu büyüklükle alakalı bir şey
Açısal momentum korunuyor.
Bu demek oluyor ki dış kuvvetlere karşılık
total açısal momentum hep aynı kalıyor.
Bunu böyle çevirdiğinizde
Sağ el numarasını yaptığınızda baş parmağınız aşağıyı gösteriyor.
Yani ters yönü
Bu tekerleğin açısal momentumu
şu an negatif bir büyüklük
Tüm sistem: ben, tekerlek ve platform
Negatif momentuma sahip oluyor.
Tekerleği çevirince
Tekerlek +L pozitif momentuma sahip oluyor.
Buna rağmen tüm sistem negatif momentumunu korumaya çalışıyor.
Bu olay açısal momentumun korunumundan kaynaklanıyor.
Yani ben ters yönde -2L ile dönmeliyim ki toplam açısal momentum -L olabilsin.
İşte ters yöne dönmemin sebebi bu.
MIT' de Bilim Aşkıyla Hazırlandı.
