
Persian: 
نیل اسمیت: به نظرم میاد فصل دهم
مسئلهٔ زمینهٔ تاریخی و اهمیت تاریخی سرمایه‌داری رو پیش می‌کشه
اونم حول مسئلهٔ روزِ کاری توی فصل دهم، ولی تو زمینهٔ ماشین‌آلات، تو زمینهٔ کار
تو زمینهٔ رابطه‌ش با طبیعت و خیلی چیزای دیگه
تا اینکه البته می‌رسیم به تئوری کلی انباشت سرمایه که
که دیگه نمی‌تونین این استدلال رو بدون قراردادنش تو زمینهٔ تاریخش در نظر بگیرین
یعنی باید با کار تحلیلی‌ای که تو فصل‌های قبلی انجام داده ترکیبش کنین
به نظرم میاد که این اون فصل از مهم‌ترین فصل‌های جلد اوله
هاروی: آره، اوج‌گیری استدلالِ جلد اوله
ولی چیزی که داری می‌گی خیلی جالبه و مهمه که آدم بفهمدش، که در واقع رابطه‌ای توی این کتابه بین

English: 
» SMITH: It seems to me that Chapter Ten begins
to raise the question of the historical context and the historical specificity of capitalism,
around the working-day in Chapter Ten, but in the context of machinery, in the context of labor
in the context of the relation to nature and in many other ways.
Until of course we get to
the general theory of capital accumulation, where
you couldn't have that argument without that historical
contextualization, together with the analytical work that went into the early chapters.
It seems to me that that chapter
is the crucial chapter in Volume One.
» HARVEY: Yeah, it's the culmination of the argument of Volume One,
What you're saying is really
interesting and important to grasp, which is the relationship in this book,

English: 
between the theoretical logic and the historical circumstances,
And sometimes you get a little bit confused as to
whether he's making a historical argument
or a logical argument, sometimes he's making both together.
So there's an interesting dialogue,
dialectic, if you like, between that.
In the chapter on the working-day, what you see
is a confrontation with actually existing circumstances,
it's very historical.
But you couldn't understand it unless you really understood the theoretical
underpinning of it, which is: why is it
that capitalists are so obsessed with other people's time?
and what does it mean to be in a situation: I am a worker and have
somebody else totally obsessed
with commanding my time and commanding every second of it? So, at that point
the two really merge together, both the theoretical and the historical.
Now, when you get to

Persian: 
منطق تئوریک و موقعیت‌های تاریخی، یه دیالوگی بین این دو در جریانه
و گاهی یه خورده آدم گیج می‌شه و می‌پرسه اینجا داره استدلال تاریخی می‌کنه
یا استدلال منطقی، گاهی داره جفتشون رو انجام می‌ده
پس دیالوگ جالبی بین ایناست، دوست داری بهش بگو دیالکتیک
توی فصلی که دربارهٔ روز کاریه شاهد برخورد
واقعی با شرایط موجوده، خیلی تاریخیه
ولی نمی‌تونی بفهمیش مگر اینکه شالودهٔ تئوریکش رو بفهمی؛ در واقع بحث اینه که
سرمایه‌دارها چقدر وقت دیگرون براشون دغدغه‌ست
و توی این موقعیت بودن چه معنی‌ای می‌ده: موقعیتی که می‌گی من کارگرم و یه یکی دیگه هست که کاملاً دغدغه‌ش
تحکم داشتن روی زمان منه و تحکم روی تک تک ثانیه‌های عمرمه. پس اینجاست که
هم جنبهٔ تاریخی هم تئوریکش با هم یکی می‌شن
حالا وقتی شما به

English: 
the general law of capitalist accumulation, there are number of complicated things going on,
there's the theoretical argument,
which actually stretches right back to the beginning,
where you have to remember that this book is about
a critique of political economy.
And what was it that the political economists were saying?
The political economists were saying, in aggregate:
let the free market do its work and
everything will be okay.
They weren't all saying that but there
was a free market utopianism around
in Marx's time, and Marx said: alright,
let's assume that you constructed your utopia
- and it's interesting that that utopian vision of the market doing its work has been around
us over the last 20-30 years,
as we're told again and again and again: let the market do its work and everything will be okay-

Persian: 
قانون کلی انباشت سرمایه‌دار می‌رسین، یه سری چیزای پیچیده‌ای داره رخ می‌ده
یه استدلال تئوریک دارین
که برمی‌گرده و تا همون ابتدای کتاب پیش می‌ره
جایی که شما باید یادتون باشه این کتاب نقدیه بر اقتصاد سیاسی
و اقتصادسیاسی‌دان‌ها حرفشون چیه؟
اقتصادسیاسی‌دان‌ها در مجموع می‌گن
بذارین بازار آزاد کار خودش رو بکنه و اوضاع این طوری خوبه
همه‌شون اینو نمی‌گن ولی یه جور آرمان‌شهر بازار آزاد تو دوران مارکس بوده و مارکس می‌گه خیلی خب بیایم فرض کنیم که شما آرمان‌شهرتون رو ساختین
و جالبه که این دیدگاه آرمان‌شهری که می‌گه بذارین بازار کارش رو بکنه الان بیست سی ساله با ما هست
و بارها و بارها و بارها به ما گفتن بذارین بازار کار خودش رو بکنه و همه چی حله
-

English: 
what Marx does in this chapter is to say,
what will happen if we let the market do its work?
The first thing is that you get more and more monopoly, which you're not supposed to have.
The idea is that capitalism should be competitive, what Marx is showing is in the utopian kind
of free market, what you get is in
the end the big ones dominate.
Of course, one of the things that's interesting
to look at in our own history over the last
30 years is the degree to which
we've been preached a lot about free market,
but at the same time
the incredible consolidation that's going on in terms of
oligopolies, in terms of pharmaceuticals and energy and all the rest of it.
So it's self-destructive, he says this is a self-destructive utopian vision. It's unstable and
it's always going to end up in monopoly.
The second thing is:
will it work to the benefit of the worker?
Because that's what we've been told,
that if you let the free market do its work then, you, the worker will benefit. But what Marx

Persian: 
مارکس توی این فصل داره می‌گه بذاریم ببینم واقعاً اگه بازار کار خودشو بکنه چی می‌شه؟
اول از همه اینه که شما دچار مونوپل بیشتر و بیشتری می‌شین، چیزی که نباید دچارش بشین
ایده اینه که سرمایه‌داری باید رقابتی باشه، مارکس اینجا می‌گه توی یه بازار آزاد آرمان‌شهری
شما در نهایت به این می‌رسین که کله‌گنده‌ها تحکم می‌کنن
البته یکی از چیزایی که جالبه توی تاریخ سی سالهٔ گذشتهٔ خودمون بهش نگاه کنیم میزانی هست که
ما دربارهٔ بازار آزاد موعظه کردیم ولی در عین حال
شاهد یه ادغام چشمگیری بودیم توی بحث انحصار فروش
توی بحث مواد دارویی و انرژی و بقیهٔ چیزا
پس در واقع این خود نابودگره، یعنی یه دیدگاه آرمان‌شهری که خود ویرانگره. کاملاً ناپایداره و
همیشه به مونوپل ختم می‌شه. نکتهٔ دوم اینه
آیا به نفع کارگره چنین چیزی؟ چون به ما این طوری گفتن

English: 
shows is: no, that's not going to happen at all,
what happens in a free market society, if you push it that way, is that the rich get incredibly
richer and the poor get incredibly poorer.
And of course what's happened over the last 30 years?
The rich have gotten incredibly richer and the poor have gotten incredibly poorer.
But what Marx does is to prove,
rigorously, that actually
this is what the free-market capitalism will produce.
More and more monopoly and more and more social inequality.
And I think that these two propositions that came out of Chapter 25,
were predictions of what would happen
if you went in that direction.
Of course, in the 1950s-60 capitalism was not organized
along this highly competitive rat race kind of line, since the 1970s it has.
And so what we've seen is coming back closer and closer to Marx his prediction,
and I think this is a crucial chapter
to understand both the theoretical argument
and relationship with that, and the practical argument.

Persian: 
که اگه بذارین بازار آزاد کارش رو بکنه، شمای کارگر نفعش رو می‌بینین. ولی مارکس نشون می‌ده که اصلاً قرار نیست چنین اتفاقی بیفته
چیزی که می‌شه اینه که توی یه جامعهٔ بازار آزاد، اگه اینو مدام پیش بکشی، پولدارها به شدت پولدارتر می‌شن و فقرا بدتر از قبل فقیر می‌شن
و البته توی سی سال گذشته چی شده؟
پولدارها به شدت پولدارتر شدن و فقرا هم وضعشون خراب‌تر از قبل شده
خب مارکس اینجا خیلی دقیق سعی می‌کنه ثابت کنه که بازار آزاد سرمایه‌داری چه چیزی تولید می‌کنه
مونوپلی بیشتر و بیشتر و بی‌عدالتی اجتماعی بیشتر و بیشتر
و فکر می‌کنم این دو گزاره‌ای که از فصل بیست‌وپنجم به دست میاد
پیش‌گویی اینه که از اگه به این سمت برین چی می‌شه
البته تو دههٔ پنجاه و شصت سرمایه‌داری این طوری دور محور یه رقابتی دست بالا سازمان‌دهی نشده بود ولی از دههٔ هفتاد به بعد به این سمت رفت
پس می‌بینیم این جریان داره بیشتر و بیشتر به پیش‌بینی مارکس نزدیک می‌شه
و فکر می‌کنم این فصل مهمیه که هم از نظر استدلال تئوریکش رو بفهمیم و رابطه‌ش رو بشناسیم و استدلال عملیش رو هم در نظر بگیریم

English: 
But the practical argument is contingent: it doesn't say
capitalism is bound to end up this way, it says: capitalism will only end up this way
if you believe that myth about the freedom of market being
the gods to which we have bow down and to whom we have to pay obeisance.
So, I think it's a brilliant chapter in that way, and right now, I think it's devastatingly
right and it's so obviously true
that this is what has happened and this is what's going on. So I always find
that chapter a great moment in Capital, to say this is a culmination of his argument
of Volume One
and this is where you're going to
get to if you go this path,
and wow! everybody gets it immediately,
yeah, we can see how that's happened!

Persian: 
ولی استدلال عملیش همسان اون استدلاله، نمی‌گه که سرمایه‌داری قصد داشته به این روز بیفته، می‌گه سرمایه‌دار فقط وقتی به این خط می‌افته که
اگه شما اون اسطوره دربارهٔ آزادی در بازار رو باور کنین
باور کنین آزادی بازار خدایانی هستند که شما باید جلوشون زانو بزنین و بهش تعظیم کنین
پس من فکر می‌کنم از این نظر فصل بسیار درخشانیه و تو شرایط هم الان هم به طرز بدبختانه‌ای درسته و اونقدری واقعیه که
می‌دونیم این اتفاقیه که می‌افته و این وضعیته که جریان داره. پس من همیشه
این فصل رو یه لحظهٔ خیلی مهم توی کتاب سرمایه می‌دونم و می‌گم این اوج استدلالش تو جلد اوله
و اگه این مسیر رو برین به اینجا می‌رسین
و به نظرم وقتی همه در جا متوجهٔ این می‌شن تعجب می‌کنن
این طوری می‌تونی ببینی چی داره پیش میاد
خوانش جلد اول سرمایه با دیوید هاروی
مترجم آراز بارسقیان
t.me/AtLeastLiterature

English: 
What Marx does is to try to put together
a synthetic model, if you like, of how a capitalist system works,
and what its dynamics are like.
In chapter 23,
he looks at that from the standpoint of the reproduction of the class-
relation between capital and labor.
And you notice
Marx is much more interested in the question of social reproduction than he is
in the question of the technical means by which it is done.
Chapter 24 looks at
the implications of capital accumulation from the standpoint of the capitalist,
so for a fleeting moment in chapter 24
you feel sorry for the capitalists caught

Persian: 
سخنرانی یازدهم
مارکس سعی داره اینجا یه مدل ترکیبی از اینکه نظام سرمایه‌داری چطوری کار می‌کنه ارائه بده
و تکاپوش به چه شکلیه
و توی فصل بیست‌وسه
اون داره از منظر بازتولید روابطه طبقاتی بین سرمایه و کار به جریان نگاه می‌کنه. و متوجه می‌شین
که مارکس بیشتر به مسئلهٔ بازتولید اجتماعی علاقه داره تا به این مسئله که ابزار تکنیکی‌ای که این کار باهاش انجام می‌شه چیه
تو فصل بیست‌وچهار اون نگاهی داره به دلالت‌های انباشت سرمایه از دیدگاه سرمایه‌دار
پس برای لحظه‌ای زودگذر توی فصل بیست‌وچهار شما دلتون برای سرمایه‌دارهایی می‌سوزه که توی

English: 
in this Faustian dilemma of having to
consume or having to reinvest.
And you also see that,
given the coercive laws of competition, that
capitalists are not necessarily free to choose, as
Milton Friedman would hope they would be,
that they have to reinvest whether they like it or not,
and that therefore there is accumulation for accumulation's sake, production for production's sake.
The topic of chapter 25 is to look at
what this all means from the standpoint of the labourer,
and what it implies for the fate of the working class.
Here you will notice
that one of the assumptions we've started out with, that everything was traded at its value,
still holds except in the case of labor-power.

Persian: 
دوراهی فاوستی وایستدان و نمی‌دونن باید مصرف کنن یا بازسرمایه‌گذاری
در عین حال
شما می‌بینین با وجود قانون ذاتی رقابت سرمایه‌دار دیگه لزوماً انتخاب آزادی نداره
میلتون فریدمن امیدوارم بود که اونا آزادی انتخاب داشته باشن
ولی می‌بینیم که چه بخوان چه نخوان باید از بازسرمایه‌گذاری کنن
و به خاطر ما انباشت به خاطر انباشت رو داریم و تولید به خاطر تولید رو
موضوع فصل بیست‌وپنج نگاه به اینه که ببینم اینا چه معنی‌ای داره از منظر کارگر
و چه دلالتی بر سرنوشت طبقهٔ کارگر
اینجا متوجه می‌شین که
یکی از فرضیاتی که ما باهاش کارمون رو شروع کردیم، اینکه همه چیز باید با ارزش خودش مبادله بشه
هنوز هم سر جاشه مگر مورد قدرت کار

Persian: 
ما اینجا به این نگاه می‌کنیم و به عنوان چیزی در نظرش می‌گیریم که یه خورده انعطاف‌پذیره و همسان
و معمولاً برای مارکس این اتفاق می‌افته، ما اینو توی فصل روز کاری هم دیدیم
و البته توی بخش‌های زیادی از اونجاهایی که دربارهٔ ماشین آلات و صنایع بزرگ صبحت کرده هم دیدیم
می‌بینیم که اون به جایگاه تئوریکی برای خودش رسیده
مارکس اینجا می‌خواد بره بیرون و به همه بگه حواستون نیست که توی دنیای شما داره چه اتفاقی می‌افته؟
پس آخرین بخش این فصل، یعنی بخش پنجم
این طوریه که مارکس می‌گه خب اینم تئوریش، حالا اگه بریم بیرون چی می‌بینیم؟
تئوری می‌گه برای اینکه سرمایه‌داری کار بکنه، حیاتیه که یه ارتش ذخیرهٔ صنعتی داشته باشه
مازاد قدرت کار
و این مازاد قدرت کار توی شرایط وفور نعمت زیاد نباید باشه بلکه باید توی یه جایگاه بینواسازی نسبی باشه

English: 
We're going to look at that now as
something which is a bit flexible
and alike. As often happens with Marx, we've seen this in the chapter on the working-day,
but also in the passages on machinery and large-scale industry,
is that having derived a theoretical positionality,
what Marx then wants to do is to go out and say: can you see this actually at work in
the world around you?
So the last part of this chapter, section five,
is very much about 'yeah, here's the theory, now
when we go out there what do we see?'
The theory says that
it's absolutely essential, for capitalism to function, that there be an industrial reserve army,
a surplus of labor-power
and that the surplus of labour-power would not be kept
in a condition of great affluence but that
it'd be in a position of relative impoverishment.

Persian: 
پس با نگاه کردن به شرایط قدرت کار توی شهرها و البته از اون مهم‌تر تو مناطق روستایی بریتانیا
و بعد نگاه کردن به شرایط ایرلندی‌هایی که با صنایع بریتانیا رابطه دارن
و شما یه توضیحی می‌گیرین از اینکه چرا این ساختارها توی جمعیت، تو اون دورهٔ تاریخی در نظر گرفته می‌شد و وجود داشته
پس تئوری متصله به واقعیت‌های تاریخی توی این فصل
من می‌خوام خیلی روی تئوری تمرکز کنم ولی باز دوباره یادآوری کنم براتون که تئوری‌ای که اینجا مارکس مطرح می‌کنه
خالی از فرض نیست
فرض‌هایی که شروع می‌کنه اینه: هیچ مشکلی توی بازار نیست

English: 
So by looking at the conditions of labor power in
cities but also more importantly in terms of rural areas of Britain,
and then looking at the condition of the Irish in relationship to British industry,
you get some explanation why those
structures in the population, which can be identified historically at that time,
existed.
So the theory is connected to the historical realities
in this chapter.
I'm going to largely be concerned with the theory, but again I want to remind you
that the theory that Marx is going to lay out here
is not a theory devoid of assumptions.
The assumptions he started out with, that
there is no problem in the market,

Persian: 
شیوه‌ای که مازاد بین سود و اجاره تقسیم می‌شه
سودِ سرمایهٔ تجاری
مالیات و بقیهٔ چیزا هیچ ربطی به استدلال مارکس ندارن
به یه زبون دیگه ما فقط به رابطهٔ بین
کلیت طبقهٔ سرمایه‌دار و طبقهٔ کارگر نگاه می‌کنیم
و این فرضیه که هیچ تضمینی نمی‌ده نسبت به اون چیزی که جریان داره و اون چیزی که موجوده
ولی بدون شک این اونیه که به ما کمک می‌کنه برای از پویایی‌های اساسی که مارکس مورد نظرش هست رو بشناسیم اونم با این فرض که توی بازار هیچ مشکلی وجود نداره
مارکس اما از معرفی سه مفهوم شروع می‌کنه
و ما با مفهوم ساختِ ارگانیک سرمایه یه بار دیگه هم توی سرمایه مواجه شدیم ولی این

English: 
the way in which the surplus gets divided up between interested and rent,
the profit of merchants capital,
taxes and all the rest of it, have no relevance
for the argument. In other words, we're just simply going to look at the relationship
between the capitalist class totality, and the working class.
And that is
an assumption which is not really warranted, in terms of what actually goes on
and what actually exists,
but it nevertheless is one which will help
us identify some of the basic dynamics with which Marx is concerned, as will
the assumption that there is no problem in the market.
Marx starts off, with introducing three concepts.
We've encountered
the concept of the organic composition of capital once before in Capital, but this is

English: 
the first time that they're being laid out in general.
And i have to say, actually you could
construct this argument here
without these three concepts if you really needed to.
But they're crucial to Marx's thinking,
particularly when it comes to Volume Three of Capital
and they have been crucial
in a lot of the argument that is going on as to how to understand
Marx his general theory of dynamics of capitalism.
So, we need to spend just a little bit of time on them.
He starts off by saying:
“The composition of capital is to be understood in a twofold sense.”
The trouble is he then goes on immediately to identify it in a threefold sense.
The twofold sense: “As value, it is
determined by the proportion in which it is divided into constant capital,

Persian: 
اولین باریه که اینا به صورت کلی اینجا مطرح می‌شه
و من باید بگم شما می‌تونین این استدلال رو بدون این سه مفهوم بسازین، البته اگه لازم داشته باشین
ولی اینا برای تفکر مارکس خیلی مهم هستن مخصوصاً وقتی شما به جلد سوم سرمایه برسین می‌بینین اینا تو بسیاری از
استدلال‌هایی که دربارهٔ این وجود داره که چطوری شما می‌خواین تئوری کلی پویایی سرمایه‌داری رو از نظر مارکس متوجه بشین
خب ما نیاز داریم یه خورده سر اینا وقت بذاریم
اون از اینجا شروع می‌کنه
ساختِ سرمایه را باید از یک منظر دووجهی درک کرد
مشکل اینه که اون اینو سه‌وجهی می‌کنه
دو وجه‌ش اینه: به عنوان ارزش نسبتی که تبدیل به سرمایهٔ پایدارش می‌کند تبیین کننده‌اش است

English: 
or the value of the means of production,
and variable capital, or the value of labour-power, the sum total of wages.”
He then goes on
to talk about the physical composition of capital
which he calls the “technical composition of capital”.
And he insists, he says, “There is a close correlation between the two.
To express this, I call the value-composition of capital,
in so far as it is determined by its technical composition and mirrors the changes in the latter,
the organic composition of capital.
Wherever I refer to the composition of capital, without further qualification,
its organic composition is always understood.”
Now, what does this really amount to?
We have, first of all,
technical composition,

Persian: 
یا ارزشِ ابزار تولید را داریم
یعنی سرمایه متغییر، یا ارزش قدرت کار، مجموعه تمامی دستمزدها
بعدش دربارهٔ جنبهٔ فیزیکی ساختِ سرمایه حرف می‌زنه که اسمش رو می‌ذاره جنبهٔ تکنیکال ساختِ سرمایه
و اون پافشاری می‌کنه و می‌گه: رابطهٔ نزدیکی بین این دو است
برای تاکید روی این امن اسمش را می‌گذارم ارزش ساختِ سرمایه
تا جایی می‌رود که توسط ساختِ تکنیکال و آینه کردن تغییراتی که در ساختِ ارگانیک سرمایه بعداً رخ می‌دهد، تبیین می‌شود
هر بار به ساخت سرمایه اشاره می‌کنیم، بعدون توصیف بیشتری منظور همیشه ساختِ ارگانیکش است که فهمیده می‌شود
خب این ما رو به چی می‌رسونه؟
ما اول از همه
ساختِ تکنیکال رو داریم

English: 
the technical composition is
the physical productivity of labour.
And it's typical measure would be
the number of widgets produced per worker-hour,
tons of steel produced per worker-hour,
a very physical thing.
And obviously
technological change alters these physical ratios,
increasing productivity means that the number of widgets per hour increases,
so it's a physical thing.
The value composition,

Persian: 
ساخت تکنیکال در واقع بازدهی فیزیکی کار هست
و معیار عادیش می‌شه همون تعداد چیزهایی که در عرض یک ساعت تولید می‌شه
میزان استیلی که در یک ساعت تولید می‌شه
خودِ فیزیک تولید
و مسلماً تغییرات تکنولوژیک این میزان‌های فیزیکی را تغییر می‌دهند
بالا رفتن بازدهی یعنی چیزهایی که شما در طول یه ساعت تولید می‌کنین بیشتر می‌شه
پس یه چیز فیزیکیه
ساختِ ارزش

English: 
how much the capitalist lays out for means of production versus labor power.
And the value of composition
is really equivalent to 'C over V'.
That is, if 'C' is the total amount of value, which you have to lay out in terms of
gaining access to means of production,
the raw materials, machinery and all the rest of it.
And 'V' is the variable capital
which you have to lay out, which depends on the value of labor power.
The organic composition is this value composition

Persian: 
اینه که چقدر سرمایه‌دار برای ابزار تولید در مقابل قدرت کار سهم قائل می‌شه
و ساختِ ارزش معادله‌ای که توش سی بالای وی قرار می‌گیره
یعنی "سی" اینجا مجموع ارزش‌هایی که است که شما باید برای رسیدن به ابزار تولید ارائه‌شون بدین
مصالح خام، ماشین آلات و بقیه چیزا
و "وی" اینجا سرمایهٔ متغییره که شما باید بسته به ارزش قدرت کار خرجش کنی

English: 
insofar as it is affected by changes
in physical productivity.
Now, let us
indicate straight-out that there
are some problems with this idea.
First:
is this an internal measure, or an internal
effect within the firm?
Within the firm,
I change my productivity i.e. my technical composition,
I therefore
have to go out into the market and I have to buy more means of production and maybe
less labour-power. So,
as a particular entrepreneur in a particular industry,
that ratio 'C over V'

Persian: 
ساخت ارگانیک این ساختِ ارزشه تا جایی که تحت تاثیر تغییراتِ مولد بودن فیزیکی قرار بگیره
خب حالا بیایم در جا بگیم که یه مشکلاتی داره این ایده
اول اینکه
آیا این یه معیار درونیه یا تاثیر درونی‌ای که توی تولیده؟
توی تولید من بازدهی رو تغییر می‌دم یعنی ساختِ تکنیکالم رو عوض می‌کنم
به خاطر همین باید برم توی بازار و ابزار تولید بیشتری بخرم و شاید قدرت کار کمتری بخرم
پس به عنوان کارآفرینی خاص توی یه صنعت خاص این معادلهٔ "سی" بالای "وی" که

English: 
that I'm utilizing, may change for that reason.
But then there are external measures, external effects,
let's suppose that
there's technological change going on
in the production of intermediate inputs,
production of means of production.
That will mean
that I have to lay out less in the way of 'C' because the value of 'C' is falling, because of
the rising productivity in the industries that are producing
cotton thread, for example.
The industries that are producing cotton thread become much more productive, cotton
thread becomes much cheaper,
i have to lay out less in the way of 'C'.
Similarly, remember what happens to 'V',

Persian: 
دارم به کار می‌گیرمش ممکنه به خاطر همین مسئله تغییر کنه
ولی بعدش شما معیارهای بیرونی دارین، تاثیرات بیرونی
بیایم فرض کنیم که این تغییرات تکنولوژیک توی تولید میانجی‌های ورودی نقش داره
یعنی توی تولیدِ ابزار تولید
این یعنی
من باید به "سی" کمتر بها بدم چون ارزش "سی" داره کم می‌شه، چون بازدهی توی صنایعی‌ای که دارند مثلاً نخِ ابریشم تولید می‌کنن بیشتر شد
صنایعی‌ای که دارن نخ ابریشم تولید می‌کنند بازدهیشون بالا می‌ره و نخ بیشتری تولید می‌کنن و نخ ارزون می‌شه
باید بهای کمتی به "سی" بدم
به همین نسبت یادتون بمونه که برای "وی" چی پیش میاد

Persian: 
در حالی که صنایعی‌ای که دارن که کالای مزدی تولید می‌کنن وقتی بازدهیشون بره بالا "وی" میاد پایین
پس اینجا ما همه جور تاثیرات متقابل بازار رو داریم که ادامه‌شون نتیجهٔ این تغییرات تکنیکال هستن
تغییر دادن ساختِ تکنیکال سرمایهٔ توی یه صنعت خاص که کارش تولید ابزار تولید برای یه صنعت دیگه‌ست
تاثیر روی نرخ سی روی وی می‌ذاره
خب از ارائهٔ مارکس توی این فصل نمی‌شه فهمید که آیا داره فقط دربارهٔ
معیارهای درونی صحبت می‌کنه
یعنی چیزی که فارغ از تمامی اون تاثیرات متقابله، یا اینکه اون این تاثیرات متقابل رو هم در نظر گرفته. در واقع

English: 
as industries which are producing wage goods
increase in productivity, 'V' goes down.
So there are all kinds of interactive market effects
which could also go on
as a result of these technical changes,
changing the technical composition of capital
in a given industry
which is producing means of production for another industry,
these are going to affect the 'C over V' ratio.
Now, it's not clear
from Marx' presentation in this chapter
whether he's talking about
internal measures only,
that is, not including all of these interaction effects, or whether he's
also including all of these interaction effects. In fact,
he does
at some point indicate

English: 
he understands there may be interaction effects, but these interaction effects
are in his view relatively muted, for reasons that we'll
come back to.
Now, there is a third possibility,
that is the value composition of capital, 'C over V',
is subject to all kinds of other influences.
For example the discovery of a new set of resources (new oil wells),
so that suddenly the cost of acquiring
a raw material goes down,
bad harvests over a series of years
in which case the value of
cotton rises,
the value of wheat is rising right now
for those kinds of reasons.
But we also saw in the chapter
earlier where there are all sorts of other ways in which capitalists can gain surplus-
value:

Persian: 
تو یه جایی نشونشون می‌ده، می‌فهمه که اینا شاید تاثیرات متقابل روی هم باشن، ولی این تاثیرات متقابل
از نظر اون به صورت نسبی گُنگ هستن، دلیلش هم چیزیه که بعداً بهش برمی‌گردیم
خب امکان سومی هم هست
یعنی ساختِ سرمایه که براساس سی روی وی هست
تحت هر نوع تاثیری قرار بگیره
برای مثال کشفِ یک سری منابع جدید ـ مثلاً چاه‌های جدید نفت
پس این طوری ناگهان قیمت خرید مواد خام می‌ره پایین
برداشت‌های بَدی که تو طول چند سال باعث می‌شه ارزش ابریشم بره بالا
ارزش گندم در حال حاضر رو به رشده، دلیلش هم همینه
ولی همون طوری که قبل‌تر توی این فصل دیدیم
همه راهی وجود داره توی سرمایه که شما بتونین ارزش اضافی به دست بیارید
-

English: 
Free goods,
second-hand machinery, for example,
or machinery which is out outdated but which you can continue
to employ for free, so there's all sorts of other
elements in here that can affect the value composition.
So we can
actually suggest that there is a good reason why Marx distinguished between value composition
and organic composition.
Because he wants to talk about the value composition
in so far as it's affected by
technical changes and organizational changes
that affect physical productivity.
So the organic composition
refers to -that-,
the value composition
as it is affected by -this -.
But as I suggested
there's this ambiguity -here-
as to whether we should be concerned with

Persian: 
کالای مجانی
یا مثلاً ماشین آلات دسته دوم
یا ماشین‌آلاتی که حالا از رده خارج شدن ولی شما نمی‌تونین
مجانی به کار بگیرینشون، پس ما همه جور عناصری اینجا داریم
تا بتونه تاثیر ساخت ارزش رو بذاره
پس ما می‌تونیم
عملاً اعلام کنین که دلیل خوبی وجود داره که چرا مارکس تمایزی بین ارزش ساختگی و ساخت ارگنانیک
چون اون می‌خواد دربارهٔ ساخت ارزش حرف بزنه
عملاً اعلام کنین که دلیل خوبی وجود داره که چرا مارکس تمایزی بین ارزش ساختگی و ساخت ارگنانیک
اونم تا جایی که فقط تحت تاثیر
تغییرات تکنیکال و تغییرات سازمانی‌ای هست که روی بازدهی فیزیکی تاثیر می‌ذاره. پس ساخت ارگانیک
به این برمی‌گرده
ارزشِ ساخت
و متاثیره از این
ولی همون طوری که توضیح دادم
اینجا یه ابهامی هست
که می‌خوان بدونن آیا باید نگرانش باشیم و دست به بررسی

English: 
examining what happens in a given line of production or in a given firm,
or whether we're actually going to be looking at
the aggregate in the economy.
His view,
he says, is this:
“The many individual capitals invested in a particular branch of production
have compositions which differ from each other to a greater or lesser extent.”
Some lines of production are capital intensive,
or 'C' intensive, if you want to call it that,
others are labour intensive
or 'V' intensive.
“The average of their individual compositions gives us the composition of the total capital
in the branch of production under consideration.
Finally, the average of all the average compositions in all branches of production gives us
the composition of the total social capital of a country…”
-notice: this is a country, it's not over the world-
"…and it is with this alone that we are
concerned here in the final analysis.”

Persian: 
این بزنیم که چه چیزی توی خط تولید رخ می‌ده یا توی یه شرکت
یا هر چیزی که توی اقتصاد منجر به انباشت می‌شه
اون نگاهش اینه
می‌گه
بسیاری از تک سرمایه‌دار در شاخه‌های خاصی سرمایه‌گذاری می‌کنند و
ساختی را دنبال می‌کنن که در توسعه‌اش با دیگران یا کمتر است یا بیشتر
بعضی از خطوط تولید افزایش سرمایه‌ست
یا همون افزایشِ "سی"، این طوری هم می‌تونین اسمش رو بذارین، بقیه شدت کاره یا همون افزایشِ "وی" محسوب می‌شه
معمول چینش فردی آن‌ها به ما چینش کلی از سرمایه در شاخه‌های تولیدی که مد نظر است را می‌دهد
در نهایت، معمولِ تمام ساخت‌های معمول در یک تمامی شاخه‌های تولید به ما ساختِ کلیت سرمایهٔ اجتماعی یک جامعه را می‌دهد
توجه کنین اینجا می‌گه یه کشور نه دنیا
و تنها با همین می‌توانیم اینجا به تحلیل نهایی‌مان برسیم

English: 
It seems like he's saying
both the internal and external after
they're all taken into account
run together,
that those should be
what I understand by organic composition.
At this point he just lays out these questions,
before he then goes on to talk through
what in effect is
a simple first model of accumulation dynamics.
And the argument goes like this:
the capitalist has
surplus-value at the end of the day,
some of this surplus-value is going to be re-accumulated.

Persian: 
به نظر می‌رسه می‌گه
بعد از اینکه هم چیزای بیرونی و چیزایی درونی رو مد نظر گرفتیم
اینا می‌بایست
چیزی باشن که من از ساخت ارگنایک درک کردم
اینجای کار اون فقط داره این سوال‌ها رو پیش می‌کشه اونم قبل از اینکه بخواد شروع کنه به توضیح چیزی که
مدل اولیه سادهٔ دینامیکِ انباشته
و استدلالش این طوریه که می‌گه
سرمایه‌دار با خودش ارزش اضافه رو آخر سر داره
بعضی از این ارزش اضافه قرار از نو انباشت بشه

English: 
For the moment we're going to
assume there's no technical change,
no change in productivity .
If part of that surplus-value is going to
be reinvested then you need more labour,
therefore, says Marx,
accumulation of capital means, as he says on page 764:
“multiplication of the proletariat.”
An increase in the number of the wage labourers.
Where does this labour surplus come from?
So he then goes through scurrilous
views of Mandeville and others,
and suggests that Mandeville was more
honest than some of the people
who came after him, in recognizing
that what is necessary for such a
system to work is that there be a pool
of impoverished non-workers

Persian: 
برای این لحظه ما فرض می‌گیریم که هیچ تغییر تکنیکالی در کار نیست، هیچ تغییری توی بازدهی کار نداریم
اگه بخشی از این ارزش اضافی قراره باز سرمایه‌گذاری بشه شما به کار بیشتری احتیاج دارین
به خاطر همین مارکس تو صفحهٔ هفتصدوشصت‌وچهار می‌گه انباشت سرمایه یعنی
زادوولد پرولتاریا
افزایش دستمزد کارگرها
این ارزش اضافی کار از کجا میاد؟
خب اون شروع می‌کنه به زیرسوال بردن دیدگاه‌های ماندِویل و بقیه
و می‌گه ماندِویل از بقیهٔ آدم‌هایی که پیروش بودن صادق‌تر بود، چون فهمید که
چیزی که برای سیستم الزامیه تا کار کنه اینه که یه

English: 
to be absorbed into it,
thus continuing the expansion of capital.
He says on page 765: “What Mandeville,
an honest man with a clear mind,
had not yet grasped was the fact that the mechanism of the accumulation process itself
not only increases the amount of capital but also the mass of the 'labouring poor'
i.e. the wage-labourers,
who turn their labour-power into a force for increasing the valorization of the growing capital…”
This then leads Marx into
the beginnings of a discussion of Malthus
and of course,
the long footnote six on p.766 is given over to

Persian: 
چالهٔ بزرگ از آدم‌های غیرکارگر فقیر داشته باشه تا اونا رو اون تو نگه داره
همین باعث توسعهٔ بیشتر سرمایه می‌شه
اون تو صفحهٔ هفتصدوشصت‌وپنج می‌گه: مَندویل که آدمی بود صادق و خط فکری مشخص داشت
هنوز نتوانسته بود این واقعیت را بفهمید که ماشینی‌سازی فرایند انباشت خودش
نه تنها میزان سرمایه را بیشتر می‌کند بلکه انبوه کارگران فقیر یا همان دستمزد بگیرها را هم زیاد می‌کند
آن‌ها قدرت کارشان را تبدیل به نیرویی می‌کنند که تبلور سرمایهٔ رو به رشد را بیشتر می‌کنند
بعد همین مارکس رو می‌رسونه به اینکه شروع کنه به بحث دربارهٔ مالتوس و البته
نوشتن اون پانویس طولانی شماره شیش توی صفحهٔ هفتصدوشصت‌وشیش

English: 
the superficial plagiarism of Malthus
and the like in terms of his theory
of population and how “the hour of
the Protestant parsons struck”.
He then comes back on p.768,
to say this: “Under the conditions of accumulation
we have assumed so far…"
-notice 'assumed '-
"…conditions which are the most favourable to the workers,
their relation of dependence on capital
takes on forms which are endurable or,
as Eden says, 'easy and liberal'.”
That it can, in fact,
as this accumulation process goes on at the time,
absorb the surplus labour and start lead to
conditions of rising wages, so on p.769 he says:

Persian: 
ادای این رو در میاره که از تئوری مالتوس دربارهٔ جمعیت دزدی کرده و
شروع می‌کنه به حرف زدن دربارهٔ به صدا در اومدن زنگِ کشیش پروتستان
بعد توی صفحهٔ هفتصدوشصت‌وهشت به همین موضوع برمی‌گرده و می‌گه
تحت این شرایطِ انباشت، ما تا اینجا فرض می‌کنیم که
به واژهٔ فرض دقت کنین
شرایطی که برای کارگر از همیشه مساعدتره چیست
رابطهٔ آن‌ها با وابستگیشون به سرمایه‌ای که
به فرم‌های تحمل‌پذیری می‌رسند یا به قول اِدن آسان و آزاد هستند چیست
این یعنی در واقع
در حالی که این فرایند انباشت داره رخ می‌ده
بتونیم ارزش اضافی رو حفظ کنیم و شروع کنیم شرایط رو
برای بالا بردن دستمزد ایجاد کنیم، پس تو صفحهٔ هفتصدوشصت‌ونه

English: 
there can be “A rise in the price of labour,
as a consequence of the accumulation
of capital, only means in fact that
the length and weight of the golden chain the wage-labourer has already forged for himself
allow it to be loosened somewhat.”
At the bottom he makes this other point:
“it is clear that at the best of times
an increase in wages means only a quantitative reduction in the amount of unpaid labour
the worker has to supply.
This reduction can never go so far
as to threaten the system itself.”
Then he mentions
“Apart from violent conflicts…” and so on.
And he says this,
on p.770: “Either the price of labour
keeps on rising, because its rise
does not interfere with the progress of accumulation.”
About ten lines down:
“Or, the other alternative, accumulation
slackens as a result of the rise

Persian: 
می‌توانیم رشدی در قیمت کار داشته باشیم
که نتیجهٔ انباشت سرمایه است، این یعنی فقط
طول و وزن زنجیر طلایی که کارگر روزمزد به خودش بسته را
کمی شُل کنیم
در انتهای این صفحه یه نکتهٔ دیگه رو هم می‌گه: واضح است که در بهترین موارد
رشد دستمزد یعنی کم شدن کمی در میزان کارِ بدون مزدی که کارگر باید انجام بدهد
این کم شد هیچ‌وقت تا جایی پیش نمی‌رود که بتواند خودِ نظام را مورد خطر قرار دهد
بعد اشاره می‌کند
سوای کشمکش‌های خشن و الی آخر
و بعدش اون تو صفحهٔ هفتصدوهفتاد می‌گه
نه قیمت کار به بالا رفتن ادامه می‌دهد، چون رشدش هیچ دخالتی با فرایند انباشت ندارد
ده خط پایین‌تر می‌گه
یا آلترناتیوی دیگر، انباشت کند می‌شود به خاطر رشد

Persian: 
قیمت کار، چون انگیزهٔ رشد کم شده
نرخ انباشت کمتر می‌شود؛ این یعنی
علت اصلی‌ای که داشته کم می‌شده از بین رفته
یعنی عدم تناسب بین سرمایه و قدرت کارِ تحت استثمار
مکانیسم فرایند تولید سرمایه‌دار
مانعی که زمان‌مندی می‌ساخت را از سر راه برمی‌دارد
قیمت کار باز دوباره به سطحی نازل می‌شود
که همسو با نیازهای سرمایه‌دار برای خویش تثبیتی قیمت است
ما می‌تونیم اینو این طوری ترسیمش کنیم
یه میزان مشخصی از انباشت سرمایه وجود داره
انباشت ارزش اضافی

English: 
in the price of labour, because
the stimulus of gain is blunted.
The rate of accumulation lessens;
but this means that
the primary cause of that
lessening itself vanishes,
i.e. the disproportion between capital
and exploitable labour-power.
The mechanism of the capitalist production process
removes the very obstacles it temporarily creates.
The price of labour falls again to a level
corresponding with capital's requirements for self-valorization,…”
We can diagram this
in this way:
there's a certain accumulation of capital,
accumulation of surplus-value,

Persian: 
بخشی از ارزش اضافی سرمایه‌سازی می‌شه، این یعنی دوباره تبدیل به سرمایه می‌شه
همین باعث ایجاد رشدی توی تقاضا برای قدرت کار و کار می‌شه
این تقاضای بیشتر شده از کجا میاد؟ از اضافه شدن جمعیت

English: 
part of that surplus-value is capitalized, that is, it's converted back into capital.
This generates an increase in the
demand for labour for labour-power.
Where is that increased demand going to come from? It's going to come from surplus population.

Persian: 
در طول زمان اتفاقی که می‌افته اینه که
یه جذبی برای این جمعیت اضافی رخ می‌ده
و در حالی که این جمعیت اضافی مدام دارند جذب می‌شند
این طوری دستمزدها بالا می‌ره
که اصلاً اختلالی با فرایند انباشت ندارن، یا اگر هم دارن
این یعنی ارزش اضافی کمتر برای سرمایه‌دار
که یعنی
ارزش اضافی کمتری انباشت می‌شه، این یعنی یه ارزش اضافی کمتری هست
برای اینکه بتونه از نو سرمایه‌گذاری و سرمایه‌سازی بشه

English: 
Over time, what will happen is there will be
an absorption
of this surplus population
and as the surplus population is increasingly absorbed,
so we will get rising wages,
which either does not interfere at all
with the accumulation process, or if it does,
means less surplus-value for the capitalist.
Which means
less surplus-value gets accumulated,
which means there's less surplus-value
for reinvestment and capitalization.

Persian: 
این به ما هیچی از این واقعیت نمی‌گه که
سرمایه‌داری که داره به این وضعیت نگاه می‌کنه می‌گه: فایده‌ش برای من چیه
که برگردم به اون بازار و اون همه پول بابت کار پرداخت کنم؟ من که از این سودی نمی‌برم
از ارزش اضافیش هم چیزی گیرم نمیاد، پس به خودم زحمت نمی‌دم. پس انگیزهٔ
برای به دست آوردن کم می‌شه اونم بر این اساس که رشد دستمزدها خیلی بالا رفته
چطوری موقعیتی که باعث بالا رفتن دستمزدها شده
هیچ دخالتی توی انباشت سرمایه نداشته باشه؟
یادتون میاد که موقعیتی بود که گفتیم همچین اتفاقی می‌تونه رخ بده؟
توی تئوری ارزش اضافی نسبی
وقتی بحث کردیم که توی یه موقعیتی که منجر به بیشتر شدن بازدهی می‌شه می‌تونه

English: 
To say nothing of the fact that,
capitalists looking at a situation of this kind will say: What's the point of me
going back into the market, paying all of that for labour? I'm not going to get much profit out
of it or surplus-value out of it so i'm not going to even bother. So the stimulus
to gain is blunted by the fact that wages have risen so high.
How could a situation of rising wages
not interfere with the accumulation of capital?
Can you remember
a situation where we discussed
that could happen?
In the theory of relative surplus-value,
where we argued, in a situation of increasing productivity gains

English: 
some of the productivity gains can to the worker in terms of an increased
standard of living.
So that you can get an increasing standard of living for the worker,
i.e. an increase in the value of labour-power
which is consistent with
an increasing rate of exploitation of labour.
So if there is
rising productivity going around this system then,
alright, wages can rise a little bit
but we've still got plenty of (…)
in other words you don't get less surplus-value, you get more surplus-value
even though wages are rising.
But notice what this does,
it basically says that
inherent in capitalism is a kind of homeostatic adjustment mechanism
of the rate of accumulation and the wage rate.
That, if we looked at it

Persian: 
بعضی از بازدهی بیشتر شده رو کارگر به منظورم بالا بردن سطح زندگیش استفاده کنه
پس این طوری شما می‌تونین یه استاندارد زندگی برای کارگر داشته باشین
بالا رفتن ارزش قدرت کار که به صورت مداوم
باعث بالا رفتن نرخ بهره‌کشی از کار می‌شه
پس اگه
بازدهی رو به رشدی حول این سیستم وجود داره پس
خیلی خب دستمزدها هم می‌تونه یه خورده بالا بره ولی ما هنوز هم کلی
به یه معنی دیگه شما ارزش اضافی کمتری به دست نمیارین، شما ارزش اضافی بیشتری به دست میارین
حتی در صورت بالا رفتن دستمزدها
ولی حواستون باشه این چی کار می‌کنه
این عملاً داره می‌گه
میراثی که توی سرمایه‌داری هست یه طورایی مکانیسم تعدیل هم‌ایستایی
نرخِ انباشت و نرخِ دستمزده

English: 
like this,
the wage rate is doing something like this, it's rising,
then,
as the rate of accumulation is falling so reinvestment diminishes
and so the demand for labour slackens and so
wage rates come down,
this goes up. And you could imagine a situation of this kind,
that they just simply oscillate
in this kind of fashion, a homeostatic adjustment mechanism,
wages rise, rate of accumulation slackens,
demand for labour falls off,
the labour surplus reappears.
Now, clearly,
this surplus population depends upon
the rate of population growth,
where the population is
relative to all of this.
So where the surplus population is

Persian: 
این یعنی اگه بهش این طوری نگاه کنیم
نرخ دستمزد ربطی به این داره، یعنی داره می‌ره بالا
پس
وقتی نرخِ انباشت دارد کم می‌شه پس ابعاد بازسرمایه‌گذاری
و البته تقاضا برای کار کساد می‌شه و
نرخِ دستمزد هم میاد پایین
این می‌ره بالا. و شما می‌تونین موقعیتی از این دست رو تصور کنین
اونا خیلی راحت دچار نوسان می‌شن تو این شکل، یه مکانیسم تعدیل هم‌ایستایی
رشد دستمزد، نرخ کسادِ انباشت
تقاضا برای کار کم می‌شه
ارزش اضافی کار از نو پیداش می‌شه
حالا خیلی واضحه
که این جمعیت اضافه بسته به نرخ رشدِ جمعیت دارن
یعنی جمعیت همیشه با تمام این جریان نسبی ارتباط داره

English: 
also matters. So what Marx does here is to say:
you might notice
historical situations in which wage rates and
and profit rates will be going opposite to each other.
And what would a bourgeois economist read into this?
they're going to look at it and say 'it's greedy workers',
greedy unions or something like that, they're always wanting
more wages and the wage rate goes up and
if the wage rate goes up then, sorry, you're going to get stagnation.
I'm sure you've heard that argument, right?
If you push the wage rate too high,
then you're just gonna get stagnation.
So, if we get a crisis it's not our fault it's
the labourer's fault.
So if you get a crisis it's not our fault, it's the labourers' fault,
they push the wage rate too high.
What Marx does is to
point out that in this system,

Persian: 
پس جایی که این جمعیت اضافی هم باز مهمه. پس مارکس اینجا داره می‌گه
شاید متوجهٔ
موقعیت‌های تاریخی‌ای بشین که توشون نرخِ دستمزد و
نرخ سود علیه همدیگه حرکت کنن
و خوانش اقتصادان‌های بورژوا از این چیه؟
نگاهش می‌کنن و می‌گن کارگرای حریص
اتحادیه‌های حریص یا چیزی شبیه این، اونا همیشه می‌خواستن دستمزد بیشتر داشته باشن و نرخ دستمزدشون بره بالا و
و اگه نرخ دستمزد بره بالا متاسفانه شمای سرمایه‌دار دچار رُکود می‌شین
مطمئنم که شما این استدلال رو شنیدن درسته؟
اگه شما خیلی نرخ دستمزد رو ببرین بالا، اون شما همه چی رو دچار رکود می‌کنین
پس اگه شما یه بحران می‌خواین، گناه ما نیست، گناه کارگراست
پس اگه به بحران رسیدین گناه ما نیست گناه این کارگراست اونا مجبورتون کردن نرخ بهره رو ببرین بالا
مارکس اینجا اشاره می‌کنه که توی این نظام

Persian: 
تو صفحهٔ هفتصدوهفتاد اینو می‌گه که
به زبان ریاضیات: نرخ انباشت مستقل هست، بسته به چیزی متغییر ندارد
نرخ دستمزد وابسته‌ست، نه متغییر مستقل. به یه زبون دیگه
مارکس اینجا تاکید داره روی اینکه این سرمایه‌ست و
و انباشت سرمایه که اینو پیش می‌بره
این سرمایه‌داره که تصمیمات رو می‌گیره، سرمایه‌داره که نظام رو پیش می‌بره
پس اگه شما نوسانی از این شکل ببیند دلیلش اینه که سرمایه‌داری داره باعثش می‌شه

English: 
he says the bottom of p.770:
“To put it mathematically: the rate of accumulation is the independent,
not the dependent variable;
the rate of wages is the dependent, not the
independent variable.” In other words
what Marx is insisting is that it is capital
and capital accumulation that is driving this,
its capitalists who are making the decisions, it's capitalists who are pushing the system.
So if you do see fluctuations of this kind it's because that's the way
capitalism is pushing it.
This then leads Marx into a consideration
of what he calls
the so-called “natural law of population”.
You can tell this is coming

Persian: 
این مارکس رو به به چیزی می‌رسونه که اسمش رو از خودش گذاشته قانون طبیعت جمعیت. شما می‌تونین با شنیدن حرفاش دربارهٔ مالتوس اینو حدس بزنین
اون عملاً داره توصیفِ دقیقی از چیزی می‌ده که ما خیلی موجز رفتیم سراغش، اینو تو وسط صفحهٔ هفتصدوهفتادویک می‌ده
اگر مقدار کار بدون دستمزدی که توسط طبقهٔ کارگر صورت می‌گیه و انباشتی که توسط طبقهٔ سرمایه‌دار انجام می‌شود به سرعت زیاد رشد کند
دگرگونیش توی سرمایه نیازمند یک کارِ دستمزددارِ بیش از اندازه اضافه باشد
پس دستمزد زیاد می‌شه و تمام موقعیت‌های دیگر متعادل می‌ماند
کار بدون دستمزد نسبتش کم می‌شود
ولی به محض اینکه کسری به نقطه‌ای می‌رسد که کار اضافی‌ای که سرمایه را تغذیه می‌کرده
دیگر آن مقدار عادی‌ای را که باید دریافت نمی‌کند، این طوری است که واکنشی ایجاد می‌شود
بخش کوچک‌تری از عایدی سرمایه‌سازی می‌شود، انباشت سرعتش کم می‌شود
جنبش رو به افزایش دستمزد به مانعی برخورد می‌کند
رشد دستمزد به خاطر همین در محدوده‌های چیزی می‌ماند که نه تنها دستش به کلیت بنیان نظام سرمایه‌داری نمی‌رسد

English: 
given his stuff about Malthus.
He really describes exactly what we've just gone through very succinctly, in the middle
of p.771:
“If the quantity of unpaid labour supplied by the working class
and accumulated by the capitalist class
increases so rapidly
that its transformation into capital requires an extraordinary addition of paid labour,
then wages rise and, all other circumstances remaining equal,
the unpaid labour diminishes in proportion.
But as soon as this diminution touches the point at which the surplus labour that nourishes capital
is no longer supplied in normal quantity, a reaction sets in:
a smaller part of revenue is capitalized, accumulation slows down,
and the rising movement of wages comes up against an obstacle.
The rise of wages is therefore confined within limits that not only leave intact the foundations
of the capitalist system, but also secure its reproduction

English: 
on an increasing scale.”
So, this is if you like
the description of a simple model of the dynamics of accumulation.
Which takes us into part two.
p.772
What Marx wants to do here is to say, well
this argument we just made
pays absolutely not mind
to technological change. That is,
you're assuming the technology remains constant
in this first version.
He says: “So far, we have considered only one special phase of this process, that in which
the increase of capital occurs
while the technical composition of capital remains constant.”

Persian: 
بلکه حتی بازتولیدش را به رشد زیادی می‌رساند
خب اگه خوشتون میاد این رو توصیفی بدونین از مُدل سادهٔ انباشت دیانامیک
که ما رو به بخش دوم می‌رسونه
صفحهٔ هفتصدوهفتادودو
مارکس اینجا می‌خواد بگه که خب این استدلالی که ما داشتیم اصلاً براش تغییرات تکنولوژیک فرقی نمی‌کنه. این یعنی
شما فرض می‌کنین تکنولوژی توی این نسخهٔ اول ثابت باقی مونده
اون می‌گه: تا اینجا ما فقط یک فاز خاص از این فرایند رو در نظر گرفتیم، فازی که در آن افزایش سرمایه در حالی رخ می‌دهد که ساخت تکنیکال سرمایه ثابت باقی بماند

English: 
But we know it does not remain constant from
the theory of relative surplus-value.
He then goes on: “Given the general basis of the capitalist system, a point is reached
in the course of accumulation
at which the development of the productivity of social labour
becomes the most powerful lever of accumulation.”
So, we're now going to look at
this model when we introduce into it
the dynamics of relative surplus-value
seeking, and technological and organizational change.
He starts off by going a little bit over the technical
composition of capital, going back over
-this- argument and we're going to see this

Persian: 
ولی از روی همون تئوری ارزش اضافی نسبی می‌دونیم که ثابت باقی نمی‌مونه
بعدش ادامه می‌ده: بنا به شرایط پایه‌ای نظام سرمایه‌داری، به نقطه‌ای می‌رسیم که
در طولِ انباشت
که در آن توسعهٔ بازدهی کارِ اجتماعی
تبدیل به قدرتمندترین اهرم انباشت می‌شود
خب حالا می‌خوایم نگاهی به این مدل داشته باشیم اونم وقتی که بحث دیانمیک‌های ارزش اضافی نسبی
رو وارد می‌کنه و تغییرات تکنولوژیک و سازمانی رو شاهدشیم

Persian: 
اون یه خورده با توضیح دربارهٔ ساختِ تکنیکال سرمایه شروع می‌کنه، برمی‌گرده به این استدلال و حالا شاهد این هستیم که تو این بخش توسعهٔ بیشتری می‌گیره
تا جایی که شرایط تکنیکال مد نظر است، هم علیت وجود دارد هم نتیجهٔ این علت
که در واقع می‌شه تغییر ساختِ ارزش
علت‌هاش، یعنی آن علت‌هایی که از نیاز ما برای ساخت ماشین‌آلات جدید ریشه می‌گیرد
ابزار تولید تازه. پس اون دربارهٔ ساختمون‌ها و دستگاه‌های گرمایشی و ابزار ترابری و چیزای دیگه حرف می‌زنه
منظورش هم از نتیجه یا پیامد اینه که می‌گه شما به ابزار تولید بیشتری نیاز دارین
پس ببخشین این یه علت نیست، بلکه شرایط اینه که شما رو مجبور به خرید ماشینی تازه می‌کند

English: 
developed even further now in this section.
As far as the technical conditions are concerned, there are both causes and consequences,
he says, of changing value-composition.
Causes, those which arise out of the need to buy new machinery,
new means of production. So he talks about buildings and furnaces and means of transport etc.
The consequence is that you need more means of production;
so, sorry, it's not a cause, its a condition
of this, you buy a new machine,

English: 
more 'C'
in the form of the machine.
But then the machine also
has a consequence, which is that you now need more
raw materials.
Bottom of p.773 he says: “This change in the technical composition of capital,
this growth in the mass of the means of production,
as compared with the mass of the labour-power that vivifies them, is reflected
in its value-composition by the increase of the constant constituent of capital
at the expense of its variable constituent.”
He then uses the phrase which
created quite a lot of problems:
“This law of the progressive growth of the constant part of capital
in comparison with the variable part
is confirmed at every step (as already shown)
by the comparative analysis of the prices of commodities,
whether we compare different economic epochs
or different nations in the

Persian: 
سی بیشتر در شکلِ ماشین آلات
ولی باز هم ماشین با خودش پیامدی داره، اونجا شما نیاز به مواد اولیهٔ بیشتر دارین
انتهای صفحهٔ هفتصدوهفتادوسه می‌گه: این تغییر در ساختِ تکنیکال سرمایه
این رشد در تودهٔ ابزار تولید
همان طوری که با تودهٔ قدرت کاری که آن‌ها را احیا می‌کند، بازتابی است در
ساختِ ارزش که با بیشتر شدن عناصر سازندهٔ پایدار سرمایه
به مدد هزینهٔ عناصر سازندهٔ متغییرش رخ می‌دهد
بعدش از عبارتی استفاده می‌کنه که معضلات بسیار زیادی پیش کشیده
این قانون رشدِ مترقی از بخش پایدار سرمایه در قیاس با بخش متغییر در قدم برقرار است

Persian: 
آن هم با تحلیل تطبیقی قیمت کالاها، خواه بخواهیم دوره‌های مختلف اقتصادی را مقایسه کنیم یا کشورهای مختلف را در همان دوره‌ها
اینجا اون از یه گرایشی برای ساختِ ارگانیک سرمایه‌داری می‌گه که در طول زمان افزایش پیدا کرده
اون پیشنهاد می‌ده که ما به قانون افزایش معادلهٔ سی بر وی فکر کنیم
این یعنی
شما نیاز دارین کارِ کم و کم‌تری بخرین
و شما نیاز دارین ابزار و بیشتر و بیشتری برای تولید بخرید

English: 
same epoch.”
There is, he says,
a tendency for
the organic composition of capital to increase over time.
He's proposing that we think in terms of the law
of the increase of the 'C over V' ratio,
that is,
you need to buy less and less labour
and you need to buy more more means of production.

Persian: 
جالبه، اون تو وسط صفحهٔ هفتصدوهفتادوچهار این امکان رو ارائه می‌کنه که
سی حتی می‌تونه از طریق تغییرات تکنولوژیک کم بکنه
ولی به سادگی باهاش اینجا طوری برخورد می‌کنه که جلوگیری کنندهٔ از چیزیه که می‌تونه به سرعت توی معادلهٔ سی بر وی رشد ایجاد بکنه؛ البته تو ساختِ ارگانیک سرمایه
اینجا اون وسط صفحهٔ هفتصدوهفتادوچهار می‌گه
علت ساده‌ست: با بالا رفتن بهرهٔ کار
توده‌ای از ابزار تولید مصرفش توسط کار بیشتر می‌شود
و در قیاس ارزش آن‌ها با همین زیاد شدنش کم می‌شود
به خاطر همین ارزش آن‌ها مطلقاً رشد می‌کنه ولی نه در تناسب با رشدی که توده‌شان داشته

English: 
Interestingly
he then introduces on the middle of p.774
the possibility that
'C' could also diminish
through technological change.
But he simply treats it here
as something that restraints what would otherwise be
a very rapid increase
in the 'C over V' ratio, in the organic
composition of capital.
Here he's saying
middle of p.774: “The reason is simple: with the increasing productivity of labour,
the mass of the means of production consumed by labour increases,
but their value in comparison with their mass diminishes.
Their value therefore rises absolutely,
but not in proportion to the increase
in their mass.

English: 
The increase of the difference between constant and variable capital is therefore much less than
that of the difference between the mass of the means of production into which the constant capital,
and the mass of the labour-power into which the variable capital, is converted.
The former difference increases with
the latter, but in a smaller degree.”
In other words,
yes, you can get constant capital saving innovations
which reduce the value of constant capital, but this simply
holds down what Marx sees as an inexorable law
of the rising organic composition of capital.
That, in short,
capitalism is going to become
increasingly capital-intensive over time

Persian: 
افزایش تفاوت بین سرمایهٔ متغییر و ثابت به خاطر همین کمتر از
آن چیزی که تفاوت بین تودهٔ ابزار تولیدی است که برای سرمایهٔ ثابت به کار می‌رود و
تودهٔ قدرت کار برای سرمایهٔ متغییر معاوضه می‌شود
تفاوت قبلی با دومی بیشتر می‌شود ولی در یک درجهٔ کمتر
این یعنی
آره شما می‌تونین سرمایهٔ ثابت رو برای حفظ ابداعات استفاده کنین
که در واقع ارزش سرمایهٔ ثابت رو بالا می‌بره، ولی این خیلی ساده
باعث می‌شه آدم قانونِ رشد ساختِ ارگانیک سرمایهٔ مارکس رو که هیچ‌جوره ازش کوتاه نمیاد تقلیل بدیم

English: 
as opposed to labour-intensive.
He then uses some examples.
What this means,
is that the mass of surplus-value
that the capitalist can gain diminishes,
unless you can raise the rate of exploitation.
This is a problem.
And in the third volume of Capital, he'll argue
roughly in the following way:
The rate of profit (P)
is equivalent to 'S over (C + V)',

Persian: 
این یعنی سرمایه‌داری قرار تبدیل به افزایش سرمایه‌ای باشه که مدام رو به رشده و در تقابل با کارِ رو به افزایشه
بعدش یه سری مثال میاره
این یعنی
این انبوه ارزش اضافی‌ای که سرمایه‌دار می‌تونه به دست بیاره کم می‌شه
مگر اینکه شما بتونین نرخ بهره‌کشی رو بالا ببرید
این یه معضله
و توی جلد سوم سرمایه، همچین استدلال زمختی می‌کنه که
نرخ سود یعنی پی
معادله اس روی سیِ به‌علاوهٔ ویه

Persian: 
اضافی‌ای که روی مجموع سرمایه‌ست بیشتر شده
حالا با یه خورده بالا پایین کردن محاسباتی شما می‌تونین اینو تبدیل به
که این هم‌ارزِ نرخ بهره‌کشیه که
روی یک به علاوهٔ ساخت ارگانیگ سرمایه
از این می‌تونین درجا نتیجه بگیرین که اگه نرخ بهره‌کشی ثابت باقی بمونه
بعدش قانون رشد ارگانیک ساختِ سرمایه به شما نرخ سقوطی سود رو می‌ده
این ـ کمیت بزرگ و بزرگ و بزرگ‌تر می‌شه
و این ـ ثابت می‌مونه

English: 
The surplus over the total capital advanced.
Now, by a little bit of algebraic manipulation,
you could turn this into…
that this is equivalent to the rate of exploitation
over (1 + the organic composition of capital).
From which you would see immediately that,
if the rate of exploitation remains constant,
then the law of the rising organic composition of capital gives you
a falling rate a profit.
-this- quantity becomes larger and larger and larger,
-this- remains constant,

Persian: 
به خاطر همین نرخِ بهره باید سقوط کنه
این ساده‌ترین نسخه از استدلال نرخِ سقوطی سود از طرف مارکسه
برای پشتیبانی از اون اما شما باید دو کار بکنین
اولی اینه که باید نرخ بهره‌کشی رو ثابت نگه دارین
و دومی اینه که شما باید فرض کنین
تمام این کنش‌واکنش‌ها که توی اقتصاد جریان داره
عملاً باعثِ ایجاد رشدی توی ساختِ ارگانیک سرمایه می‌شن
دلایلی زیادی وجود داره که
تئوریسین‌های بعدی نشون دادن که لزوماً هم این طوری نیست

English: 
therefore the profit rate must fall.
This is the simplest version
of Marx his falling profit-rate argument.
In order to sustain that however,
you have to do two things,
one is, you have to keep the rate of exploitation constant
and the second is, you have to assume
that all of -these- interactions which are going on in the economy
are actually leading to an increasing organic composition of capital.
There are lots of reasons why,
as subsequent theorists have shown, this is not necessarily so.

Persian: 
موقعیت‌هایی از این می‌تونن ریشه بگیرن که یه مسیر دیگه رو طی کنن
یعنی شما یه ساختِ ارگانیک سقوطی از سرمایه دارین
اونم فقط به خاطر ماهیت تاثیرات کنش‌واکنشیه
این روند کاملاً بستگی داره صعودی باشه یا سقوطی
از یه طرف دیگه اگه شما
جرات تو یه حلقه‌های مشخص تئوری نرخ سقوطی سود رو بگیرین
مارکسیست‌ها رو سرتون آوار می‌شن
چون من فکر می‌کنم مارکس
خودش پیشنهاد می‌ده که این یکی از اصلی‌ترین راه‌هایی که شما می‌تونین ببینین چطوری
ابداعات تکنولوژیک یا همون جستجو برای به دست آوردن ارزش اضافی نسبی
با خودش یه تناقضی رو می‌سازه
چون شما کار رو از توی تولید بیرون گذاشتین

English: 
Situations can arise in which it actually goes in the other way,
that you get a falling organic composition of capital
simply because of the nature of the interaction effects.
Whether there's a falling or a rising, really depends.
On the other hand, if you
dare to gain say, in certain circles,
the theory of the falling rate a profit,
Marxists come down on you like a ton of bricks,
because, as I think Marx
himself suggested, this is one of the main ways in which you can see how
technological innovations i.e. the search for relative surplus-value,
creates a contradiction
because you're displacing labour out of production,

English: 
and as you displace labour out of production, you're displacing the source of surplus-value.
My own view of it, for what it's worth, is that
technological dynamism is indeed
a potent source of contradictions within this system,
but you cannot assume that there is a law of rising organic composition,
that it's always going to be there,
nor can you necessarily assume that there is
a law of falling rates of profit.
Situations arise in which, yes indeed
rising organic composition gets turned into falling profit rates.
But it's perfectly possible
for other patterns of innovation to

Persian: 
و در حالی که دارین کار رو از توی تولید بیرون می‌ذارین، شما دارین منبع ارزش اضافی رو بیرون می‌ذارین
نگاه خود من بهش اینه ـ اون چیزی که می‌ارزه اینه که
پویایی تکنولوژیک بدون شک
منبع قدرتمندیه برای تناقض توی این سیستم
ولی شما نمی‌تونین فرض کنین که یه قانون برای صعود ساختِ ارگانیک هست
یعنی اینکه همیشه اونجاست
و نه اینکه شما لزوماً بتونین فرض کنین که اونجا
یه قانونی هست برای نرخ سقوطی سود. موقعیت‌هایی که توشون اینا شکل می‌گیره عملاً
رشد ساختِ ارگانیک تبدیل می‌شه به نرخ سقوطی سود
ولی کاملاً ممکنه که برای یه سایر الگوهای ابداعی

English: 
enter into the picture which reverse that process.
This is the reason these concepts are important and why you have to think about them,
because they're foundational for what happens
in Volume three of Capital and parts of Marx his argument there.
But what is brilliant about the argument is that
most of the classical political-economists, including Ricardo,
believed in a falling rate of profit.
Many of them thought in terms of
capitalism in the end winding down.
Ricardo, for example, talks about
the inevitable demise of a capitalist
system because it will not be able to
sustain itself.

Persian: 
اونا وارد ماجرا بشن و اون فرایند رو سروته کنن
این دلیله که این مفاهیم مهم هستن و این هم مهم هستن که چرا باید بهشون فکر کنین
چون اونا برای اتفاقی که توی جلد سوم می‌افتن و بخشی از استدلال مارکس اونجا اساسی هستن
ولی اون چیزی که توی این استدلال بی‌نظیره اینه که
اکثر اقتصادسیاسی‌دان‌های کلاسیک، که ریکاردو هم جزوشونه
به نرخِ سقوطی سود باور دارن
بسیاری از اونا این طوری فکر می‌کنن که سرمایه‌داری در نهایت آروم می‌گیره
برای مثال ریکاردو از کم شدن ناگزیر سیستم سرمایه‌داری‌ای می‌گه چون دیگه نمی‌تونه خودش رو حفظ بکنه

Persian: 
ولی تمام اونا عملاً جذب حرف‌های مالتوس می‌شن و پیرو ایدهٔ محدودیت منابعهٔ اون می‌شن
و اون چیزی که به عنوان کم شدن بهره در کشاورزی می‌شناسیم
یعنی یه محدودهٔ ذاتی‌ای موقع بالا بردن بازدهی توی کشاورزی وجود داره
و به خاطر همین پایان سرمایه‌داری رو عملاً وقتی وضع می‌شه که رابطه‌ش رو با طبیعت ببینیم
مارکس داره می‌گه
نه یه راهی هست که بتونین دربارهٔ نرخ سقوطی سود صحبت کنین که هیچ ربطی هم به طبیعت نداشته باشه
این ربطش به همون تناقض‌های ذاتی سرمایه‌داریه
و همون طوری که ریکاردو می‌گه

English: 
But all of them actually appealed to Malthus
and the idea of resource constraints,
and what is known as diminishing returns in agriculture.
That there would be an inherent barrier to increasing productivity in agriculture,
and that therefore the end of capitalism was essentially
legislated in terms of its relation to nature.
What Marx says
is: No, there is a way you can talk about a falling rate of profit
which has nothing to do with nature.
It has to do with the internal contradictions of capitalism.
As he says of Ricardo,

English: 
he says, Ricardo when faced with the idea of a crisis took refuge in organic chemistry.
Marx says you can't do that,
if there is going to be a crisis of capitalism, it's going to be a crisis which is generated
by its own internal contradictions.
And I think his intuitions are absolutely correct.
That one of the centerpieces of those contradictions lies in the dynamic and trajectory
of technological and organizational changes,
and that these technological and organizational changes are highly disruptive,
in some instances, of the capacity to gain surplus-value.
The trouble is here is he has put it in this law form.
And the law form is where we hit some of the problems.

Persian: 
اون می‌گه ـ ریکاردو وقتی با ایدهٔ بحران مواجه شد به شیمی ارگانیک پناه بُرد
مارکس می‌گه شما نمی‌تونین این کارو بکنین
اگه قراره بحران سرمایه‌داری‌ای در کار باشه، باید بحرانی باشه که از توی تناقض‌های درونی خودش ریشه می‌گیره
و فکر می‌کنم درون‌یافت‌هاش کاملاً درست هستن
یعنی یکی از محورهای اصلی این تناقض‌ها توی پویایی و خط سیر تغییرات سازمانی و تکنولوژیک هست
و این تغییرات به شدت در هم گسیخته هستن
در بعضی موارد کاملاً قابلیت به دست آوردن ارزش اضافی رو داره
مشکل اینجا اینه که اونو به شکل قانون ارائه داده
و توی شکل قانونه که ما با یه سری مشکلات مواجه می‌شیم

English: 
This then leads him to say that,
this rising organic composition of capital doesn't mean
less surplus-value for the capitalist, provided
that you actually expand your labour force dramatically.
That is, by increasing production you accelerate accumulation.
As he says on p.774:
“The progress of accumulation lessens the relative magnitude of the variable part of capital,
but this by no means thereby excludes the possibility of a rise in its absolute magnitude.”
Then he goes through this example:
let's suppose the 'C over V' ratio rises,
but “If, in the meantime, the original capital, say £6,000, has increased to £18,000,

Persian: 
بعد همین اونو می‌رسونه به اینکه بگه
رشد ساختِ ارگانیک سرمایه به معنای
ارزش اضافی کمتر برای سرمایه‌دار نیست، همین
باعث می‌شه شما عملاً بخواین نیروی کار خودتون رو به شکل دراماتیکی توسعه بدین
یعنی شما با بالا بردن تولید انباشت رو تسریع می‌کنین
و همون طوری که تو صفحهٔ هفتصدوهفتادوچهار می‌گه
فرایند انباشت باعث کسر شدن اندازهٔ نسبی بخش‌های متغییر سرمایه می‌شود
ولی این بدین معنی نیست که جلوگیری می‌کند از امکان رشد اندازه و حجم مطلقش
بعدش این مثال رو می‌زنه
بیایم فرض کنیم معادلهٔ سی بَر وی نرخش رشد می‌کنه
ولی اگه توی این همین بین، سرمایهٔ اصلی مثلاً شش هزار پوند به هیجده‌هزار پوند رشد کند

Persian: 
واحد متغییرش هم رشد می‌کند، در واقع بیست درصد
سه هزار پوند بوده و حالا شده سه‌هزار و شیشصد پوند
از هیجده‌هزارتا
ولی در حالی که ما اینجاد رسماً شاهد رشدی بیست درصدی‌ای بودیم همین کافی است که تقاضای کار را
بیست درصد افزایش دهد، حالا سرمایهٔ اولیه نیاز دارد که سه برابر شود
تا بتواند تضمین بیست درصد تقاضای کار را بدهد
همین ما رو خیلی سریع به این سوال می‌رسونه که
این ارزش اضافی قراره از کجا بیاد تا شش هزار رو بکنه هیجده هزار؟
چطوری می‌خواین به این برسین؟
این خیلی سریع اونو به این ایده می‌رسونه که بگه
که یه انباشت اصلی‌ای وجود داره که قطع نمی‌شه
و اینجا اون ایدهٔ انباشت بدوی رو توی صفحهٔ هفتصدوهفتادوپنج مطرح می‌کنه

English: 
its variable constituent has also increased, in fact by 20 percent.
It was £3,000, it is now £3,600.”
Out of eighteen-thousand.
“But whereas formerly an increase of capital by 20 percent would have sufficed to raise the demand
for labour by 20 percent, now the original capital needs to be tripled
to secure an increase of 20 percent in the demand for labour. ”
This then immediately raises the question:
where is the surplus capital gonna come from to increase from 6,000 to 18,000?
How are you going to get that?
That leads him immediately to the idea
that there is an original accumulation which goes on,
and he introduces
this idea of primitive accumulation on p.775.

Persian: 
سرمایه‌دارها می‌رن بیرون و آدما رو می‌دزدن
تا اون دوازده‌هزار پوند اضافه‌ای که لازم دارن رو به چنگ بیارن
یه طورایی اونا اینو انباشت می‌کنن. اون می‌گه تو بخش هشتم به جنبهٔ تاریخی این روند نگاه می‌کنیم
این درس هفتهٔ بعد ماست
پس تو صفحهٔ هفتصدوهفتادوشیش و هفتادوهفت
می‌گه شاید راه دیگه‌ای هم باشه که سرمایه‌دار بتونه این کارو بکنه
و بعدش تمایزی بین تمرکز و استقرار در مرکز قائل می‌شه
تمرکز سرمایه توی این مُدل که می‌بینین صورت می‌گیره. روندش هم اینه
هر بار شما میزان سرمایه‌ای که در گردش هست رو بیشتر می‌کنین
دارین دور این سیستم می‌گردین
سرمایهٔ بیشتری به دست میارید... سرمایهٔ بیشتر، پس تمرکز اینجا یعنی تو یه مدت مشخص

English: 
The capitalists go out and they rob people,
to get the extra 12 thousand pounds they need.
Somehow or other they accumulate it. He says we're going to look at this historically in part 8,
so we'll do that next week.
Then, on p.776-777
he says, maybe there's another way in which capitalists can do this,
and he introduces the distinction between concentration and centralization.
Concentration of capital arises in -this- model in the following way:
each time you increase the amount of capital that's circulating,
so you go around this system again,
and you get more capital … more capital,
so concentration means: over time,

Persian: 
خُرد خُرد، تیکه به تیکه، شما دارین سرمایهٔ خودتون رو بیشتر می‌کنین، پس سرمایه اینجا متمرکز می‌شه
بعدش چیزی رو معرفی می‌کنه که به گمونم همیشه مهم بوده، چون گاهی مردم
دربارهٔ قانون بالا رفتن تمرکز و استقرار در مرکز حرف می‌زنن
انتهای صفحهٔ هفتصدوهفتادوشیش پیشنهاد می‌کنه که نه تنها شما دست به تمرکز سرمایه می‌زنین
حتی می‌تونین یه کار دیگه رو هم پیش ببرین
اینو انتهای صفحهٔ هفتصدوهفتادوشیش میاره و می‌گه، تمرکز که همراه می‌شه با انباشت
نه تنها فقط: خودش را در جاهای مختلفی پخش می‌کنه، بلکه باعث بالا رفتن کارکرد سرمایه‌ای می‌شود که کارش ممانعتی هست
از تشکیل سرمایه‌های تازه و تقسیم مجدد سرمایهٔ قدیم رخ می‌دهد
به خاطر همین انباشت، خودش رو از یک سوی
در تمرکز رو به رشدِ ابزار تولیدش می‌بینید
و البته چیرگی به کار

English: 
bit by bit, increment by increment, you're increasing your capital, so capital is becoming
concentrated.
He then introduces something which I think is always important, because sometimes people
talk about the law of increasing concentration and centralization.
He suggests that at the bottom of p.776 that not only are you going to get concentration
of capital, but you could also get something else going on
right at the bottom of p.776 he says, concentration that accompanies accumulation,
is not only “scattered over many points, but the increase of each functioning capital is thwarted
by the formation of new capitals and the subdivision of old.
Accumulation, therefore, presents itself on the one hand
as increasing concentration of the means of production,
and of the command over labour;

Persian: 
و از سوی دیگر به عنوان دفع کنندهٔ بسیاری از سرمایه‌های مستقل از همدیگر
بعدش دربارهٔ تکه‌هایی کلیت سرمایهٔ اجتماعی صحبت می‌کنه
در نتیجه اینجا این اتفاق می‌افته
چرا شما باید ارزش اضافی رو دوباره به همون سیستم تولید قبلی برگردونین؟
چی می‌شه اگه شما بخشی از ارزش اضافهٔ منو بردارین و اون رو تو یه خط تولید جدید به کار بگیرید؟
و من یه کارخونهٔ کوچیکی باز کنم و چیز دیگه‌ای تولید کنم؟
پس سرمایه‌داری
نه تنها کارش رشدِ تمرکزه، بلکه دنبال رشد تنوع هم هست
رشد تیکه‌های مجزا
و اون اینجا می‌گه که یه جور ارتباطی بین تمرکز و پراکندگی هست
تمرکز و تیکه‌تیکه‌سازی
و به خاطر همین
شما لزوماً نمی‌تونین به تمرکز سرمایه نگاه کنین

English: 
and on the other hand as repulsion of many individual capitals from one another.”
Then he talks about the fragmentation of the total social capital.
What in effect is going on here is this:
Why would you put your surplus-value back into the same production system?
What happens if I took a part of my surplus-value and spawned it off into a new line of production?
And I opened up a small factory making something else?
So, capitalism
is not only about increasing concentration,
it's also about increasing diversification,
increasing fragmentation.
And what he's suggesting here is that there is some sort of relationship between concentration
and dispersal,
concentration and fragmentation.
And that therefore
you cannot necessarily look to concentration of capital,
to do what you wanted to do in terms of increasing

Persian: 
و این طوری به رشد میزان ارزشی که در هر میزان نرخ بهره‌کشی هست برسید
پس یه چیز دیگه وجود داره
اون اینجا استقرار در مرکزِ سرمایه رو باز می‌کنه
این استقرار تاثیر زیادی روی آدما می‌ذاره
اعمال کنترل میاره، ترکیب می‌کنه، آدما رو از رقابت بیرون می‌کنه، کارشون رو می‌گیره
غصب می‌کنه و چیزایی از این دست
و اون اینجا داره به این اشاره می‌کنه که
یه فرایند بسیار مهمی توی سرمایه‌داری جریان داره
که مربوط می‌شه به تمرکزگرایی. و ما
شاهد شکلِ کارش هستیم و اون اینو برامون تو صفحهٔ هفتصدوهفتادوهفت باز می‌کنه

English: 
the amount of 'V' which is available to you
at a given rate of exploitation.
So there is something else,
he introduces centralization of capital.
Centralization is effectively taking people over,
takeovers, merges, driving people out of competition, taking over their businesses,
hostile takeovers, and the like.
And what he's pointing to here is
a very important process which goes on in capitalism,
which is about centralization. And we
start to see how it works, and he introduces at the bottom of p.777

Persian: 
ایدهٔ مهمی رو می‌گه که خودش خیلی پیگیرش نمی‌شه
در واقع نقش سیستم اعتباری تو این رونده
اون دربارهٔ مکانیزم‌هایی صحبت می‌کنه که سرمایه‌های بزرگ‌تر می‌تونن باهاش سرمایه‌های کوچیک‌تر رو جذب کنن
از طریق رقابت و چیزایی از این دست، ولی بعدش اون می‌گه: سوای این، نیروی یکسره تازه‌ای
با توسعهٔ تولید سرمایه‌داری پا به عرصه می‌گذارد: نظام/سیستم اعتباری
تو مرحلهٔ اولش این سیستم
دزدکی خودش رو به عنوان همیار فروتنِ انباشت شما وارد روند می‌کند
خودش را به دست افراد مستقل یا مجموعه‌ای از سرمایه‌دارهایی می‌کند به بندهای نامرئی منبع پولی بهم متصل هستند
که در رقم‌های بزرگ‌تر یا کوچک‌تری در سطح جامعه پخش است
ولی خیلی زود تبدیل به سلاح تازه و افتضاحی می‌شود که در نبرد رقابت به کار می‌رود و
در نهایت تبدیل به مکانیسم اساسی اجتماعی‌ای می‌شود برای متمرکز کردن به سرمایه‌ها
یکی از کاسبی‌های اصلی وال استریت این روزا فعالیت‌هایی هست که منجر به ادغام دارایی‌هاست

English: 
a very important idea which he's not going to take up,
which is the role of the credit system in doing this.
He talks about various mechanisms whereby larger capitals could take over smaller,
through competition and alike, but then he says: “Apart from this, an altogether new force
comes into existence with the development of capitalist production: the credit system.
In its first stages, this system
furtively creeps in as the humble assistant of accumulation,
drawing into the hands of individual or associated capitalists by invisible threads
the money resources,
which lie scattered in larger or smaller amounts over the surface of society;
but it soon becomes a new and terrible weapon in the battle of competition
and is finally transformed into an enormous social mechanism for the centralization of capitals.”
One of the main businesses of Wall Street these days is asset merger activity,

Persian: 
تمرکز دادن به سرمایه‌ای که قرار تحت سلطهٔ نئولیبرالیسم قرار بگیره
واقعاً هم حیرت آوره
کمپانی‌های نفتی، کمپانی‌های دارویی، کمپانی‌های ارتباطی
مدام دارن با هم ادغام می‌شم، این فعالیت مربوط به ادغام
یکی از بزرگ‌ترین کسب‌وکارهای وال استریته و البته که کارش عملاً تمرکز دادن به سرمایه‌ست
و این متمرکز کردن سرمایه با کارگرا چی کار می‌کنه؟
خب معلومه که اصلاً به نفعشون نیست
معمولاً سازمان‌های کارگری و قراردادهای اونا رو از بین می‌بره
نرخِ بهره‌کشی رو بالا می‌بره و کارایی از این دست می‌کنه
پس مارکس اینجا داره دنبال شروع
فرایند تمرکزگراییه که توش سیستم اعتباری شروع به بازی نقش مهمی می‌کنه
و گمونم می‌تونیم استدلال کنیم که امروز این

English: 
the centralization of capital that's been going on under neo-liberalism
has been absolutely astonishing.
Oil companies, pharmaceutical companies, telecommunications companies,
are constantly merging into each other, asset merger activities is
one of the big businesses of Wall Street, and of course this is about precisely the centralization
of capital.
And what does the centralization of capital do to the workers?
Well, it doesn't do them any good that's for sure.
It usually destroys
worker organization and worker contracts,
increases the rate of exploitation and the like.
So, what Marx is onto here is the beginnings of
a centralization process in which the credit system starts to play
a central role. And we would argue,
I think, today that this is of course

Persian: 
یکی از بزرگ‌ترین نیروی‌های پیش برندهٔ اقتصاده
و مارکس اینجا پتانسیل این کارو دیده
و گفته که تنها کاری که باید بکنه اینه که
این اهرم‌های تمرکزگرایی که همون رقابت و اعتبار هستن
با هم سرمایهٔ افراد مستقل رو جمع می‌کنه و برمی‌گردن به اینکه چطوری به اون دوازده‌هزار پوند اضافه برسن: فقط از طریق تمرکزگرایی
همون طوری که انتهای صفحهٔ هفتصدوهفتادونه می‌گه
سرمایه می‌تواند به انبوه قدرتمندی در دستان یک نفر و در یک مکان مشخص تبدیل بشود
در هر جنبه‌ای از صنعت، تمرکزگرایی به بالاترین حد خودش می‌رسد اگر
سرمایه‌دارهای منفرد دار و ندارشان تبدیل به یک سرمایهٔ مشترک می‌کنند
یعنی همون منوپول کردن
در یک جامعهٔ مشخص فقط وقتی می‌توان به این حد رسید که تمامی سرمایهٔ اجتماع در

English: 
one of the huge drivers of the economy.
and Marx is seeing its potential here,
but having said that
all he does then is to say
that these levers of centralization,
which are competition and credit,
draw together individual capitals and
deals with this problem of how to get the
extra 12,000 pounds: you get it through centralization.
As he says at the bottom of p.779:
“Capital can grow into powerful masses in a single hand in one place…
…In any given branch of industry centralization would reach its extreme limit if all
the individual capitals invested there
were fused into a single capital.”
i.e. monopoly.
“In a given society this limit would be reached only when the entire social capital was united in

English: 
the hands of either a single capitalist or a single capitalist company.
Centralization supplements the work of accumulation by enabling industrial capitalists to extend
the scale of their operations.”
Increasing scale of organization.
And centralization, he says, is much more dramatic, as he says on p.780:
"accumulation, the gradual increase of capital by reproduction as it passes from the circular
to the spiral form, is clearly a very slow procedure compared with centralization…”
Centralization is much faster.
Then he goes on to point out: “The world would still be without railways
if it had had to wait until accumulation had got
a few individual capitals far enough to be adequate for the construction of a railway.”
So, it's consortia, business consortia and things like that, that start to move into the picture.

Persian: 
در دستان یک سرمایه‌دار محدود شود یا یک تک کمپانی سرمایه‌داری
تمرکزگرایی به کار انباشت اضافه می‌کند آن هم با ایجاد قابلیت بالا بردن عملیات برای سرمایه‌دارهای صنعتی
بالا بردن اندازهٔ سازمانشون
و اون می‌گه تمرکزگرایی بسیار دراماتیک‌تر از این حرفاست. تو صفحهٔ هفتصدوهشتاد می‌گه
انباشت یعنی افزایش تدریجی سرمایه از طریق بازتولید آن هم وقتی از شکلِ گردشی به
شکل مارپیچی می‌رسد، این به وضوح در مقایسه با تمرکزگرایی یک فرایند آرام است
تمرکزگرایی سریع‌تره
بعدش به این اشاره می‌کنه که: دنیا امروز همچنان بدون ریل راه‌آهن بود اگر
بنا بود تا موقعی صبر کنیم که انباشت توسط
چند سرمایه‌دار تنها به نقطه‌ای برسند که سرمایه‌شان کفایت ساخت راه‌آهن را بدهد
پس کنسرسیوم یا همون ائتلاف کسب‌وکارها و چیزایی از این دست مطرح می‌شه

Persian: 
بعدش می‌گه: تمرکزگرایی... به خاطر همین تبدیل به اهرم تازه و قدرتمندی برای انباشت اجتماعی می‌شود
به خاطر همین ما می‌توانیم از فرایند انباشت اجتماعی صحبت کنیم، ما ضمنی این روزها تاثیرات تمرکزگرایی را هم شاملش می‌دانیم
ولی این لزوماً هیچ مشکل استخدام کمتر و کمتر نیروی کار را برطرف نمی‌کند
خودش انتها می‌گه: از یه طرف به خاطر همین سرمایهٔ اضافی‌ای که در
روند انباشت بیشتر شکل گرفته کارگران کمتر و کمتری را برای بالا بردن نرخِ این حجم از انباشت نیازمند است
از طرف دیگر، سرمایهٔ قدیمی گاه‌به‌گاه دست به بازتولید پس‌زنی تازه‌ای
از کارگران بیشتر و بیشتری می‌زند که قبلاً به استخدام خودش بودند
خب اینجا ما به این فرایند تغییر شکل می‌رسیم
هم توی شکلِ سازمان‌دهی سرمایه و هم توی اشکال تکنولوژیک

English: 
He then says: “centralization … thereby becomes the new and powerful lever
of social accumulation.
Therefore, when we speak of the progress of social accumulation, we tacitly include —
these days — the effects of centralization.”
But this doesn't necessarily solve the problem of less and less labour being employed,
as he says right at the end: “On the one hand, therefore, the additional capital formed in
the course of further accumulation attracts fewer and fewer workers in proportion to its magnitude.
On the other hand, the old capital periodically reproduced with a new composition
repels more and more of the workers formerly employed by it.”
So what's coming out here is,
these processes of transformation,
both in organizational form of capital but also in technological

English: 
forms, are diminishing the demand
for labour-power in the labour market.
The consequences for that are taken up in the next section, but we should probably
break here five minutes and than do the next two sections.
The next section, what we get is
another version of this model but with technological change
incorporated. This system really
looks something like this:
You start with accumulation,
but in this instance, we're gonna talk about reinvestment

Persian: 
اینا کم کنندهٔ تقاضا برای قدرت کار در بازار کار هستند
نتیجه‌ش هم توی بخش بعدی بررسی می‌شه ولی ما احتماً لازمه اینجا یه
استراحت پنج دقیقه‌ای داشته باشیم و بعدش به دو فصل بعدی برسیم
تو بخش بعدی ما به یه نسخهٔ دیگه از این مُدل می‌رسم که توش تغییرات تکنولوژیک لحاظ شده
این سیستم عملاً یه چیزی این ریختیه
شما با انباشت شروع می‌کنین

Persian: 
ولی تو این لحظه، ما قرارِ دربارهٔ بازسرمایه‌گذاریِ ارزش اضافی سرمایه شده صحبت کنیم
که تو این لحظه توی تکنولوژی‌های تازه سرمایه‌گذاری شده
که در واقع تقاضا برای کار رو کم می‌کنه
یه جمعیت مازاد تولید می‌کنه

English: 
of capitalized surplus-value,
which in this instance is invested in new technologies,
which reduces the demand for labour;
produces a surplus population

Persian: 
که به شما یه نرخ بالاتری از بهره‌کشی رو بدن، و این طوری به انباشت بیشتر می‌رسین
اون باز دوباره از این شروع می‌کنه که فرض بگیره
یه ساختِ ارگانیک رو به رشدی برای سرمایه هست

English: 
which gives you a high rate of exploitation, which gives you more accumulation.
So, he starts off by again
assuming a rising organic composition of capital,
but now we're looking at this dynamic

English: 
in which technological change is becoming central.
The demand for labour, he says at the bottom of p.781:
“is determined not by the extent of the total capital but by its variable constituent alone,
that demand falls progressively with
the growth of the total capital…
…and at an accelerated rate, as this magnitude, increases.”
So the variable capital becomes a constantly diminishing proportion.
The consequence is, on p.782 in the middle, he says:
“in fact, it is capitalist accumulation itself
that constantly produces, and produces indeed in direct relation with its own energy and extent,
a relatively redundant working population,
i.e. a population which is superfluous to capital's average requirements for

Persian: 
ولی حالا ما داریم به این دیانامیکی نگاه می‌کنیم که توش تغییرات تکنولوژیکی محوری می‌شه
تو انتهای صفحه صدوهشتادویک می‌گه تقاضا برای کار
نه با گسترش کلیت سرمایه تبیین می‌شود بلکه فقط با اجزای متغییر است که تعریف می‌شود
همین تقاضا با رشد سرمایهٔ کلی شروع به کم شدن می‌کند
و در یک نرخ تسریع یافته، این میزان از حجم بیشتر می‌شود
پس سرمایهٔ متغییر تبدیل به تعادلی می‌شود که مدام دارد کمتر می‌شود
نتیجهٔ این رو توی وسط صفحهٔ هفتصدوهشتادودو میاره. می‌گه
در واقع این انباشت سرمایه خودش مدام تولید می‌شود
و البته که این تولید رابطهٔ مستقیمی با انرژی و گستردگی خودش است
حشوی نسبی از جمعیت مشغول به کار

English: 
its own valorization, and is therefore a surplus population.”
Then he talks, p.782-3, on what we now colloquially call downsizing.
The consequence, as he points out on p.783 at the bottom:
“The working population therefore produces both the accumulation of capital
and the means by which it is itself made relatively superfluous;
and it does this to an extent which is always increasing.”
There's a lot of discussion these days about disposable labour
and the idea of disposable labour-forces.
This is exactly what Marx is talking about, how do we get to a point
where we can talk about massive disposal working populations?

Persian: 
یعنی جمعیتی که نسبت به میانگین نیازهای سرمایه برای تبلور خودش زائده هستند و به خاطر همین جمعیتی مازاد محسوب می‌شوند
بعد اون تو صفحهٔ هفتصدوهشتادودو و سه از چیزی حرف می‌زنه که امروزه تو گفتار بهش می‌گیم کاهش حجم زندگی
نتیجه‌اش رو انتهای صفحهٔ هفتصدوهشتادوسه می‌گه
به خاطر همین جمعیت کارگر هم انباشت سرمایه را تولید کرده‌اند هم
ابزارش را آن هم از این طریق که خودش را تبدیل به چیزی نسبتاً زائد بکند
و این تا جایی پیش می‌رود که همیشه این زائد بودن آنها رو به افزایش است
این روزا زیاد دربارهٔ از دست دادن کار صحبت می‌شه و ا
ایدهٔ نیروی قابل حذف کار مطرح می‌شه
این دقیقاً همون چیزیه که مارکس درباره‌ش صحبت کرده، خب ما چطوری به این نقطه رسیدیم که می‌تونیم راحت دربارهٔ حذف جمعیت بسیاری زیادی از کارگرها صحبت کنیم؟

English: 
and how does that dynamic work?
This leads Marx then to point out,
at the bottom of p.783: “The working population therefore produces both the accumulation…”
…I've just read that…
“This is a law of population peculiar to the capitalist mode of production;
and in fact every particular historical mode of production has its own special laws of population,
which are historically valid within that particular sphere.
An abstract law of population exists only for plants and animals, and even then only in the absence
of any historical intervention by man.”
What he's saying here is that
Malthus had this law of population that explained poverty,
again, because of these two forces of

Persian: 
و این دیانامیک چطوری کار می‌کنه؟
همین مارکس رو به این نقطه می‌رسونه که انتهای صفحهٔ هفتصدوهشتادوسه اشاره کنه
جمعیت کارگر به خاطر همین هم انباشت رو تولید می‌کنند
خب این تیکه رو خونده بودم
این قانون جمعیت برای شیوهٔ تولید سرمایه‌داری بسیار خاصه
و عملاً هر شکل خاص تاریخی شیوهٔ تولید قوانین خاص جمعیتی خودش را دارد
که از نظر تاریخی در آن سپهر خاص اعتبار دارد
قانون انتزاعی جمعیت فقط برای گیاهان و حیوانات است و حتی آن‌هایی که در غیاب هر مداخلهٔ تاریخی از طرف انسان هستند
اینجا داره می‌گه
مالتوس قانون جمعیت خودش رو داشت که بتونه فقر رو توضیح بده
باز دوباره اینجا به خاطر دو نیرویی هست که

English: 
the tendency to increase the population,
on the part of the labouring classes,
in relationship to scarcities in nature.
So, the problem of poverty
for Malthus had everything to do with
natural proclivities of the working class to reproduce
too fast, versus scarcity in nature,
therefore: poverty is natural.
Marx is saying: that's nonsense!
Poverty is actually produced,
this is his point,
going back to the 'Fable of the bees' and Mandeville,
Poverty is actually produced by the capitalist dynamic,
and he says in next paragraph:
“But if a surplus population of workers is a necessary product of accumulation
or of the development of wealth on a capitalist basis,

Persian: 
گرایش به افزایش جمعیت دارن، از یه طرف طبقهٔ کارگر هستن
که در رابطه با کمبودهای موجود در طبیعت قرار می‌گیرن
پس مسئلهٔ فقر برای مالتوس ربطی داشته به تمایل طبیعی طبقهٔ کارگر برای باز تولید خیلی سریع در مقابل کمبودهای خودِ طبیعت
به خاطر همین فقر اینجا طبیعی حساب می‌شه
مارکس داره می‌گه این حرف چرنده
فقر عملاً تولید شده
منظورش همینه
اون به همه قصهٔ زنبورها و مَندویل برمی‌گرده
فقر عملاً توسط دیانامیک سرمایه‌داری تویلد شده و تو پاراگراف بعدی می‌گه
ولی اگر جمعیت اضافی کارگران برای تولید انباشت الزامی هست
یا برای توسعهٔ ثروت براساس خواستی سرمایه‌دارانه

Persian: 
این جمعیت اضافه هم به شکلی معکوس تبدیل به اهرم انباشت سرمایه می‌شوند
مسلماً همین تبدیل به شرایطی برای وجود شکلِ تولید سرمایه‌داری است
این یک ارتش ذخیرهٔ صنعتی یک بار مصرف را شکل می‌دهد، ارتشی که متعلق به سرمایه است که بعداً
بتواند خودش خرج خودش را در بیاورد
آن هم مستقل از محدودیت‌هایی که عملاً افزایش جمعیت ایجاد می‌کند، همین توده‌ای از مصالح انسانی می‌سازد
آن‌ها همیشه آمادهٔ بهره‌کشی توسط سرمایه‌ای هستند که می‌خواهد از آن‌ها به نفع الزام‌های قیمت‌گذاری در حال تغییر استفاده کند
بعد دربارهٔ فازهای مختلفی که بازجذب برخی از این مازادهایی که از کار بیرون افتادن صحبت می‌کنه
و بعد اونا رو با یه دور جدید از تغییرات تکنولوژیک که میاد از کار بیرون می‌کنن
و همون طوری که می‌گه

English: 
this surplus population also becomes, conversely, the lever of capitalist accumulation,
indeed it becomes a condition for the existence of the capitalist mode of production.
It forms a disposable industrial reserve army, which belongs to capital just as absolutely
as if the latter had bred it at its own cost.
Independently of the limits of the actual increase of population, it creates a mass of human material
always ready for exploitation by capital in the interests of capital's own changing
valorization requirements.”
Then he talks about the varying phases of
re-absorption of some of this surplus that is thrown out of work,
and then throwing them out of work by another round of technological change.
And as he says,

Persian: 
این سیستم کارکشته در دوران طفولیت سرمایه‌داری آن طور که باید ممکن نبوده
باز دوباره او تو صفحهٔ هفتصدوهشتادوشیش به این کنایه برمی‌گرده و می‌گه
رشد جمعیت مازد تحت تاثیر فرایند ساده‌ای است که مدام بخشی از طبقهٔ کارگر رو "رها" می‌کنه
اونا رو با ورود تکنولوژی‌ای که بی‌کاری همراه میاره "رها" می‌کنه
چه رهایی هم هست
اون بارها و بارها تکرار می‌کنه
که وجود یه جمعیت اضافی به شدت ضروریه
تو صفحهٔ هفتصدوهشتادوهشت می‌گه
تولید سرمایه‌داری به هیچ‌وجه نمی‌تواند در خودش کمیت قدرت کار یک بار مصرف را داشته باشد

English: 
this sophisticated system was not really possible in capitalism's infancy.
Again he comes back to the irony, on p.786, when he says:
“This increase [of the surplus population] is effected by the simple process that constantly
'sets free' a part of the working class…”
It 'sets them free' by
engaging technologically induced unemployment.
Some kind of freedom that is!
He says, again and again,
that the existence of a surplus population is absolutely crucial.
p.788:
“Capitalist production can by no means content itself with the quantity of disposable labour-power

English: 
which the natural increase of population yields.
It requires for its unrestricted activity an industrial reserve army
which is independent of these natural limits.”
In other words:
it wouldn't matter what the rate of population increase was,
you'd still have poverty,
even if Malthus was all wrong
about working-class reproducing, and being too fecund and all of that.
It wouldn't matter because capitalism would simply
go ahead and produces its surplus population in this kind of way.
And this has a number of effects,
one is: it allows the capitalist to
discipline the labour-force.
In other words, it's a constant threat
which the capitalist has of
forcing unemployment upon the working-class.

Persian: 
که به طور طبیعی بتواند باعث حصول جمعیت بشود
برای فعالیت نامحدودش نیاز دارد یک ارتش ذخیرهٔ صنعتی داشته باشد که از این محدودیت‌های طبیعی مستقل است
به یه معنی دیگه
اصلاً مهم نیست که نرخ رشد جمعیت چقدر است
شما همچنان با فقر مواجه هستین
حتی اگه مالتوس دربارهٔ بازتولید طبقهٔ کارگر نظرش اشتباه باشه و زیادی بهش فکر کرده باشه و چیزایی از این دست
مهم نیست چون سرمایه‌داری به سادگی راه خودش رو می‌ره و جمعیت مازاد خودش را این طوری تولید می‌کنه
و این یه سری تاثیرات داره
یکیش اینه که به سرمایه‌دار اجازه می‌ده نیروی کارش رو نظم بده
به یه معنی دیگه، برخورد مداومی است که سرمایه‌دار با فشار تمام طبقهٔ کارگر رو وادار به بیکار ماندن می‌کند

Persian: 
و یکی از این برخورده‌ها رو توی همون نمونهٔ مهارت‌زدایی دیدیم. اون اینو تو انتهای صفحهٔ هفتصدوهشتادوهشت می‌گه
جابه‌جا کردن بیشتر قدرت کار ماهر با نیروی کار نازل
اون تو صفحهٔ بعد می‌گه همچین چیزی اجازه می‌ده که بگه
اگر ابزار تولید، همان طوری که گسترش بیشتری پیدا می‌کنند و قدرت تاثیرگذاری پیدا می‌کنند
به ابزار استخدام کارگران کمتری ختم شود
این رابطه توی خودش با این حقیقت تعریف می‌شود که
در قیاس وقتی نیروی مولد کار بالا می‌رود، سرمایه عرضهٔ کارش را بیشتر می‌کند
و سرعتش نسبت به تقاضایش برای کارگر بیشتر می‌شود
کارِ مداوم بخش‌هایی از طبقهٔ کارگر که دریگری هستند طبقهٔ کسانی که نیروی رزرو هستند را افزایش می‌دهد

English: 
And one of those threats to be exercised
with the purpose of deskilling, as he says on p.788 at the bottom,
the displacement of more skilled labour-power by inferior labour-power.
It also allows, as he says on the next page:
“If the means of production, as they increase in extent
and effective power, become to a lesser extent means for employing workers,
this relation is itself in turn modified by the fact
that in proportion as the productivity of labour increases, capital increases its supply of labour
more quickly than its demand for workers.
The over-work of the employed part of the working class swells the ranks of its reserve…

English: 
The condemnation of one part of the working class to enforced idleness by the over-work
of the other part, and vice versa, becomes a means of enriching the individual capitalists,
and accelerates at the same time the production of the industrial reserve army on a
scale corresponding with the progress of social accumulation.”
Now, there's a very interesting thing that's been going on over the last 30 years,
which is we've seen extensive structural unemployment,
at the same time as the existing employed working class,
in many instances has been forced to do over-time,
has been forced by the threat of unemployment
to intensify their efforts.
So in other words,
this mechanism of capital is not simply about
unemploying people,

Persian: 
محکومیت یک بخش از طبقهٔ کارگر به اینکه تنبلی را انتخاب کنند، درست در مقابل زیادی کاری بخشی دیگر می‌ایستد
و بلعکس، این طوری ابزاری می‌شوند برای غنی‌تر کردن اشخاص سرمایه‌دار
و در همان بین تسریع تولید ارتش ذخیرهٔ صنعتی‌ای می‌شود آن هم در سطحی که
در یک نسبت مشخصی با فرایند انباشت اجتماعی است
خب یه چیز خیلی جالبی تو سی سال گذشته در جریان بوده
که ما توی بی‌کار ساختاردهی شدهٔ مداومی داریم می‌بینیمش
در عین حالی که طبقهٔ کارگر موجود تو موارد بسیاری مجبور شده اضافه کاری بکنه
اونم با تهدید به بی‌کار شدن مجبور به کار می‌شه. مجبور می‌شه تلاش بیشتری بکنه
پس از یه نظر دیگه
این مکانیسم سرمایه فقط مربوط به بی‌کار کردن آدم‌ها نمی‌شه

English: 
it's also about exercising a political power over the workers.
The result, he says (p.790), is that the general movement of wages in turn
“are exclusively regulated by the expansion and contraction of the industrial reserve army,
and this in turn corresponds to the periodic alternations of the industrial cycle.”
On p.792 in the middle:
“The industrial reserve army, during the periods of stagnation and average prosperity, weighs down
the active army of workers;
during the periods of over-production and feverish activity, it puts a curb on their pretensions.
The relative surplus population is therefore the background against which the law of the demand
and supply of labour does its work.

Persian: 
بلکه شامل اعمال یه قدرت سیاسی بر کارگرها هم می‌شه
نتیجه‌ای که اون تو صفحهٔ هفتصدونود می‌گیره اینه که حرکت کلی دستمزدها
کاملاً بسته به توسعه و ادغام‌های ارتش ذخیرهٔ صنعتی به قاعده رسانده
و در عوض مسئول تغییرات دوره‌ای چرخهٔ صنعتی است
خب وسط صفحهٔ هفتصدونودودو می‌گه
ارتش ذخیرهٔ صنعتی، در طول دورهٔ رکود و موفقیت عادی، فعالیت کارگرها را کم می‌کنند
در طول دوره‌های تولید زیاد و فعالیت‌های رو به افزایش، لجامی به خود تظاهر کردن‌های خود می‌زنن
جمعیت نسبی مازاد به خاطر همین تبدیل به پس‌زمینه‌ای می‌شوند که علیه قانون عرضه و تقاضای کارِ در حین عمل باشد

English: 
It confines the field of action of this law to the limits absolutely convenient to capital's drive
to exploit and dominate the workers.”
Here we're taking up
the idea of technological change,
organizational changes, as a weapon of class struggle
with a vengeance.
You've come across it
in the chapter on machinery.
and the oddity of this, he then remarks on p.793,
is that “The demand for labour is not identical with increase of capital,
nor is supply of labour identical with increase of the working class.
It is not a case of two independent forces working on each other.
Capital acts on both sides at once.”
Capital, in fact, controls the demand for labour,
at the same time as it also controls the supply
of a surplus population,
a relative surplus population, an industrial reserve army.

Persian: 
محدوده‌ای به زمینهٔ کنش این قانون می‌زند تا محدودیت‌هایی که مطلقاً مناسب پیش‌برد سرمایه است زده شود تا بهره‌کشی و سلطه بر کارگرها بهتر صورت بگیرد
اینجا می‌ریم سراغ ایدهٔ تغییر تکنولوژی
یعنی تغییرات سازمانی به عنوان یک اسلحه توی ستیز طبقاتی که به صورت انتقام‌جویانه استفاده می‌شه
شما توی فصل ماشین‌آلات باهاش برخورد کردین
اون توی صفحهٔ هفتصدونودوسه اشاره می‌کنه غریب بودن این جریان اینه که
تقاضا برای کار با اضافه شدن سرمایه یکسان نیست
و نه عرضهٔ کار با رشد طبقهٔ کارگر همسان
اصلاً مسئلهٔ دو نیروی مجزا از هم نیست که با هم کار می‌کنند
سرمایه دارد در هر دو سمت در آن واحد بازی می‌کند
سرمایه در واقع تقاضای کار رو به دست داره و
در عین حال کنترل عرضهٔ جمعیت مازاد رو هم در دست داره
یعنی یه جمعیت مازاد نسبی، یه ارتش ذخیرهٔ صنعتی

Persian: 
بعدش ادامه می‌ده که: اگر از یک طرف انباشت باعث افزایش تقاضا برای کار است
از طرف دیگر
عرضهٔ کارگران را با استفاده از رها کردن آن‌ها بالا می‌برد
در عین حال فشار بی‌کارها به آن‌هایی که استخدام هستند باعث ایجاد کار بیشتر می‌شود
و به خاطر همین باعث می‌شود عرضهٔ کار تا حد مشخصی مستقل از عرضهٔ کارگرها بشود
حرکت قانون عرضه و تقاضا بر این اساس باعث استبداد سرمایه می‌شود
سرمایه تو هر دو طرف بازی می‌کنه
کنترل دو طرف رو داره
البته که جواب اینه که کارگرها باید با هم اتحاد پیدا کنن. پس مارکس اینجا برای اولین بار ایدهٔ اصناف تجاری و کارِ سازمان‌یافته رو مطرح می‌کنه
به محض اینکه کارگرها متوجهٔ رازِ این اتفاق می‌شوند؛ اینکه چرا هر چه بیشتر کار می‌کنند از ثروتی که تولید می‌کنند بیگانه‌تر می‌شوند

English: 
He then goes on to say: "If its accumulation on the one hand increases the demand for labour,
it increases on the other hand
the supply of workers by 'setting them free',
while at the same time the pressure of the unemployed compels those
who are employed to furnish more labour,
and therefore makes the supply of labour to a certain extent independent of the supply of workers.
The movement of the law of supply and demand of labour on this basis completes
the despotism of capital.”
Capital works on both sides,
it has control of both sides.
The answer, of course,
is for workers to organize, so Marx here,
for the first time introduces the idea
of trade-unions and labour organization.
“as soon as the workers learn the secret of why it happens that the more they work,
the more alien wealth they produce,

English: 
and that the more the productivity of their labour increases, the more does their very function
as a means for the valorization of capital become precarious…
…as soon as, by setting up trade unions, etc., they try to organize planned co-operation
between the employed and the unemployed
in order to obviate or to weaken the ruinous effects of this natural law of capitalist production
on their class,
so soon does capital and its sycophant, political economy, cry out
at the infringement of the 'eternal' and so to speak 'sacred' law of supply and demand.
Every combination between employed and unemployed disturbs the 'pure' action of this law.”
Then Marx introduces the idea of colonies and so on,
"…will prevent the creation of an industrial reserve army…”
So the point here is that,
in this model of accumulation,

Persian: 
و هر چه بهره‌وری کار بیشتر می‌شود، کارکرد آن‌ها بیشتر به عنوان ابزاری برای تثبیت سرمایه بی‌ثبات‌تر می‌شود
به محض اینکه آن‌ها اتحادیه اصناف و غیره ایجاد می‌کنند سعی می‌کنند همکاری برنامه‌ریزی شده‌ای را بین فرد استخدام شده و استخدام نشده ایجاد بکنند
تا این طوری ضعیف یا مرتفع بکند تاثیرات ویرانگر این قوانین طبیعی تولید سرمایه‌داری را روی طبقه‌شان
پس به محض اینکه سرمایه‌دار و چاپلوسش ـ اقتصادسیاسی ـ صدایش در می‌آید
و می‌گوید نقض ابدی رخ داده و شروع به حرف زدن از قانون مقصد عرضه و تقاضا می‌کند
هر ترکیبی بین فرد شاغل و غیرشاغل باعث بر هم خوردن کنش "محض" این قانون می‌شود
اینجا مارکس ایدهٔ مستعمره‌ها رو مطرح می‌کنه
همین باعث می‌شود از ساختن یک ارتش ذخیرهٔ صنعتی دوری شود
پس نکته این است که این مدل از انباشت

English: 
what we see is the utilization of capital's command over
organizational forms and technologies,
centralization,
new technological forms,
organizational forms,
as a weapon in class struggle
which actually regulates both the demand and supply of labour.
This is, if you like
the more sophisticated version
of the model of capital accumulation
which Marx constructs.
And as we'll see in the next section,
this leads him to the construction of production
of a relative surplus population, so Marx then talks about that.
But I'd just like to pause here and ask if you've got any kind of questions
about these two models and the bit in between about
organic, and value, and technical composition.

Persian: 
یعنی چیزی که می‌بینیم بکاربردن قدرت سرمایه‌دار بر اشکال سازمانی و تکنولوژی‌هاست
تمرکزگرایی، اشکال تازهٔ تکنولوژیک، اشکال سازماندهی رو به عنوان سلاح ستیز طبقاتی
که در واقع عملاً باعث تنظیم عرضه و تقاضای کار می‌شه
یعنی این یه نسخهٔ پیچیده‌تری از مُدلِ انباشت سرمایه می‌خواین از چیزیه که مارکس می‌سازه
و همون طوری که تو بخش بعدی می‌بینیم
این اونو به ساختِ تولید جمعیت اضافی نسبی می‌رسونه، پس اونجاست که مارکس درباره‌ش صحبت می‌کنه
ولی من دوست دارم اینجا یه مکثی بکنیم و ببینم شما سوالی دربارهٔ این دو مُدل دارین و اون چیزایی که دربارهٔ
ترکیب‌های ارگانیکِ ارزش و تکنیکالش دارین یا نه؟

English: 
Or is it all clear?
» STUDENT: You said that there could be some factors that go against
the idea of a falling rate of profit?
» HARVEY: Well, one would be, for example, a pattern of
technological change which is capital saving,
which is not labour saving at all, but capital saving.
I.e: the means of production become cheaper faster.
Out of that comes…
Marx mentions foreign trade, and while he doesn't mention the word 'imperialism',
you could also introduce into this, imperialist domination
of raw material sources to make them extremely cheap,
so that
raw materials become cheaper and cheaper and cheaper because of imperialist domination.

Persian: 
براتون معنی داره؟
دانشجو: شما گفتیم که می‌تونه فاکتورهایی باشه که علیه ایدهٔ نرخ رو به سقوط سود باشه؟
هاروی: خب یکیش برای مثال این می‌تونه باشه؛ یه الگو برای تغییرات تکنولوژیکال که نوعی نجات دادن سرمایه‌ست
که در واقع اصلاً نجات کار نیست بلکه نجات سرمایه‌ست
یعنی ابزار تولید سریع‌تر ارزون می‌شن
از تو همین
مارکس به تجارت خارجی اشاره می‌کنه و در خالی که اصلاً اشاره‌ای که واژهٔ امپریالیسم اشاره نمی‌کنه
شما اینجا به این حتی می‌تونه سلطهٔ امپریالیستی رو هم که روی منابع مواد خام دارن تا بتونن همه چی رو به شدت ارزون کنن رو هم در نظر بگیرد
پس این طوری
مواد خام بسیار بسیار بسیار ارزون‌تر می‌شن چون سلطهٔ امپریالیستی داریم

Persian: 
و همون طوری که قبلاً اشاره کرده، الگوهایی تغییرات تکنولوژیک هست
که اصلاً به شما ترکیب یه ارگانیسم در حال رشد سرمایه رو نمی‌ده
بلکه باعث ترکیب ارگانیک باثبات سرمایه می‌شه
و در مواردی خاص شاید شما حتی با یه افتِ ترکیب ارگانیک سرمایه مواجه بشین
این واقعاً بسته به این داره که شما دارین از چه جور تغییر تکنولوژیکی صحبت می‌کنین
حالا من فکر می‌کنم درک مارکس این بوده که دیده بیشتر تغییرات تکنولوژیک مربوط به ذخیرهٔ کاره و این حرف درستیه
و تا اینجا
این در واقع متمایل به سمت ذخیرهٔ کاره، به خاطر همین در نتیجه باعث تولید
یه مشکلاتی می‌شه که مارکس به اونا اشاره کرده
ولی الزامی برای این نیست
شما می‌تونین چیز دیگه‌ای رو متصور بشین. به یه معنی دیگه

English: 
As I already mentioned, there are patterns of technological change,
which would not give you a rising organic composition of capital at all,
but a stable organic composition of capital,
and in certain instances you might even get a declining organic composition of capital.
It really depends upon what kind of technological change you're talking about.
Now, I think there's no question that Marx' intuition that a lot of
capitalist technological change is about labour-saving,
is correct.
And to the degree that it
is biased towards labour saving, it would indeed produce
some of the difficulties that Marx is pointing to,
but there's no necessity for that,
you could imagine something else. In other words,
there are people who now would argue that actually you can set up a dynamic model
of this kind
with a pattern of technological change which is

English: 
going to equilibrate the system,
and give you a stable rate of profit over time.
The difficulty is to define exactly what the pattern of technological changes is that does that.
And so people talk for example about a knife-edge,
the appropriate technological change which is going to keep you in balance, you move too far
in one direction,
you get a crisis
of the sort that Marx is talking about,
you move to far in the other direction,
you've got another kind of crisis.
And in any case,
don't forget the assumptions we started out with,
for instance, if there is a serious problem in the market
then you may want to employ more workers and
you might want to give them more purchasing power because they've become an important part

Persian: 
آدمایی هستن که استدلال می‌کنن شما می‌تونی یه چینشی از مُدلِ پویایی این طوری داشته باشی و الگو هم تغییرات تکنولوژیکی باشه باعث تعادل سیستم می‌شه
و به شما در طول یه مدت خاص نرخ سود باثباتی می‌ده
دشواری تو اینه که بخوایم دقیقاً تعریف کنیم چه الگوی تغییرات تکنولوژیکی وجود داره که باعث همچین چیزی می‌شه
و این طوریه که مردم مثلاً دربارهٔ لبهٔ چاقو صحبت می‌کنن
تغییرات درخورِ تکنولوژیکی که می‌خواد شما رو توی تعادل نگه داره، باعث می‌شه شما هم فقط توی یه مسیر حرکت کنین
شما به بحران می‌رسین
از همون مدل بحران‌هایی که مارکس درباره‌ش صحبت می‌کنه، شما اونقدری تو یه مسیر رفتین که به یه جور بحران دیگه برمی‌خورین
و در هر صورت
یادتون نره که اون پیش‌فرض‌هایی که باهاش کارمون رو شروع کردیم
برای مثال، اگه یه معضل جدی‌ای توی بازار پیش بیاد
شما باید کارگر بیشتری رو استخدا کنی و
ممکنه بخواین قدرت خرید رو بالا ببرین چون اونا بخش مهمی از

Persian: 
مشتری‌هایی شدن که می‌خوان کل ارزش اضافی رو بالا بکشن
ما تو پیش‌فرض اینو کنار گذاشتیم
پس تا جایی که فرض کردیم این معضل نیست، ولی شما می‌تونین ببین که این در واقع می‌تونه یه معضل باشه
که در واقع شما نمی‌خواین اصلاً به اون مسیر برین
نظام اجتماعی باید به مسیر دیگه‌ای بره، یعنی سعی می‌کنه کارگر بیشتری استخدام کنه
و اینو راهی برای مصرف تولیدات سرمایه‌داری می‌دونه
وگرنه شما به این مشکل می‌خورین که می‌پرسین بازار سرمایه‌دارها برای کی محصولش ارائه می‌ده؟
عملاً این خیلی هم جالبه، خودِ مارکس تو جاهای مختلفی، هم توی گروندریسه و جلد سوم سرمایه از
از تاثیر کنش‌های مخالف حرف می‌زنه
و زبانش رو توی جلد سوم تغییر می‌ده
می‌گه نرخ سقوطی سود از یک قانون تبدیل به یه قانون قابل گرایش

English: 
of the consumerism that is going to mob up the surplus-value.
We ruled that out by assumption,
so far, we assume that's not a problem, but you see that could
indeed be a problem,
in which case you wouldn't want to go this way anyway.
The social system would have to go in another direction, that is to try to
employ more workers,
as a way of consuming the capitalist product,
otherwise you got a problem of
to whom do capitalists market their product?
Actually, it's very interesting,
Marx himself
at various points, both in the Grundrisse
and in Volume 3 of Capital, talks about
counter-acting influences,
and he changes his language in Volume 3:
The falling rate of profit goes from being a law,
to being a law of a tendency,

Persian: 
یعنی می‌شه یه میل/گرایش
پس همون طوری شما دارین می‌بینین که معضلاتی با همچین چیزی شکل می‌گیره
و در موارد مختلفی
هم توی سرمایه هم توی گروندریسه اون از فاکتورهایی حرف می‌زنه که می‌تونه جبران کنندهٔ این قانون گرایش به نرخ سقوطی سود باشه
و وقتی که شما تمام این فاکتورها رو در نظر می‌گیرین به خودتون می‌گه خب اگه شما تمام این‌ها رو با هم جمع کنین، این قانون نرخ سقوطی سود اصلاً قانون نیست
این یه گرایشیه که می‌تونین ببینینش و تو خودش عواملی از واقعیت رو داره ولی شما نمی‌تونین اسمش رو بذارین قانون مکانیکی
و به گمونم انجام این کار بسیار خطرناکه
بالاخره اگه مارکس درست می‌گفت که یه قانونِ رشد ارگانیک ترکیب سرمایه هست

English: 
to being a tendency.
So, you see he's beginning
to see that there may be some problems with it.
And at various points,
both in Capital and the Grundrisse, he talks about
the factors that can offset
the law of the tendency of the falling rate of profit.
And by the time to go through all of those factors, you say to yourself 'well,
if you add all of these up,
this law of the falling rate of profit is no law,
it's a tendency which you can see there, it has
elements of truth to it but
you can't call it a mechanical law,
and it's very dangerous, i think, to do that.
And after all, if Marx was correct
in saying that there's
a law of rising organic composition of capital,

Persian: 
و از یه طرف هم نرخ سقوطی سود رو داریم که باید به نظرم حداقل از سال 1850 تا امروز این نرخ سقوطی رو داریم
و ما باید بیشتر و بیشتر به صفر نزدیک بشیم، ولی به صفر نزدیک و نزدیک‌تر نشدیم، اصلاً بهش نزدیک نشدیم
و این یکی از اون چیزایی که بهش اشاره می‌کنه
یعنی باز کردن بخش‌های تازه توی تولید که به افزایش کار کمک می‌کنه
خب به این فکر کنین
به این فکر کنین که سرمایه‌داری جهانی داره چی کار می‌کنه
بخش‌های زیادی از تولید که باز می‌شن
کارشون بیشتر کردن کاره
و در عمل کارگرها بیشتر شدن
تو طول سی‌سال گذشته دو میلیارد کارگر اضافه شدن
چین
اندونزی، پس
خطوط تازهٔ تولید باز می‌شن، بسیار از اونا کارگر محور هستن
و عملاً خیلی هم جالبه که بدونین توی چین
حتی لحظاتی هست که بعضی از تکنولوژی‌های جدید رو از کار می‌ندازن

English: 
and there's a falling rate of profit, we should have been having a falling rate of profit since
1850 at least.
And we should be closer and closer to zero, but we are not closer and closer to zero,
we plainly are not.
And this is then one of the things
he mentions, is opening up new sectors of production which are labour intensive.
Now think of that.
Think about what global capitalism has been doing,
a lot of the sectors of production which have opened up
has been labour intensive,
and in fact the proletariat has increased
by about two billion people over the last thirty years.
China,
Indonesia, so
new lines of production have opened up, many of which are labour intensive.
And actually, interestingly, in China
they're even in some instances dismantling these new technologies,

Persian: 
تکنولوژی‌هایی که بسیار سرمایه‌محور هستن و همین علت گرونیشونه
اونا می‌تونن به قیمت بالایی این تکنولوژی‌های تازه رو از ایالت متحده بخرن که باعث کم کردن کار می‌شه
یا عملاً می‌تونن به باز ابداع فرایند تولیدی دست بزنن که کارگر محوره
و در موارد بسیاری این کارو می‌کنن، اون برمی‌گردن به وضعیت کارگر محور
و می‌گن چرا باید این ماشین صنعتی گرون قیمت رو بخریم ولی این همه منبع کار عالی دور خودمون داریم؟
که در عمل باعث می‌شه یه جور محدوده‌ای برای این تکنولوژی‌های جدید ایجاد بشه
یادتونه چی بود که تو به کارگیری ماشین‌آلات جدید محدودیت ایجاد می‌کرد؟
دانشجو: نه تا وقتی که کسی بتونه بهش برسه و
هاروی: آره ولی یه مورد دیگه‌ش این بود که ماشین‌آلات
ارزش ماشین باید کمتر از کاری باشه که ذخیره می‌کنه

English: 
which are highly capital-intensive because they're so expensive.
They can buy these new technologies from the United States, very expensive,
which are labour saving,
or they can actually reinvent the production process
which is labour-intensive.
And in many instances they've done that, they've gone back to labour intensive,
and say 'why should we
buy this expensive piece of machinery,
when we have
these incredible available labour resources around?
Which then, by the way,
brings back one point of limitation on this
new technology stuff,
can you remember
what it is that puts a limitation on the employment of new machines?
STUDENT: Not until everyone catches up and gets…
HARVEY: Well, yes, but the other
is that the machine,
the value of the machine has to be less than the labour that's saved by it.
So, when you get to the point where the demand for labour
and

Persian: 
پس وقتی شما به جایی می‌رسین که تقاضا برای کار و نرخِ دستمزد اونقدری کم شده چون شما به میزان زیادی جمعیت اضافی دارین
بالاخره تو یه جایی، دیر یا زود، می‌بینین که دیگه هدفی از ادامهٔ ابداعات تکنولوژیک خودتون ندارین
پس اون چرخه تا جایی می‌ره که ـ همون طوری که یادتون میاد موردی که بریتانیا داشت
این بود که دیگه تکنولوژی‌ای به کار نمی‌گرفت که توی ایالت متحده ازش استفاده می‌شد چون
توی بریتانیا کارِ مازاد بود، که باعث می‌شد استفاده از اون تکنولوژی‌ها منطق نداشته باشه
پس شاید شما تو همچین موقعیتی بخواین یه جمعیت اضافه‌ای تو یه موقعیت خاص تولید بکنین
به خاطر همین هیچ انگیزه‌ای برای ابداعات تکنولوژیک ندارین، عملاً برمی‌گردین به این مدلِ موقعیت اول
پس موقعیت‌های زیادی هست که شما می‌تونین اینو تصور کنین

English: 
the wage rate has gone down so much because you have such a massive surplus population,
at some point or other there's no point in
continuing technological innovation.
So -that- cycle will go on until such point,
as you remember the case in Britain,
which did not employ the technologies which was employed in the United States because
there was such a surplus of labour in Britain, that it didn't make
economic sense to employ those technologies.
So what you may get is a situation where you produce such a surplus of population
at a given place,
that therefore there's no incentive for technological innovation, and you go back, in effect,
you switch back into this model 1 situation.
So again there are many situations where
you can imagine this,

Persian: 
البته اگه امکانات سیال همچین چیزی رو باهاش همدل بشین
و به خاطر همینه که این زبانِ قانون و قاعده کردنش یه خورده برام غریبه. مارکس به طور کلی همیشه دربارهٔ سیالیت و فرایند و قابلیت حرف زده. و بعدش
به یه اظهارنظر خیلی محکم دربارهٔ قانون رشد ارگانیک ترکیب سرمایه تو یه همچین جایی می‌رسه
خیلی مشخص به این فکر می‌کنه که معضلِ نرخ سقوطی سود رو از سر راه برداشته
و این توی جلد سوم سرمایه معلوم می‌شه، اونجا احساس می‌کنه خیلی مهمه که استدلال خودش دربارهٔ ترکیب ارگانیک و تکنولوژیک ارزش رو وارد جلد اول بکنه؛ این چیزیه که پایهٔ استدلالش تو جلد سومه
اون هیچ‌وقت استدلال جلد سوم رو کامل نکرد
یه خورده پخش و پلاست و همون طوری که براتون گفتم، زبان اونجا از قانون به قانون گرایش و از قانون گرایش به گرایش تغییر می‌کنه

English: 
if you emphasize the fluid possibilities of this,
and that's why this language of a law strikes me as a bit odd. Marx
generally speaking is always talking about the fluidity and the process
and the capacity. And then
turned up with
a pretty rigid statement about the law of rising organic composition of capital as he
does here.
He clearly thought
that he'd cracked the problem
of the falling rate of profit.
And that was to come in Volume Three of Capital,
and he felt
it very important to insert into Volume One of Capital his arguments about organic
value composition and technical composition, as a foundation for the Volume 3 argument.
He never completed the Volume 3 argument,
it's a bit all over the place and as i've suggested to you, the language there switches from
law to law of a tendency to tendency,

English: 
and in any case, there are all these counteracting forces which exist.
But I think as always with Marx, he's onto something which is important
by the way he has voiced it here is in this seemingly rigid
form which as many subsequent
theorists have suggested, doesn't really work.
And these kinds of models by the way have now being worked out mathematically,
so if you want
a good mathematical version of all of this, you go read somebody like Morishima,
'Marx's economics'.
Morishima is a first-rate mathematician,
and works all these things out mathematically, and basically says: there are instances
where a falling rate of profit could occur,
but there are plenty of instances where it won't.
But what Morishima emphasizes is the destabilizing role of technological change.

Persian: 
و در هر صورت اینا همه‌شون نیروهای متقابل و خنثی‌کننده‌ای هستن که در برابر هم وجود دارن
ولی من همیشه فکرم رو با مارکس همراه می‌کنم، اون دنبال چیزی بود که مهمه از این منظر که اینجا درباره‌ش گفته به نظر خیلی انعطاف‌ناپذیر میاد و این چیزیه که خیلی از تئوریسین‌ها بهش اشاره کردن و درست گفتن که جواب نمی‌ده
و این مدل‌هایی که حالا داره به صورتی ریاضی‌وار کار می‌کنه
البته اگه یه نسخهٔ خیلی خوب ریاضی از تمام اینا می‌خواین باید برین کارای یکی مثل موریشیما رو بخونین
در واقع اقتصادی مارکسی
موریشیما قبل از هر چیزی یه ریاضی‌دانه
و تمام اینا رو با ریاضیات می‌سنجه و خیلی ساده می‌گه: لحظاتی هست که
می‌تونه نرخ سقوطی سودِ رخ بده
ولی موارد بسیاری هست که چنین اتفاقی نمی‌افته
ولی اون چیزی که موریشیما اینجا بهش تاکید می‌کنه نقش بی‌ثبات کنندهٔ تغییرات تکنولوژیکه

English: 
Which I think is right.
and if you look at our own society and we look at
the patterns of technological change,
and its relationship to worker control,
and the production of a relative surplus population and
1:28:14.199, 1:28:16.199
the role that that relative surplus population
has played,
say in Europe in particular,
has been particularly strong.
I mean, the structural unemployment in Europe is going on now for about twenty years,
and this is one of the ways in which you try to discipline the labour force all of the time,
hasn't worked too well,
but that's part of the dynamics of it.
In this country, of course, we've had
no need for that, the dynamics have gone on,
the insecurity generated amongst the working-class,
labour organization has not been that strong, labour organizations being effectively minimized,

Persian: 
که به نظرم درست هم می‌گه
اگه الان به جامعهٔ خودمون نگاه بکنین و الگوهای تغییرات تکنولوژیک رو در نظر بگیرد
و روابطه‌ش رو با کنترل کارگرها ببینین
و تولید جمعیت اضافی نسبی و نقشی که اون جمعیت اضافی بازی می‌کنه
به خصوص توی اروپا
می‌بینین که چقدر نقش مهمیه
یعنی می‌خوام بگم بی‌کاری ساختاری‌ای که توی اروپا هست الان سی ساله که ادامه داره
و این یکی از راه‌هایی که شما سعی می‌کنین تمام مدت نیروی کار رو مضبط کنین
خیلی هم خوب جواب نمی‌ده
ولی بخشی از پویاییه
البته که توی این کشور ما اصلاً به همچین چیزی نیازی نداریم، اون پویایی الان از بین رفته
بین طبقهٔ کارگر باعث ایجاد عدم امنیت شده
سازمان‌های کارگری اونقدری که باید قوی نیستن، سازمان‌های کارگری به شدت محدود شدن

English: 
the powers of technological change are not resisted,
and so capitalists can pretty much have it their own way,
and in addition if they can't have it their own way here, they go to China or
maquila zones or whatever.
But again, I think it's very important to recognize,
i think i mentioned this before,
that one of the biggest sources of insecurity in the labour force
and loss of jobs in this country is technological change, not outsourcing.
So, again, I think Marx is correct
very much to talk about the power of technological change
to structure an industrial reserve-army,
and create an industrial-reserve army,
and to put pressures on workers so that they don't create a problem.

Persian: 
قدرت‌های تغییرات تکنولوژیک رو کسی در مقابلش مقاومت نکرد
و به خاطر همین سرمایه‌دارها خیلی راحت می‌تونن به راه خودشون برن
و به علاوه اگه نتون به راه خودشون برن، می‌رن چین یا مناطق مکزیک یا هر جای دیگه
ولی باز دوباره فکر می‌کنم خیلی مهمه که اینو بفهمیم
گمونم هم قبلاً بهش اشاره کردم
که بزرگ‌ترین منابع عدم امنیت توی نیروی کار
و از دست دادن کار توی این کشور همون تغییرات تکنولوژیکه، نه بیرون بردن منابعِ کار
پس باز دوباره فکر می‌کنم مارکس دربارهٔ قدرت تغییر تکنولوژیک که حرف می‌زد درست می‌گفت، حق داشت که بگه این باعث ساختار دادن به یه ارتش ذخیرهٔ صنعتی می‌شه
و این طوری فشار رو بندازن گردن کارگرها تا اونا دیگه تولید مشکل نکنن

English: 
As we've seen over the last 30 years,
capitalists have not shared with the workers any
of the gains that have been had from rising productivity, capitalists have taken it all.
Workers essentially won nothing
in terms of the benefits that come from rising productivity, which was not true in
the 1950s-60s, was not even true in the 1920s.
So that, this is a very unique period in
US history where none of those gains have been shared.
Ok, so if there are no more questions, lets go on to look at section 4.
We get three forms of
an industrial reserve army:
floating, the latent and the stagnant.

Persian: 
همون طوری که تو طول سی سال گذشته دیدیم
سرمایه‌دارها اصلاً با کارگرها هیچی از سودی که از بالا بردن بهره‌وری داشتن رو شریک نشدن، خودشون همه چی رو برداشتن
کارگرها اساساً هیچی نَبُردن
یعنی از رشد بهره‌وری هیچی به دست نیاوردن، چناچه توی دههٔ پنجاه و شصت از خبرها نبود، حتی توی دههٔ بیست هم از این خبرها نبود
پس این خیلی دورهٔ خاصی توی تاریخ آمریکا حساب می‌شه؛ دوره‌ای که سود بین بقیه تقسیم نشده
خب اگه سوال دیگ‌های نیست، بیایم بریم نگاهی به بخش چهارم داشته باشیم
ما سه شکل از ارتش ذخیرهٔ صنعتی رو داریم
متغییر، پنهان و ایستا

Persian: 
متغییر کارگرهایی هستن که به طور کامل کارگرسازی شدن
کاملاً خودشون رو درگیر کالایی‌سازی قدرت کار کردن و استخدام هستن ولی با این موج ابداعات تکنولوژیک که باعث بی‌کاری شده از کار بیرون افتادن
اونا آدمایی هستن که وارد نیروی کاری می‌شن و ازش خارج می‌شه، اینم بسته به چرخهٔ صنعتی داره
تیپیکال به عنوان آدمای بی‌کار حساب می‌شن
آدمایی که دنبال کار هستن
و بی‌کار شدن
پس شما می‌تونین اینجا یه میزانی از جمعیت سیال روی تو این کشور با نگاه به داده‌های مربوط به بی‌کاری ببیند

English: 
The floating, essentially are
workers who've been fully proletarianized,
fully integrated into the commodification of labour-power
and have been employed but were thrown out by these
waves of technological innovation which create unemployment.
They are people who are in the workforce and out of the workforce, depending upon
the industrial cycle.
They are typically registered as unemployed,
people seeking employment,
who've got unemployed.
So you can get a measure of the floating population in this country
by looking at data on the unemployed,

Persian: 
داده اونقدری زیاد نیست
دسته‌بندی "کارگرِ دلسرد" باید اونجا باشه
و البته کارگرهایی که سعی می‌کنن کاری برای خودشون پیدا کنن
پس شما اینجا یه جمعیت متغییر رو دارین
جمعیت پنهان
گروه‌های جمعیتی‌ای هستن که به طور کامل کارگرسازی نشده‌ن
مارکس معمولاً از راهی می‌گه که می‌شه زنان و کودکان رو وارد نیروی کار کرد
تو دوران اون یکی از بزرگ‌ترین ذخایر البته روستایی‌ها بودن، جمعیت کشاورز که مدام داشتن از زمین‌هاشون رونده می‌شدن
و این جریان هنوز هم تموم نشده

English: 
the data is not that great,
and the category of the 'discouraged worker' ought to be in there,
as well, which is
workers who have just given up trying to get a job.
So, you've got a floating population.
The latent population
are groups in the population who have not yet been fully proletarianized.
Marx frequently mentions the way in which women and children were drawn into
the labour force.
In his time one of the biggest reserves was of course the peasant, agrarian population
increasingly thrown off the land.
And that has not gone away,
if you look at

English: 
Mexico or India and so on, you'll find an agrarian population that's increasingly being forced off
the land into the cities as a latent reserve.
Now, the point about the latent reserve is they have to be mobilized in some way.
By what processes are they going to be mobilized?
But there are other latent reserves also,
there is the petit-bourgeoisie, an independent petit-bourgeoisie.
An artisan and self-employed population
that can be forced into the labour force.
So that, when we start to talk about latent reserves,
we're talking about a wide range of population possibilities.
And as soon as we start to think of it geographically,
then we would say,

Persian: 
اگه به مکزیک و هند و جاهای دیگه نگاه کنین، می‌بینین جمعیت کشاورزی هستن که مدام دارن از زمینشون رونده می‌شن و به شهرها میان و تبدیل به ذخیرهٔ پنهانی می‌شن
خب هدفِ وجود این ذخیرهٔ پنهان اینه که بشه یه طورایی بسیجشون کردن
با چه فرایندی قراره اینا بسیج بشن؟
البته ذخیرهٔ پنهان دیگه‌ای هم هست
این خُرده‌بورژواها هم هستن، این خُرده‌بورژه‌های مستقل
جمعیتی صنعتکار و خودشاغل که می‌تونن به زور به نیروی کار تبدیل بشن
پس وقتی ما شروع به صحبت دربارهٔ ذخیرهٔ پنهان می‌کنیم
داریم دربارهٔ طیف وسیعی از امکانات جمعیتی حرف می‌زنیم
و به محض اینکه از منظر جغرافیایی در نظرش می‌گیریم
اونوقته که می‌گیم

English: 
the floating reserve is usually around where capital is,
the latent reserve is all over the world and can be mobilized.
In the 19th century you would mobilize coolie labour and take it to South-Africa,
Fiji or whatever.
You'd mobilize Indian labour and take it to Trinidad,
those kinds of things. So the surplus population can be
global, and increasingly we saw them within Europe,
in the late 1960s, there was a labour shortage in Europe, and labour was well-organized,
strongly unionized,
socialist parties, communist parties,
and how was the shortage of labour addressed? Well, the French government

Persian: 
ذخیرهٔ متغییر معمولاً جاییه که سرمایه هست
ذخیرهٔ پنهان همهٔ جای دنیاست و می‌تونه بسیج بشه
تو قرن نوزدهم شما کارگرای بدون مهارت آسیایی رو بسیج می‌کردین و می‌بردین به آفریقای جنوبی یا فیجی یا هر جایی
شما کارگرای هندی رو بسیج می‌کردین و می‌بردین ترینیداد
از این جور کارا می‌کردین. پس جمعیت مازاد می‌تونه جهانی باشه و ما مدام داریم ازدیاد اونا رو توی اروپا می‌بینیم
توی اواخر دههٔ شصیت توی اروپا با کمبود کارگر مواجه شدن و کار خیلی سازماندهی خوبی داشت، اتحادیه‌های قوی‌ای داشت
احزاب سوسیالیست و کمونیست وجود داشتن
و با این معضل کمبود کار چی کار کردن؟ خب دولت فرانسه

Persian: 
رفت و یه عالمه کارگر رو از مغرب وارد کرد
این سیاست رسمیشون تو دههٔ هفتاد بود
اونا رو وارد صنعت ماشین‌سازی و سایر جاها کردن
مغربی‌ها اومدن تو کارخونه‌ها
این سیاست دولتی بود که البته دیگه الان نیست و می‌خوان اینا رو برگردونن به کشورشون
ولی تو اون موقع بسیج‌کردن این کارگرای اضافی از مغرب کارشون رو راه انداخت. و به نقش مهم مکزیک تو اقتصاد این کشور نگاهی بندازین، البته از منظر کارگر اضافی‌ای که توی مکزیک هست
و نه تنها توی مکزیک هست، همه جا هست، خیلی از جاهای آمریکای لاتین هست
ولی کارگرای اضافی مکزیک
توی بحث تهدیدی که نسبت به کارگرای آمریکایی دارن خیلی مهم هستن
ولی در عین حال باید بسیج بشن، دلیل این همه حرف دربارهٔ مهاجرت هم بالا گرفته همینه

English: 
went out and organized a massive importation of labour from the Maghreb.
This was official government policy in the 1970s,
they brought them into the car industry and many other areas,
Maghrebians came into the factories,
it was a the government policy, which of course it's not anymore,
now they want to send them back (!)
but at that time there was a mobilization of this labour-surplus
from the Maghreb. And look at
the incredible significance of Mexico
to the economy of this country, in terms of the labour surplus in Mexico.
And it's not only in Mexico it's elsewhere, much of Latin-America,
but the Mexican labour-surplus
is absolutely crucial as a threat against American labour.
But also, it has to be mobilized, which is why all this stuff about immigration is getting

Persian: 
چون شما هر چی کارگرای مکزیکی رو بیرون نگه دارین
تهدید اون کارگرای مازاد بیشتر می‌شه
و اگه شما می‌خواین سر همه‌شون داد بزنین
و ما تا الان هم توی کسب‌وکار کشاورزی اینو دیدیم که چه آسیبی می‌زنه، اونا اونجا کارگر مازاد ندارن
توت‌فرنگی‌های توی مزارع می‌پلاسن و سیب‌ها رو کسی نیست از درخت بچینه چون
کارگر اضافی موجود نیست
مسئلهٔ مهاجرت اونجاست
پس کل این سوال که می‌گه کارگر مازاد کجاست؟ و چطور باید بسیجش کرد
تاریخ اینکه مازاد پنهان چیه و چطوری می‌شه در رابطه با پویایی انباشت سرمایه بسیجش کرد؛ در واقع تاریخی بسیار شگفت‌انگیزه
کشورهایی مثل سوئد استخدام رسمی کامل رو حفظ کردن و همه دارن می‌گن ببین که می‌تونین استخدام کامل هم داشته باشین

English: 
so interesting, because the more you
keep Mexican labour out, the less
the threat that labour surplus becomes,
and if you really shut it all out,
and we already see in agribusiness they're already hurting, they haven't got the labour-surplus.
Strawberries are rotting in the fields and apples aren't being picked of the trees because
the labour surplus isn't available.
Immigration stuff is there.
So the whole question of 'where is the labour surplus?'
and how it is mobilized,
the history of
where that latent surplus is and how it gets mobilized in relationship to the dynamics
of capital accumulation, is in itself a very fascinating history.
Countries like Sweden maintain full employment, and everybody says see:
you can have full employment,

Persian: 
تو کشورایی مثل سوئد می‌شه و چیزی که مارکس داره می‌گه اینجا جواب نمی‌ده
و پاسخ به اینه اینه که: کارگرهایی هستن که از یوگوسلاوی و ترکیه و جاهای دیگه میان
یه مازاد کارگری برای سوئدی‌ها حاضر بود و ازش استفاده کردن
هم به عنوان کنترل کار هم البته بعنوان مازاد الزامی کار تا بتونن انباشت سرمایه‌شون رو به طور کامل انجام بدن
خب حالا دستهٔ پنهان
یا البته دستهٔ ایستا
این دسته از دستهٔ پنهان متفاوته
از بسیاری جهات
مارکس گفته که این دسته
خب اون خیلی با این گروه مهربون نبوده و اونا رو پست‌ترین بخش از طبقهٔ کارگر می‌دونسته

English: 
in a country like Sweden and this, what Marx is talking about, doesn't work.
And the answer to that is: there are all these labourers coming from
Yugoslavia, Turkey, etc.
There was a labour-surplus available to the Swedes and they used it,
both as labour-control but also as
the necessary labour-surplus in order to fuel
accumulation of capital.
Now, the latent category…
or rather stagnant category,
is different from the latent,
in many way it's…
Marx says of it, this is about…
he's not very kind to groups of this sort
this is the lumpenproletariat,

English: 
the almost unemployable population.
In some cases you can have sympathy, because as he says, this is the hospital
of the reserve army.
And they're people who are so destroyed
mentally or physically, that it's very hard to mobilize them
into the population. You can in extremis,
I guess it's what William Julius Wilson liked to call the 'underclass',
a term I don't like,
anymore than I like the term 'lumpenproletariat', but what Marx is talking about is that
there's a group in the population that has
been in the proletariat but which can no longer function,
for a variety of reasons, as part of that proletariat.

Persian: 
تقریباً جمعیت بی‌کار
در برخی موارد شما می‌تونین باهاشون همدرد باشین چون همون طوری که اون می‌گه اینجا بیمارستان ارتش ذخیره‌ست
و مردمانی هستن که اونقدر از نظر ذهنی یا فیزیکی تخریب شدن که به سختی می‌شه بسیجشون کردن و بهشون گفت جمعیت. اونا رو می‌شه تو شرایط بسیار سخت دید
گمونم این همون دلیله که ویلیام جولیوس ویلسون دوست داره بهشون بگه طبقهٔ محروم
از این اصطلاح خوشم نمیاد
همون قدری از این خوشم نمیاد که از اصطلاح کارگرای سطح پایین و دله‌دزد استفاده کنم ولی مارکس اینجا داره
از یه گروه جمعیتی صحبت می‌کنه که
بخشی از طبقهٔ کارگر هستن ولی دیگه کارایی ندارن
دلایل مختلفی هم داره، ولی اونا همچنان بخشی از طبقهٔ کارگر هستن

Persian: 
این منجر به تولید گدایی می‌شه
تو صفحهٔ هفتصدونودوهشت می‌گه
هرچه شدت بیشتر باشد در نهایت
بقش‌های فقیر شده طبقهٔ کارگر و نیروهای ذخیرهٔ صنعتی
باعث بالاتر رفتن نرخ رسمی فقر می‌شود. این قانون کلیِ مطلق انباشت سرمایه‌داری
اینجا بازم داره از خیلی تاکید می‌کنه
قانون کلیِ مطلق انباشت سرمایه‌داری
ولی خب البته که
تعدیل کننده‌ش رو هم معرفی می‌کنه
درست به مانند بسیاری از قوانین که در حین کار در شرایط مختلف تعدیل و تصحیح شده‌اند
تحلیل چنین چیزی اینجا مقصود ما نیست
بدون شک، این اظهارنظر خیلی تندیه ولی تعدیل‌کنندهٔ خودش رو هم داره
پس اولین کلامِ این اصلاح این است که ساخته شدن یک جمعیت نسبی مازاد را داشته باشیم یا ارتش ذخیرهٔ صنعتی

English: 
This then leads into the production of pauperism,
and as he says on p.798:
“The more extensive, finally,
the pauperized sections of the working class and the industrial reserve army,
the greater is official pauperism. This is the absolute general law of capitalist accumulation.”
Again this is strong language,
"the absolute general law of capitalist accumulation",
but then of course,
he introduces his modifier:
“like all other laws it is modified in its working by many circumstances,
the analysis of which does not concern us here.”
Nevertheless, it's a very strong statement but its got its modifier.
So, “The first word of this adaptation is the creation of a relative surplus population,
or industrial reserve army.

English: 
Its last word is the misery of constantly expanding strata of the active army of labour,
and the dead weight of pauperism.”
He says right at the bottom: “We saw in Part IV, when analysing the production of relative
surplus-value,
that within the capitalist system all methods for raising the social productivity of labour
are put into effect at the cost of the individual worker;
that all means for the development of production undergo a dialectical inversion
so that they become means of domination and exploitation of the producers;
they distort the worker into a fragment of a man,
they degrade him to the level of an appendage of a machine,
they destroy the actual content of his labour by turning it into a torment;
they alienate [entfremden] from him
the intellectual potentialities of the labour process

Persian: 
آخری کلامش این است که بدبختی رشد مدام لایه‌های ارتشِ فعال کار را داشته باشیم و البته وزن مُرده و اضافهٔ فقر را
انتهای همین صفحه می‌گه: ما بخش چهارم وقتی داشتیم تولید ارزش اضافهٔ نسبی را بررسی می‌کردیم دیدیم که
داخل سیستم سرمایه‌داری تمامی روش‌ها برای رشدِ بهره‌وری اجتماعی کار
را به قیمت تاثیرگذاشتن روی کارگر منفرد استفاده می‌کنند
یعنی تمامی ابزار توسعهٔ تولید تحت‌الشعاع دیالکتیک معکوسی است که
باعث می‌شود که آن‌ها تبدیل به ابزار سلطه و بهره‌کشیِ تولیدکننده بشوند
باعث تحریف کارگر به تیکه‌های جدا از همِ یک انسان می‌شوند
آن‌ها او را به ضمیمه‌ای از ماشین تقلیل می‌دهند
آن‌ها محتوای اصلی کارش را با تبدیل کردن آن به شکنجه از بین می‌برند
آن‌ها او را از پتانسیل فکری فرایند کارش بیگانه می‌کنند

English: 
in the same proportion as science is incorporated in it as an independent power;
they deform the conditions under which he works,
subject him during the labour process to a despotism the more hateful for its meanness;
they transform his life-time into working-time, and drag his wife and child
beneath the wheels of the juggernaut of capital.
But all methods for the production of surplus-value are at the same time
methods of accumulation,
and every extension of accumulation becomes, conversely,
a means for the development of those methods.
It follows therefore that in proportion as capital accumulates,
the situation of the worker, be his payment high or low, must grow worse.
Finally, the law which always holds the relative surplus population
or industrial reserve army in equilibrium
with the extent and energy of accumulation rivets the worker to capital more firmly
than the wedges of Hephaestus held Prometheus to the rock.
It makes an accumulation of misery a necessary condition,

Persian: 
درست به همان نسبتی که علم خودش را به صورت قدرتی مستقل در این روند شرکت می‌دهد
آن‌ها باعث دِفرمه شدن شرایطِ کارِ کارگر می‌شوند
باعث می‌شود او در فرایند کار به سمت استبدادی برود که به خاطر شرایط سختی که دارد بیشتر مورد تنفر است
آن‌ها تمام زندگی او را تبدیل به زمانِ کاری می‌کنند و همسر و فرزندش را
به زیر چرخان مخربِ سرمایه می‌کشانند
ولی تمامی روش‌هایی که برای تولید ارزش اضافی استفاده می‌شود در عین حال روش‌هایی انباشت هستند
و هر توسعهٔ انباشت به طور معکوس تبدیل به
ابزاری برای توسعهٔ تمامی این روش‌ها می‌شود
به خاطر همین پیرو این است که به تناسبت به عنوان انباشت‌های سرمایه
موقعیت کارگر بدتر شود، دستمزدش هم کم و زیاد می‌شود
بالاخره قانون که همیشه جمعیت مازاد نسبی یا ارتش ذخیرهٔ صنعتی را در وضعیت متعادل دارد
که با بیشتر شدن و انرژی انباشت کارگر را پرچِ سرمایه می‌کند بسیار بیشتر از وزن زنجیری که هپستاتوس با آن پرومته را به سنگ بست
باعث می‌شود انباشت رنجِ وضعیتی الزامی شود

Persian: 
و البته در ارتباط با انباشتِ ثروت
به خاطر همین یک سرِ انباشت ثروت، انباشت بدبختی است
شکنجهٔ کار، برده‌داری، جهل، جانورخویی و سقوط اخلاقی در یک سر دیگرش
یعنی از طرف طبقه‌ای که دارد محصول خودش را به عنوان سرمایه تولید می‌کند
البته که این تِزی مشهور است و مربوط است به رشد و بیشتر شدن فقر و بینوایی در میان قشر کارگر
که در واقع وضعیتی الزامی برای انباشت سرمایه است
و شما می‌بینید که مردم در پاسخ می‌گن: خب این واقعیت نداره، بیایم باهاش مواجه بشیم
طبقهٔ کارگر توی این کشور وضعش از صد سال پیش بهتره
و بله درسته که بعضی از کارا رفته چین و بنگلادش و اندونزی

English: 
corresponding to the accumulation of wealth.
Accumulation of wealth at one pole is, therefore, at the same time accumulation of misery,
the torment of labour, slavery, ignorance, brutalization and moral degradation at the opposite pole,
i.e. on the side of the class that produces its own product as capital.”
This is of course the famous thesis
of the increasing immiseration of the proletariat,
which is a necessary condition of capitalist accumulation.
And you'll find people saying immediately: 'well that's not true, let's face it,
the working-class in this country is much better off than it was a 100 years ago.
And yeah, okay some of this stuff may be going on in China, Bangladesh, Indonesia etc.

English: 
but let's face it: there has been progress, for many of the workers of the world,
even when they weren't particularly united'.
So, this is one of Marx his
predictions, if you want to call it that, or statements,
which is often used
both in a dogmatic way on the part of some marxists, who say
'see this is what capitalism is bound to do',
and an equally dogmatic way by a lot of non-marxists
who say 'well this is what Marx says is bound to happen,
it didn't happen that way'.
I think here again it's very important to go back to the assumptions,
this statement is a statement which is contingent upon
the dynamics of accumulations as Marx has set this up.
This is Volume One of Capital,

Persian: 
ولی قبول کنیم که ترقی کردیم، برای خیلی از کارگرهای جهان ترقی در کار بوده
حتی وقتی که عملاً اونا با هم متحد نیستن
خب این از پیش‌بینی‌های مارکس بوده، البته اگه دوست دارین این طوری ببینینش، یا یکی از اظهارنظرهاش بوده
که معمولاً هم به شکلی جزم‌گرایانه از طرفی برخی از مارکسیست‌ها استفاده می‌شه، یعنی کسایی که می‌گن
ببین این کاریه که سرمایه‌درای قصد داره انجامش بده
و به همون نسبت شیوه‌ای جزمگرایانه است برای بسیاری از غیرمارکسیست‌ها
که می‌گن خب این حرفی بود که مارکس گفت اتفاق می‌افته ولی مثل چیزی نشد که اون می‌گفت
فکر می‌کنم اینجا خیلی مهمه که دوباره برگردیم به همون فرض قبلی
این اظهارنظر یه اظهارنظریه که مشروطه به
پویایی انباشت؛ یعنی مارکس این طوری تعیینش می‌کنه
این جلد اول کتاب سرمایه‌ست

English: 
we are simply looking at the dynamics of production,
what goes on within the realm of production
and within the realm of capital accumulation.
From that standpoint what we will find is that, at the end of Volume Two,
Marx will start to talk about
the problems of effective demand,
and that the only way which the effective demand problem could be solved
is by “rational consumption on the part of the working-class”.
And he means by “rational consumption on the part of the working-class”, two things.
First, that the working class should have sufficient resources

Persian: 
و ما فقط داریم به پویایی‌های تولید نگاه می‌کنیم
به اینکه توی قلمرو تولید چه اتفاقی می‌افته
و توی قلمرو انباشت سرمایه
از این منظر اون چیزی که تو انتهای جلد دوم متوجه می‌شیم اینه که مارکس شروع به صحبت دربارهٔ معضلات تقاضای موثر می‌کنه
و تنها راهی که معضل تقاضای موثر رو می‌شه از طریقش حل کرد اینه که مصرفِ طبقهٔ کارگر رو عقلانی و منطقی کنیم
و از این حرفش دو تا منظور داره
اول اینکه طبقهٔ کارگر می‌بایست منابع مکفی‌ای داشته باشه

English: 
available to be able to consume the goods that capitalists produce,
and secondly, the working class will have acquired the consumption habits
whereby it will utilize its money incomes
in ways which fit with the dynamic of accumulation.
So at the end of Volume 2 we find bourgeois philanthropy is going in
and teaching the working class how to consume right.
So they can have a rational consumption from the standpoint
of the dynamics of accumulation process.
So the end of Volume 2 gives you a completely different story to this one.
This one says, if capitalism worked like this,
just like this,
then what what you get? You would get this.

Persian: 
تا بتونه محصولاتی که سرمایه‌دارها تولید می‌کنن رو مصرف کنه
و دوم اینکه طبقهٔ کارگر به یک عادت مصرف‌گرایی‌ای می‌رسه که
که باعث می‌شه درآمد رو بتونه استفاده کنه
که در واقع این با پویایی انباشت جفت می‌شه
پس تو انتهای جلد دوم می‌بینیم که بشردوستی بورژوها به کار میاد
و شروع می‌کنن آموزش به طبقهٔ کارگر که چطوری باید درست مصرف کنن
پس اونا می‌تونن یه مصرفِ عقلانی‌ای از منظر پویایی فرایند انباشت داشته باشن
پس انتهای جلد دوم به شما کاملاً یه داستان متفاوتی از این روند می‌ده
این یکی می‌گه اگه سرمایه‌داری این طوری ادامه بده، یعنی درست همین طوری
اون وقت شما به چی می‌رسین؟ شما به این می‌رسین

Persian: 
آیا می‌تونیم بخشی از این رو ببینم که توی دنیای اقتصاد جریان داره؟
پاسخ بله‌ست
شما به چین و اندونزی و بنگلادش می‌رین و شاهد همچین چیزی هستین
اونجا شرایط استثمار وحشتناکی حاکمه
شما مردم رو می‌بینین که از زمیناشون بیرون رونده شدن، به زور به شهرها آورده شدن
ذخیرهٔ پنهانی هستن که همه جا به کمک انواع مکانیسم‌ها بسیج شدن
پس شما شاهد بسیج شدن این نیروی ذخیرهٔ پنهان هستین
و حتماً شاهد تقلا و زحمت‌کشیدن اونا هستین و حتماً شاهد انباشت ثروت در یک سمت
الان فکر نمی‌کنم کسی منکر این بشه که بگه سرمایه‌داری انباشت ثروت نیست
انباشت فقط یک بر ماجرا... انباشت ثروتی عظیم در جریانه

English: 
Can we see some of this going on in the world economy?
The answer is 'yes'.
You go to China, or Indonesia or Bangladesh
and you'll see it,
appalling conditions of exploitation
you see people being forced off the land, forced into the cities
the latent reserves are being mobilized all over the place
by all kinds of mechanisms.
So yes, you'll see the latent reserves being mobilized.
And indeed you will see
agony and toil, and indeed you will see the accumulation of wealth at one pole,
right now I don't think anybody would deny that capitalism is about the accumulation of wealth,
at that pole, and there's huge accumulation of wealth going on.
But where is the production going on that backs up that huge accumulation of wealth

English: 
and what are the conditions of labour which exist?
Well, you can find out,
NGOs that have reports and Oxfam and others have reports on this sort of thing.
Labor organizations have reports on this kind of thing, you'll find reports of this sort
in UN reports and so on.
So, yes indeed, the accumulation of wealth at one pole,
and accumulation of misery at the other pole.
In many respects over the last thirty years
the accumulation of wealth at
one pole has gone astronomically high,
and the accumulation of misery at the other end has
gone very much in the other direction.
In other words, in many respects,
whereas in the 1950s-60s when you had strong labour organizations

Persian: 
ولی تولید قراره کِی پشت این انباشت عظیم ثروت رو داشته باشه و وضعیت کاری که وجود داره چیه؟
خب می‌تونین متوجه بشین
ان‌جی‌اوها گزارش می‌دن، سازمان اوکسفام [وابسه به آکسفورد] و بقیه گزارش‌هایی از این دست می‌دن
سازمان‌های کار گزارش‌هایی از این دست می‌دن، شما چنین گزارش‌هایی رو توی گزارش‌های سازمان ملل و جاهای دیگه هم می‌بینین
پس بله حتماً یک بر ماجرا داره ثروت انباشت می‌شه
و یک بر دیگهٔ ماجرا رنج و بدبختی انباشت می‌شه
این سی سال گذشته تو بسیاری موارد
انباشت ثروت
یک بر ماجرا به شکل نجومی‌ای بالا رفت
و انباشت رنج و بدبختی اون سر دیگه سر به فلک زد
یعنی از بسیاری جهات

Persian: 
در حالی که شما تو دههٔ پنجاه و شصت سازمان‌های کارگری قوی و احزاب سوسیال دموکرات داشتین و
فشار سیاسی زیادی روی بخش مصرف‌گرایی می‌دیدین و بقیهٔ چیزا
می‌تونین استدلال کنین که در انبوه کل مسئلهٔ مصرفِ عقلانی اونقدری مهم شده که مردم رو به مصرف اتومبیل سوق دادن
چطوری این کار رو می‌کنین؟ شما شهرهایی رو می‌سازین که فقط می‌شه با اتومبیل تردد کرد
و چیزایی از این دست
که یعنی کارگر باید پول برای خرید ماشین و بنزین و بقیهٔ چیزاش داشته باشه
پس در واقع
این موضوع تو بخش‌های اصلی دنیایی رخ نمی‌ده که سرمایه‌داری پایگاه مناسبی داره
ولی چون الان نئولیبرالیسم بحث رو پی گرفته
از دههٔ هفتاد این روند رو به افزایشه

English: 
and social democratic parties and
see a lot of political pressure
on the consumer side and all the rest of it,
you'd argue that in aggregate,
the whole question of rational consumption was crucial
to get the people to consume automobiles.
How do you do that? You build cities where the only way you can get around is with automobiles,
things of that sort.
which means that workers have to have money to buy automobiles
and buy the gasoline and all the things that go with it.
So, indeed,
this was not happening in the core
parts of the world where capitalism was very well-established,
but since the neo-liberal agenda has taken off,
since the 1970s or so this has increasingly been happening.

English: 
Working class in this country hasn't gone anywhere
but workers have been absorbed into,
about two billion of them since 1970,
have been mobilized in from the latent reserves into
active membership of the proletariat,
not least in China.
But also of course in the Soviet Union, the ex-Soviet Union,
and also in several of those countries like India
and so on which had large agrarian bases,
large agrarian bases sometimes in Latin-America too.
So that the latent reserves have been
really pulled in over the last thirty years
and you'd argue that you're pretty close,
you're much closer to this story that's told at the end of Volume One now,
than you were 30 years ago.
And that, in a curious kind of way, is predictable

Persian: 
طبقهٔ کارگر توی این کشور به جایی نرسیده بلکه کارگرها جذبش شدن
از سال 1970 دو میلیارد از نیروهای ذخیرهٔ پنهان تبدیل به نیروهای فعال طبقهٔ کارگری شدن
این فقط مختص چین نیست
توی شوروی، شوروی سابق
و چندتا کشور دیگه مثل هند و جاهای دیگه که اساس کشاورزی بزرگی داشتن
گاهی این اساس کشاورزی بزرگ توی آمریکای لاتین هم بوده
پس ذخیرهٔ پنهان روی تو سی سال گذشته حسابی به کار کشیدن
و شما قبول دارین این خیلی نزدیکه
یعنی شما الان به داستانی که انتهای جلد اول گفته می‌شه نسبت به سی سال گذشته خیلی نزدیک‌تر هستین
و از یه منظر کاملاً قابل حدس هم هست

Persian: 
چون مارکس این حدس رو زده و یادتون نره
مارکس اینجا کلام اقتصادسیاسی‌دان‌های کلاسیک رو جدی گرفته و فرض کرده که ما توی جامعه‌ای هستیم که بازار رقابتی عالی‌ای داره
یعنی اون دیدگاه آرمان‌شهری‌ها رو گرفته، دیدگاه لیبرال‌ها رو
حرف همونا رو گرفته و بعدش گفته نتیجهٔ اینکه بخوایم سعی کنیم جامعه‌ای هول این دیدگاه آرمان‌شهری بسازیم چیه؟
آدام اسمیت چی گفته؟
نتیجه اینه که همه براشون خوب می‌شه
مارکس استدلال می‌کنه: هر چی شما بیشتر به دیدگاه آرمان‌شهری نزدیک بشین
به انباشت ثروت یک سر جریان و انباشت رنج و بدبختی تو یه سر دیگهٔ جریان نزدیک شدین

English: 
you see, because what Marx has done, and remember this,
what Marx has done is to take
the words of the classical political-economists seriously
and imagined we are in a perfectly competitive market society.
In other words he's taken the utopian vision,
liberal vision,
taken it at its word
and then said 'what is the consequence
of trying to construct a society around that utopian vision?'
Adam Smith said what?
The consequence is
everybody's gonna be better off,
Marx's argument is: the closer you get to that utopian vision,
the closer you get
to accumulation of wealth at one pole, and accumulation of misery at the other pole.

English: 
And that's how it was working in the 19th century and that's what the neo-liberal
economic and political project
has yielded us over the last thirty years.
In other words, it's brought us back much closer to the Volume One analysis
to the degree that capitalism has changed its trajectory and moved back
towards that liberal utopian vision,
in neo-liberal guise.
So, Marx in a sense has
taken the classical political-economists seriously, at their word,
step-by-step shown us
how the dynamic of capitalism works and brought us to the point of saying:
if capitalism works this way
and under the assumptions we've already laid out at the beginning

Persian: 
و توی قرن نوزدهم این طوری جواب می‌داده و پروژهٔ اقتصادی و سیاسی نئولیبرال‌ها هم تو سی سال گذشته داره همین رو پیش می‌بره
یعنی ما رو توی تحلیل جلد اول به این نزدیک‌تر می‌کنه که سرمایه‌داری خط سیرش رو عوض کرده و برگشته به سمت همون دیدگاه آرمانشهری لیبرال، اونم در ظاهری نئولیبرال
پس مارکس از یه نظر اقتصادسیاسی کلاسیک رو جدی گرفته و قدم به قدم به ما نشون داده که
چطوری پویایی سرمایه‌داری کار می‌کنه و ما رو به جایی می‌رسونه که بگیم

English: 
then this is the result that's going to come out.
So why would anybody in their right mind take this particular path?
Well, the answer is obvious: it's obviously the wealthy.
And who put us on this path, this neo-liberal path?
Well, it was the wealthy,
who decided they weren't getting enough.
The wealthy
weren't getting enough surplus-value,
wages and real wages were going too high,
we have to do something about it.
What are we gonna do? We launch into
this version of the model, really push the technological change big time
at the same time as we discipline labour and we outsource and do all those other things,
mobilize the latent population.
That's what globalization has been about,

Persian: 
اگه سرمایه‌داری این طوری ادامه بده و با این فرض پیش برده که ما تو ابتدای کار هستیم اون وقت نتیجه اینیه که می‌بینیم
پس چرا باید کسی با عقل سلیم خودش تو این راه بیفته؟
خب جواب واضحه: دلیلش ثروته
و کی راه رو برای این مسیر نئولیبرالی باز کرده؟
خب، همین ثروتمندان که تصمیم گرفتن بگن به اندازهٔ کافی بهشون نمی‌رسه. ثروتمندانی که ارزش اضافی خودشون رو برنمی‌دارن
دستمزدها، دستمزدهای واقعی باید خیلی بالا باشه
باید یه کاریشون بکنیم. باید چی کار کنیم؟
ما به این نسخه از مُدل می‌رسیم، یعنی چیزی واقعاً باعث تغییرات اساسی تکنولوژیک می‌شه و
در عین حال به کارگرها انضباط می‌دیم و کارها رو برون‌سپاری می‌کنیم و یه سری کارایی از این دست
این طوری جمعیت پنهان رو بسیج می‌کنیم
مسئلهٔ جهانی‌سازی هم همینه

Persian: 
مخاط شرایط ضروری‌ای رو بسازه که اجازه می‌ده
به چنین نتیجه‌ای برسیم، که در واقع یک سر ماجرا با انباشت بینظیر ثروت مواجه می‌شیم
اصلاً هم برای کسی مهم نیست اون سر قضیه چی داره رخ می‌ده
مارکس توی بخش پنجم همون طوری که بهتون گفتم داره دربارهٔ چیزی می‌گه که اون زمان تو کل بریتانیا داشت رخ می‌داد
ما می‌تونیم بخش پنجم رو دربارهٔ شرایط کار توی کارخونه‌های شرکت نایک بنویسم
کارخونه‌های شرکت گَپ و بقیهٔ جاها، توی گواتامالا، توی بخش‌های مختلف مکزیک
توی چین و جاهای دیگه. ما می‌تونیم این چیزا رو بنویسیم
اصلاً سخت نیست به سراغ گزارش‌هایی که توی روزنامه‌ها میاد بریم و
اونا رو جمع کنیم و درباره‌شون بنویسیم
در واقع وقتی می‌خوام تو این کلاس امتحان بگیرم
شیش سال پیش بود یکی از امتحانام این بود... از بچه‌ها پرسیدم

English: 
it's about creating the necessary conditions which allow
this result to be achieved, in which there's an immense accumulation of wealth at one pole.
With no mind as to what goes on at the other pole.
What Marx does in section 5, as I've suggested to you, it to talk about what's going
all over the place, in Britain at that time.
We could write section 5 about conditions of labour in Nike factories,
GAP factories, all the rest of it, in Guatamala, in maquila zones,
in China etc. We could write this stuff,
it's not hard to go the reports in the press and
to go to reports in the press and assemble it.
In fact, when I used to set exams on this class,
about six years ago, one of the exams I had set was:

Persian: 
تصور کنین شما یه نامه از طرف والدینتون بهتون رسیده
تو نامه نوشته ما شنیدیم که شما دارین می‌رین سر کلاس سرمایه‌یِ مارکس
گمونم خیلی جذاب باشه
یه زمانی سرمایه این طوری کار می‌کرد ولی خدا رو شکر که دیگه شرایط این طوری نیست
بعد من به اونا یه عالمه گزارش روزنامه می‌دم؛ گزارش‌هایی از منابعی که بهشون اعتماد هستن
جاهایی مثل نیویورک تامیز که دربارهٔ کارخونه‌های اندوزنی و ویتنام می‌نویسه، از این می‌گه که تو گواتمالا چه خبره
و اینکه چه بلایی سر کاتی لی گیفورد اومد وقتی فهمید که تمام سیستم قشنگ لباس‌دوزیش اصلش
توی گواتمالایی تولید می‌شه که بچه‌های سیزده ساله تو کارخونه‌هاش کار می‌کنن و شیش ماهه که حقوق نگرفتن
و چیزایی از این دست. پس من گفتم
چرا شما یه نامه‌ای ترتیب نمی‌دین تا اینا رو به والدینتون توضیح بده؟
اونا این کارو کردن و بعدش ازشون پرسیدم که نامه رو فرستادن یا نه؟
اونا گفتن نه نه
راستش الان بسیار شوکه‌کننده‌ست، وقتی شما وارد اون ادبیات می‌شین، وقتی شما
لازم نیست که خیلی دور بشین تا ادبیات وسیعی ببین که

English: 
imagine you've had a letter from your parents at home,
saying 'Oh, I hear you're taking a course on Marx's Capital,
I guess it's pretty interesting,
once upon a time capital worked like that but thank god it's no longer like that.
Then I gave them a great wadge of newspaper accounts, from respectable sources like the
New York Times, about Indonesian factories and
Vietnamese factories and what's going on in Guatemala,
and what happened to Kathie Lee Gifford when
she found out that all of her nice clothing system was
being produced in Guatemala by thirteen-year-old kids who hadn't been paid for 6 months,
all those kinds of things.
So I said,
why don't you construct a letter back to your parents explaining this.
So they did, and then I asked them: well, did you send it?
They said: No! No!
It's actually really quite shocking right now, when you go into that literature, you don't have
to go far to find a vast literature

Persian: 
باهاش تمام معادله‌های بخش پنجم دورش ساخته شده و اساسش هم همین تزه و شما به راحتی دارین نشون می‌دین که
چنین چیزی چطوری بدون هیچ مشکلی شکل جهانی‌ای به خودش گرفته
و همین باز به نظرم بخشیش
مدیون قدرت مارکس توی تحلیلشه
این شما رو به جایی می‌رسونه که به وضوح می‌تونین ببین که سیستم بازار آزاد تا جایی پیش می‌ره که چنین شرایطی رو تولید کنه
در ضمن که اینم با خودش داره؛ افزایش متمرکز شدن سرمایه، یعنی چیزی که نظام بازار آزاد
قرار به واسطه‌اش شرایط خودش رو نیست و نابود کنه
اونم با گرایش بیشتر و بیشتر به سمت انحصار چندجانبه و انحصار تک‌جانبه و چیزای دیگه
و متمرکز شدن سرمایه یه مرحلهٔ دیگه هم داره
و اگه شما از خودتون بپرسین که آیا تمرکز سرمایه

English: 
from which you construct the equivalent of section 5 around this thesis and you'll just show
how this is going on globally without any difficulty whatsoever.
And that again, I think, is in part,
a tribute to Marx's strength in analysis.
That he brings you to the point where you can see
clearly that a free market system will produce this result
to the degree that it's followed.
Including, by the way, and this is interesting: including the increasing centralization of
capital, that the free market system
is going to disrupt and destroy its own conditions
by actually tending more and more to oligopoly and monopoly etc.
and the centralization of capital
will go on a pace as well,
and if you ask yourself the question:
has the centralization of capital

English: 
increased dramatically over the last thirty years? i think the answer is: oh yes!
So, in fact you can defend Marx in a conditional way,
you can defend Marx in this statement, by saying: we know that's not the whole story
“Like all other laws, it is modified in its working by many circumstances, the analysis
of which does not concern us here.”
You can introduce the qualifier. but
it certainly tells us something about one of the major trends within a free-market capitalism,
and where those kinds are directed and where they're likely to go
and to the degree that they've gone there,
gives you a great deal, I think, of
confidence in Marx' analysis,
that this is the way the system works.
And how it got there and how it all started
is of course one of the other
big questions which we'll
deal with next time.

Persian: 
در طول سی سال گذشته خیلی زیاد نشده؟ به نظرم جواب اینه که آره به شدت هم زیاد شده
پس در واقع شما می‌تونین به شکل موقعیت محور از مارکس دفاع کنین
تو این منظر می‌تونین از مارکس دفاع کنین و بگین ما می‌دونیم این کل ماجرا نیست
درست به مانند تمام قوانین دیگر، این هم خودش را در کارکردِ وضعیت‌های مختلف بسیار تعدیل می‌کند، چیزی که تحلیلش اینجا مد نظر ما نیست
شما می‌تونین اینجا این کلمهٔ توصیفی رو استفاده بکنین ولی
بدون شک به ما چیزی دربارهٔ یکی از اساسی‌ترین مسیرهای حرکتی در سرمایه‌داری بازار آزاد می‌گه و
اینکه این این چیزا چه سویه‌ای دارن و می‌خوان به کجا برسن و تا چه میزان به اونجا رسیدن و
و به نظرم همین به شما یه اعتماد به نفس زیادی دربارهٔ تحلیل مارکس به شما می‌ده
دربارهٔ این تحلیل که به شما می‌گه این نظام چطوری کار می‌کنه
و اینکه چطوری به این نقطه می‌رسه و چطوری شروع می‌شه
و البته این یکی از سوال‌های اساسی‌ای هست که ما جلسهٔ بعد درباره‌ش صحبت می‌کنیم

English: 
We're out of time now,
next time
i want you to read the whole of part 8,
short chapters,
not too long,
and we need to talk through this.
This is of course the historical origins of this whole system.
This, if you like, is where it's going to,
what we've been looking at here is where it's going go, all other things being equal which
they never are.
What we're now going to look at is where it came from,
and how it originated.
okay, so next week we'll take up part 8.

Persian: 
الان وقتمون تمومه
می‌خوام جلسهٔ بعد کل فصل هشتم رو بخونین، بخش‌های کوتاهی داره
خیلی طولانی نیستن
و باید درباره‌شون صحبت کنیم
اینا در واقع ریشه‌های تاریخی کل این سیستم رو بررسی می‌کنن
عملاً اون داره به این سمت می‌ره
داره می‌گه چیزی که اینجا شاهدشمی این نیست که همه چی با هم برابره، بلکه می‌گه این طوری نیست
حالا می‌خوایم به این نگاه کنیم که ریشه‌ش کجاست و منشأ چیه
خب پس هفتهٔ فعد ما تا فصل هشتم می‌رسیم
