Hallo, en welkom bij ons deskundigeninterview voor de derde module.
Vandaag zijn we vereerd om een linguïst bij ons te hebben die geen introductie behoeft,
Professor Noam Chomsky.
Bedankt en fijn dat u ons kon inplannen.
>> Ik ben blij dat ik met u kan praten.
>> Zullen we meteen beginnen, als dat ok is?
>> Zeker, natuurlijk, ja.
>> Dus ten eerste, en ik ben er zeker van dat u deze vraag vele malen eerder hebt beantwoord,
Maar ik denk dat het iets is wat de deelnemers aan deze cursus zeker interesseert
en dat is de oorspronkelijke reden dat u zich bent gaan verdiepen in linguïstiek.
[LACH]
>> De werkelijke redenen?
>> Nou.
[LACH]
>> Ik was 16 jaar
en student aan de University
van Pennsylvania, en
ik was naar de universiteit gegaan met grote verwachtingen.
Het studieaanbod leek erg opwindend.
>> [LACH]
>> De middelbare school was erg saai,
en dit leek een uitweg, maar vrijwel elk college dat ik volgde bood
alleen maar meer saai middelbare schoolmateriaal en ik verloor mijn belangstelling.
Er was één college waarin ik erg was geïnteresseerd, Arabisch.
Met een goede professor.
Een goed geleerde, een Italiaanse anti-Fascistische
immigrant, het was 1945.
Giorgio Levi Della Vida 
Ik stond op het punt om te stoppen met mijn studie, zo saai vond ik het.
Toen ik toevallig Zellig Harris ontmoette via afzonderlijke relaties.
Politieke, gemeenschappelijke politieke belangstelling.
En hij was een zeer indrukwekkend persoon, en
ik vond het altijd prettig om met hem te praten.
En hij vroeg mij een boek van zijn hand dat
binnenkort zou verschijnen te corrigeren. 
Het verscheen later als 'Methods
in structural linguistics'.
Het was mijn kennismaking met het vakgebied.
Daarna stelde hij voor dat ik zijn colleges zou volgen, hetgeen ik deed, en
daarna suggereerde hij andere colleges bij andere leden van de faculteit.
Filosofie, wiskunde,
en ik begon hieraan.
Ik eindigde met een zeer vreemde universitaire opleiding,
die bestond uit een allegaartje van colleges.
[LACH] Zonder professionele certificaten, maar
ik raakte meer en meer geïnteresseerd in het vakgebied.
Ik had wel enige achtergrond, mijn vader was een geleerde op het gebied van Hebreeuws.
>> Ja. Zijn dissertatie behandelde
Kimhi en de middeleeuwse Hebreeuwse grammatica
En toen ik misschien 12 of 13 was, las ik zijn
dissertatie en enige werken over de geschiedenis van het Semitisch.
Ik was hierin geïnteresseerd en dit alles werd meegenomen in deze gemeenschappelijke belangstelling.
>> Ja.
Dus het kwam allemaal samen op een bepaald punt?
>> Ja.
>> Het voelde-
 
>> Echte certificaten en linguïstiek of
iets dergelijks zouden nooit worden toegelaten tot een respectabele afdeling.
>> [LACH].
>> [LACH] Ok, dus
u heeft, denk ik, uw hele leven de linguïstiek bestudeerd en
Wat is er aan taal zo
fascinerend dat u het bleef bestuderen?
>> Nou, taal wordt al eeuwenlang erkend, door filosofen,
door wetenschappers: Descartes, Darwin
de hele lijst,
>> Ja.
>> als de essentiële menselijke gave,
het indrukwekkende vermogen dat mensen onderscheidt van andere organismes.
Dat is de traditionele beschouwing, en ik denk dat er uitvoerig bewijs voor is.
En het is een essentieel kenmerk van de mens te noemen.
Het is de bron van creativiteit of
originaliteit of denkvermogen en wat al niet,
het vermogen iets te plannen op een manier die uniek is in de dierlijke wereld.
En wanneer we, het heeft ook een paar zeer vreemde eigenschappen wanneer je er
zorgvuldig naar kijkt.
Dus taal is een, wat wordt genomen een digitaal oneindig systeem.
Het is oneindig.
Er is geen limiet aan de hoeveelheid uitdrukkingen die je kunt produceren en
bergijpen.
Hetgeen altijd interessant is want hoe verkrijg je een oneindige capaciteit
uit een eindige hoeveelheid data?
>> Yep.
>> En het is ook digitaal,
het is niet continue,
zoals bijvoorbeeld het communicatiesysteem van bijen een continue systeem is.
>> ja.
>> Taal is een digitaal systeem;
zinnen met vijf woorden, zinnen met zes woorden, maar geen zinnen met vijf en een half woorden.
En digitale oneindigheid is een interessante eigenschap.
In het midden van de 20ste eeuw is dit vrij goed vastgesteld.
De theorie van computatie, de mathematische
theorie van computatie en zo verder.
En het werd mogelijk, toen, werkelijk voor de eerste keer om te proberen
nauwkeurig vast te stellen wat de aard van deze eigenschap is.
En het is, er zijn vele interessante,
Het is tamelijk ongebruikelijk in de biologische wereld.
Je vindt zulke systemen niet.
En volgens de traditie was het heel moeilijk
te bestuderen omdat het concept van
digitale oneindigheid, de berekenbaarheid,
theoretisch niet echt duidelijk begrepen werd tot
ongeveer het midden van de 20ste eeuw,
binnen de wiskunde en verder was het-.
>> Dus-.
>> Ja-.
>> Zou het dus juist zijn om het als volgt samen te vatten
dat het zowel de wiskundige
elementen van het systeem zijn en de manier waarop,
door taal te bestuderen, je kunt bestuderen hoe we in elkaar zitten.
>> Ja, de essentie van menselijke wezens.
>> Ja, de essentie van de mensheid.
>> Wat voor soort wezen we zijn.
Dit is onze soort.
Het is niet het hele verhaal, maar het is een...
Maar die combinatie van toegankelijkheid van formele kwesties,
zorgvuldig gestelde formele vragen en menselijke significantie is, vind ik,
een onweerstaanbare combinatie.
>> Ja, ja.
Nou, we zijn het hier natuurlijk volkomen mee eens.
>> Yeah. [LAUGH] >> Als, u weet,  beginnende linguïsten.
Ja, een andere vraag die we hebben is wat is het meest verrassende
wat u nu weet, maar wat u niet wist toen u begon met de linguïstiek?
>> Welnu, in het allereerste begin...
Ten eerste moet ik het volgende zeggen, in verband met wat jullie hiervoor zeiden,
dat dit niet de manier was waarop taal werd bekeken in die tijd.
>> Ja.
>> In feite was de algemene visie dat talen
willekeurig kunnen variëren, en dat elke taal verschillend was van alle andere.
Je moet een specifiek exemplaar niet benaderen met enige vooronderstellingen en dat
taal simpelweg... Een goed voorbeeld van hoe taal werd begrepen was eigenlijk
Harris' boek 'Methods in
structural linguistics'.
Het was een verzameling procedures,
die een linguïst kan gebruiken in het veld 
om de materialen te organiseren die hij verzamelt bij een informant.
Dat is wat linguïstiek inhield.
Er was theoretisch niet veel te zeggen,
en misschien enkele dingen over, je weet wel, de structuur van fonologie,
welke kenmerken er zijn.
Maar verder dan dat, niet erg veel.
En dat was doordat het niet mogelijk was in die tijd,
het is niet bedoeld als kritiek,
vast te stellen wat een generatieve procedure is.
Wat is een oneindige generatieve procedure?
>> Mm-hm.
>> Maar vooral, was het vrij duidelijk in het eerste begin,
zeg maar omstreeks 1950, dat eender wat,
dat elke taal
een soort basiseigenschap had die zij zou moeten delen met alle talen. 
Dat is een generatieve procedure die
een oneindige collectie van hiërarchisch gestructureerde uitdrukkingen voortbrengt.
>> Mm-hm.
>> Elk van hen heeft een vaststaande interpretatie van twee,
op de interface van twee andere biologische systemen.
Het zintuiglijke motorische systeem voor
externalisatie en het interne,
conceptuele, plannende denksysteem dat soms leidt tot een conceptioneel,
intentioneel systeem.
Dus er zijn twee externe voorwaarden waaraan de generatieve
procedure moet voldoen.
En dit systeem
moest op een of andere manier evolueren.
Er was een tijd dat het er niet was.
Nu is het hier.
het is klaarblijkelijk uniform onder de mensen.
Er zijn geen bekende verschillen in
linguïstische capaciteit binnen de menselijke soort.
Dus bijvoorbeeld als je iemand neemt uit een Amazone-
stam die geen contact met andere mensen heeft gehad 
in de laatste 20.000 jaar en je brengt hem naar laten we zeggen, Boston.
Dan zal hij zijn zoals mijn kleinkinderen.
En omgekeerd, er is geen bekend
linguïstisch of ander coginitief verschil.
>> Ja.
>> Dus op een of andere manier kwam iets naar boven,
dat vaststaat.
En het lijkt vrij recent,
maar we wisten het niet in die tijd.
Maar nu is het vrij duidelijk, redelijk helder, dat het niet
geëvolueerd is in de laatste 50 of
60.000 jaren, sinds de mens Afrika verliet.
En als je verder teruggaat, niet lang daarvoor in evolutionaire tijd,
is er geen bewijs dat dit bestond, dat zou anachronistisch zijn.
Wat ik zeg is nu redelijk bekend, toen was het niet bekend.
Wat bekend was, was dat het op een of andere manier evolueerde en
dat het hetzelfde lijkt voor alle mensen.
Nu dat werpt een zeer serieuze vraag op.
Het suggereert dat wanneer je probeert een linguïstisch, een grammatica,
te schrijven een grammatica van een bepaalde taal, dan lijkt het extreem moeilijk.
>> [LACH]
>> Elke lijkt heel anders
dan de laatste die je hebt geprobeerd.
En daarom zijn de mechanismes die je moet aanvoeren voor
dit grondbeginsel extreem gecompliceerd.
Als je kijkt naar vroege generatieve grammatica's,
uit de jaren 1950, 1960,
dan stond het theoretische referentiekader
hele complexe handelingen toe,
onderlinge richtlijnen van handelingen.
En dat leek noodzakelijk om tenminste in de beschrijving adequaat te kunnen zijn.
om te proberen de data vast te leggen.
Maar het lag voor de hand dat dit niet correct kon zijn.
Er is bijvoorbeeld geen manier waarop ze geleerd konden worden.
En om een andere reden, ze konden niet...
het kon niet geëvolueerd zijn, het systeem, dit complex.
Dus het juiste antwoord, moet op een of andere manier zijn dat,
er een extreem simpel systeem is, dat op een of andere manier deze diversiteit voortbrengt en
deze complexiteit, alleen voor de interactie van extreem eenvoudige principes en
algemene natuurwetten, die waarschijnlijk wetten van computatie zijn.
Maar dat leek een ijdele droom in die tijd.
>> [LACH]
>> De meest interessante ontdekking is dat
het geen ijdele droom lijkt te zijn.
>> Hm.
>> Er is reden vandaag de dag, denk ik,
om een thesis serieus te nemen die kan aantonen,
maar ik denk dat we dichtbij zijn, dat taal een bijna perfect systeem is.
Dit betekent een perfect systeem zou een systeem zijn dat voldoet aan universele en
linguïstische voorwaarden van rekenkundige effectiviteit.
>> Hm.
>> Dit zijn in wezen natuurwetten die gebruikmaken van de eenvoudigst mogelijke
generatieve handeling,
combinatoriale handeling.
We weten wat dat is.
En dan, door de manier waarop het werkt brengt het de zichtbare diversiteit voort
een complexiteit van talen door kleine aanpassingen hier en daar.
>> Hm.
>> Dat leidt soms tot een sterke,
minimalistische aanname.
En het zou 20 jaar geleden gek geleken hebben, hopeloos
onmogelijk 50 jaar geleden, maar nu, min of meer plausibel.
>> Dus, wat u zegt is dat het eigenlijk allemaal verrassend eenvoudig is.
Of is het verrassend ordelijk, misschien?
>> Het is bijna, het is een mogelijke aanname, die misschien
door jullie generatie wordt bewezen, dat taal een perfect systeem benadert.
>> [LACH]
>> Het is dichtbij, in de kern,
het benadert de optimale manier om te voldoen aan de voorwaarden van de interface.
En er is meer. In deze tijd,
denk ik, dit is, ik heb het helemaal niet over een consensus in het vakgebied.
Dit is mijn persoonlijke mening, en van een paar andere mensen.
Ik denk dat in deze tijd, er een groeiend bewijs is dat de relatie tot de interfaces 
asymmetrisch is.
Dat is dat in het bijzonder de relatie van het zintuiglijke motorische systeem, de
externalisatie, ondergeschikt is.
Het is een secundaire eigenschap.
Het kernsysteem van de leer van synthetische taal en
semantiek en zo voort,
is onafhankelijk van de eigenschappen van externalisatie.
Dus in het bijzonder, bijvoorbeeld, is het onafhankelijk van een lineaire woordvolgorde.
We moeten spreken.
De woorden moeten eruit komen in een lineaire volgorde.
>> Ja.
>> Maar ik denk dat dit alleen een eigenschap is van het articulaire systeem.
Maar het is geen taal, het is een filter waardoor taal moet passeren.
En als je kijkt naar andere systemen van externalisatie, zoals gebaren,
weten we nu, 40 tot 50 jaar geleden was dit nog onbekend, maar
nu is het bekend dat gebaren wezenlijk gelijk zijn aan gesproken taal.
>> Juist.
>> Juist.
>> Het heeft opmerkelijke gelijksoortige eigenschappen maar
de externalisatie verschilt omdat het een andere modaliteit is.
Dus je kunt gelijktijdigheid gebruiken in gebaren of
ruimtelijke oriëntatie, bijvoorbeeld anaforen voor een verwijzing 
enzovoort, op manieren die je niet kunt gebruiken in gesproken taal.
En als je andere modaliteiten, andere omstandigheden hebt,
maar als dit juist is, en ik denk dat er een goede reden is om te geloven dat het zo is,
dan bijna al het huidige linguïstische werk een perifeer systeem is.
>> Het werkt op een systeem van externalisatie.
En dat is zinvol in praktische zin.
Dus bijvoorbeeld als men, laten we zeggen, Nederlands wil leren,
ze hoeven niet, ze kunnen de fundamentele principes niet leren.
Niemand kent deze dus ze kunnen niet worden onderwezen.
Wat je leert is de uitspraak, het vocabulaire, de feiten over woordvolgorde of
zulke dingen, die bijzonder oppervlakkig lijken.
>> Ja.
>> Heel gecompliceerd, maar
extreem oppervlakkig.
En klaarblijkelijk
heeft dit geen consequenties voor de kern van de syntax en semantiek,
die hiervan onafhankelijk is.
En dus bijvoorbeeld, de relatie tussen een werkwoord en een lijdend voorwerp,
een overgankelijk werkwoord en een lijdend voorwerp is semantisch hetzelfde
of het werkwoord voorafgaat aan het lijdend voorwerp of het volgt, maakt niet uit, weet je wel.
En dat lijkt algemeen op te gaan
voor enige interessante eigenschappen van taal.
>> Dus als dat juist is,
zoals ik vermoed, dan brengt het kernprincipe,
het basisprincipe dat ik noemde aan het begin, 
een oneindige verzameling van hiërarchische structuren voort
de koppeling aan de interfaces moet eigenlijk koppeling aan één interface zijn - de gedachte
>> Ja, conceptuele
>> interface.
Verder is er aan ander systeem, dat te maken heeft met externalisatie,
openbaar maken wat er intern omgaat in je geest.
Hetgeen waarschijnlijk voornamelijk onbewust plaatsvindt.
Welnu er is een andere mogelijkheid, denk ik,
die mij in toenemende mate plausibel lijkt, dat veel van de 
mentale processen die in werking zijn wanneer je iets interpreteert,
begrijpt, creëert, uitdrukt, niet alleen onbewust,
maar voorbij het niveau van bewustzijn.
>> Ja.
Eigenlijk hadden we,
dit heeft enigszins te maken met een andere vraag die we hadden.
omdat u momenteel ook betrokken bent bij de bio-linguïstiek.
En wat is de focus van dat vakgebied, willen we graag weten.
En kunt u misschien iets uitleggen over dit onderwerp?
Over bio-linguïstiek?
>> Welnu, dit brengt ons eveneens ongeveer 65 jaar terug.
Omstreeks 1950 toen dit soort werk begon,
was er een soort, wat je kunt noemen, partijbeleid.
Een breed gedragen
>> [LACH]
>> consensus in het vakgebied, was het,
het was in wezen gedragswetenschap.
je bestudeerde gedrag, georganiseerd gedrag.
Binnen de linguïstiek bestudeer je de ordening en organisatie,
en de patronen van gegevens die je verzamelt...
en dingen, taal aangeleerd door training,
door gewoonte,  deze ontwikkeling was misschien geen
natuurlijke selectie of zoiets, maar...
Maar een paar mensen en ik hadden een andere visie,
eigenlijk drie studenten.
Een van hen is in het kantoor naast mij,
Morris Halle,
de andere is Eric Lenneberg,
de grondlegger van de biologie van taal.
Wij drieën waren studenten op Harvard omstreeks de late jaren vijftig.
En we verschilden heftig van mening met de heersende opvatting.
Een deel van het meningsverschil was de erkenning van wat
mij een waarheid als een koe lijkt, maar wat in brede kring wordt bestreden.
En dat is dat taal, jouw taal een interne eigenschap van je is,
die binnen jou aanwezig is,
ze bevindt zich niet in de wereld.
Ze bevindt zich in je hersenen, op een of andere manier weergegeven.
tegenwoordig soms beschreven als "I-language" en interne taal.
>> Ja.	
>> Als taal een interne
eigenschap van een persoon is.
Dan is het een biologisch systeem.
En je vraagt je af wat voor soort biologisch systeem het is.
Het is bio-linguïstiek, en in die tijd was er nog niet veel over te zeggen.
Maar door de jaren heen is het een groter onderwerp geworden.
Eric Lennebergs boek
 'Foundations of biology of language',
of iets dergelijks.
Kwam uit in 1967, en is in veel opzichten nog steeds het beste.
Ik denk dat hij de beste verhandeling over de evolutie van taal biedt,
een van de beste...
die er is, maar over al deze onderwerpen werd
nagedacht, maar er was niet zoveel over te zeggen.
Dus laten we zeggen de evolutie van taal,
het waren onderwerpen die zonder meer werden bediscussieerd.
Men moest erkennen dat het systeem op een of andere manier evolueerde, en
dat het eenvoudig genoeg moest zijn om te kunnen evolueren.
Het is een voorwaarde, een soort van overkoepelende voorwaarde
bij de constructie van linguïstische theorieën.
En het toonde aan dat ze allemaal onjuist moeten zijn.
Omdat ze veel te complex zijn om mogelijkerwijs te kunnen zijn geëvolueerd.
Dat is eigenlijk de motivatie om naar iets te zoeken,
zoals wat ik het Minimalistische Programma noem.
>> Ja.
>> Het kon geëvolueerd zijn, de vraag is of het mogelijk is.
Maar er was niet veel literatuur over.
Er waren veel vergaderingen, conferenties, symposia...
Ik gaf jarenlang een college samen met een
laureaat in de Biology op MIT, maar
er kwam erg weinig uit omdat er niet veel over te zeggen viel.
Linguïstische theorieën waren te complex om	
verstandig te kunnen benaderen, zowel op het gebied van verwerving als
evolueerbaarheid. In de jaren 1980,
1990 begon dat te veranderen, er waren dingen over te zeggen.
Een significante verandering kwam omstreeks 1980 toen zich de zogenaamde
principes- en
parametersbenadering uitkristalliseerde.
Dat was een opening naar vele mogelijkheden.
De vroegere benadering van linguïstische
theorie binnen dit algemene
kader was dat linguïstische theorie voorzag in een soort format voor grammatica.
Elke grammatica van elke bijzondere taal moest in dat format passen.
En je koos die grammatica op basis van een evaluatie van gemeten data.
Het idee is dat een kind gegevens heeft, er is een vaststaand format in zijn hoofd,
dat genetisch bepaald is.
En dan kiest het de eenvoudigste grammatica uit in termen van		
de techniek van het meten, gezien de gegevens.
Dat brengt in principe een antwoord voort over hoe een taal kan worden verworven,
maar het werkt niet, omdat het astronomische berekeningen vereist.
Dus het is totaal onuitvoerbaar.
Zoals het wordt begrepen, is het in principe
mogelijk, maar het kan niet juist zijn.
De principes- en
parametersbenadering die
zich uitkristalliseerde in de vroege jaren tachtig, bood een andere visie.
De principes staan vast, ze zijn deel van de genetische erfenis,
en we hopen ze simpel genoeg te maken.
Zodat ze geëvolueerd kunnen zijn, dat is wat we het Minimalistische Programma zijn gaan noemen,
het is slechts de voortzetting van de inspanning sinds de vroege jaren 1950,
die hopelijk leidt tot het Minimalistische Programma of
iets dergelijks als mogelijk antwoord.
De parameters zijn de beschikbare opties voor de proeven om de gegeven data 
vast te stellen en
er is tamelijk interessant werk op het gebied van parameter setting en
de keuzes en rangschikking van parameters enzovoort.
Er is nog een interessant evolutionair probleem bijgekomen.
Waar zijn de parameters vandaan gekomen?
En er zijn een paar interessante ideeën hierover.
Een mogelijkheid die wordt onderzocht is dat er feitelijk geen parameters zijn.
Het is slechts zo dat de principes
ondergespecificeerd zijn
in bepaalde opzichten.
>> En die specificatie van wat
ondergespecificeerd is geeft de diverse opties.
Als dat waar blijkt te zijn,
dan lost dat het evolueerbaarheidsprobleem op.
Maar het is heel hard werken.
Om in detail te laten zien dat de treffers,
de oppervlakkige diversiteit en complexiteit die je ziet, eigenlijk misleidend zijn.
En dat ze reduceerbaar zijn tot een paar fundamentele, simpele principes.
En dit is tamelijk bekend in de wetenschap.
En ik denk dat in elke wetenschap die je bekijkt de data hopeloos complex lijken.
In de natuurkunde was dat zo, toen Galileo en
zijn compagnons probeerden de basisprincipes van beweging te vinden,
werden ze vooral geridiculiseerd
omdat het duidelijk is dat het hopeloos complex is.
Kijk maar naar de bladeren die waaien in de wind enzovoort.
>> Ja.
>> En het duurde een lange tijd voordat
men begreep dat je
diverse en complexe fenomenen kunt verklaren
in termen van eenvoudige principes
als je kunt ontdekken wat ze zijn en hoe ze functioneren.
>> Hetzelfde geldt voor biologie.
In feite, in die tijd, toen het algemeen werd aangenomen in de linguïstiek dat
talen willekeurig verschillen van elkaar en er geen grens is aan de diversiteit,
werd ongeveer hetzelfde aangenomen voor biologische organismes.
Dat de diversiteit en
complexiteit van organismes zo
groot was dat elk afzonderlijk moest worden bestudeerd.
In de loop der jaren is uitgevonden dat dit niet waar is.
Dat er opvallende overeenkomsten zijn, behoud van fundamentele vormen,
beperkte mogelijkheden voor organismes etc.
In feite is er
zelfs een vooronderstelling die serieus wordt genomen, hoewel niet geaccepteerd,
dat er een universeel genoom is,
een genoom voor alles.
Met slechts weinig variaties.
Het is nu geen zonderlinge veronderstelling meer,
het is net als het Minimalistische Programma.
>> Ja.
Dus, ik vrees dat we zo in tijdnood komen.
En ik ben er zeker van dat u nog veel andere verplichtingen heeft vandaag.
Dus, [LACH] om het gesprek af te ronden, natuurlijk,
zijn er mensen die deze video bekijken die al belangstelling hebben voor linguïstiek,
zij nemen deel aan dit online introductiecollege.
Dus, zij zullen na afloop van deze cursus een beetje meer weten over linguïstiek.
Wat zou u hun aanraden?
Moeten zij uw werk lezen?
>> [LACH].
>> Of is dat op dit moment nog een brug te ver?
>> Dat zouden ze moeten doen, alles wat ik heb gezegd is het standpunt van een minderheid.
Ik vertegenwoordig geen consensus in
het vakgebied en dat moet worden begrepen.
>> Ja.
>> Mijn hele leven, ben ik eigenlijk deel van een kleine minderheid linguïsten die
tegen de stroom ingaan.
 
Dus daarmee moet rekening worden gehouden.
>> Ja.	
>> Het is de wijze waarop ik het beschouw,
het is niet de wijze waarop het vakgebied het beschouwt.
Maar het is aan jullie, studenten om dat voor jezelf te gaan uitzoeken.
>> Ja.
>> [LAUGH].
>> Er zijn veel verschillende meningen over de juiste manieren om over deze
dingen na te denken
>> Maar dat is -.
>> Maar dat is
>> Dat is goed, denk ik.
Oké?
>> Sorry dat ik u onderbreek.
Dat is goed, ik bedoel-.
 
Meningsverschillen leiden tot interessante nieuwe-.
>> Inderdaad, dat maakt het vakgebied opwindend.
>> Ja.
>> En, en dat is heel spannend, zowel door de betekenis van
de studie van taal, zoals we zeiden, als de kern van de menselijke natuur.
>> Ja.
>> De ogenschijnlijke tegenstelling en
ik denk dat het duidelijk is, tussen de diversiteit en complexiteit van de gegevens...
en de erkenning dat hiervoor
een fundamentele 
simpele verklaring moet zijn.
>> Vanwege 
de voorwaarden van leerbaarheid-
>> kwetsbaarheid, enzovoort.
En die soort van oppervlakkige contradictie,
maakt het een extreem interessant vakgebied.
>> Ja.
>> Goed.
Ja.
Heel veel dank.
