
Modern Greek (1453-): 
Ο Στωικισμός είναι μια φιλοσοφική σχολή
που ιδρύθηκε στην αρχαία Αθήνα,
αργότερα άκμασε στην αρχαία Ρώμη,
και συνεχίζει να έχει για μας πολύ επείγοντα και σημαντικά μαθήματα
ψυχραιμίας, σθένους και συναισθηματικής σταθερότητας.
Οι απόψεις του Στωικισμού βρίσκονται
στην καρδιά κάθε προσπάθειας για πνευματική γαλήνη
σε έναν κόσμο ταραχώδη, απρόβλεπτο
ακόμη και κακόβουλο.
Ένας από τους σημαντικότερους και αναμφίβολα ο πιο παραγωγικός στωικός φιλόσοφος
υπήρξε ο Ρωμαίος συγγραφέας και πολιτικός
Σενέκας
που γεννήθηκε το 4 π.Χ. στην Κόρδοβα και πέθανε το 65 μ.Χ. στη Ρώμη.
Οι απόψεις του Σενέκα είναι γνωστές σ' εμάς
κυρίως από τα γράμματα που έγραφε σε φίλους του,
δίνοντάς τους συμβουλές σε ταραγμένους καιρούς.
Ο Σενέκας είχε ένα φίλο που ονομαζόταν Λουσίλιος
και εργαζόταν ως δημόσιος υπάλληλος στην Σικελία.
Μια μέρα του έγινε γνωστή μια αγωγή εναντίον του
που απειλούσε να τερματίσει την καριέρα του και να ατιμάσει το καλό του όνομα.
Έγραψε στον Σενέκα πανικόβλητος.

English: 
Stoicism is a philosophical school
that began in ancient Greece
and was later dominant in ancient Rome and which continues
to have hugely urgent and important things to teach us
about calm, resilience and emotional stability
Its ideas should be at the
heart of any attempt to remain serene
in face of turbulent, unpredictable
and often mean minded world.
Arguably, the greatest and certainly the most
prolific stoic philosopher was the Roman author and statesman
Seneca who was born in
4 BC in Spain and died in 65 AD in Rome.
A lot of Seneca's thought is known to us from the letters
he wrote to his friends giving them counsel at times
of trouble.
Seneca had a friend called Lucilius, a civil servant
working in Sicily. One day,
Lucilius learned of a  lawsuit against him which
threatened end his career and disgrace his good name.
He wrote to Seneca in a panic.

Modern Greek (1453-): 
«Θα περιμένεις ίσως πως θα σε συμβουλέψω να φανταστείς
μια ευχάριστη έκβαση και να αναπαυτείς σε μια ελπίδα δελεαστική.»
Απάντησε ο φιλόσοφος.
«Όμως εγώ θα προσπαθήσω να σε οδηγήσω στην ηρεμία μέσω μιας άλλης οδού,
που καταλήγει στην εξής συμβουλή:
Εάν επιθυμείς να απαλλαγείς από την ανησυχία
πως μπορεί να συμβεί αυτό που φοβάσαι,
τότε θεώρησέ το βέβαιο πως θα συμβεί.»
Αυτή είναι μια βασική στωική άποψη.
Πρέπει πάντα να προσπαθούμε να φανταστούμε το χειρότερο που θα μπορούσε να συμβεί
και έπειτα να υπενθυμίζουμε στους εαυτούς μας
πως το χειρότερο είναι βιώσιμο.
Ο στόχος δεν είναι να φανταστούμε πως τα άσχημα πράγματα δεν εκτυλίσσονται,
αλλά να αντιληφθούμε πως είμαστε πολύ πιο ικανοί να τα υπομείνουμε
απ' όσο νομίζουμε αυτή τη στιγμή.
Για να ηρεμήσει τον Λουσίλιο, ο Σενέκας τον συμβούλεψε να νοιώσει οικεία
με την ιδέα του εξευτελισμού, της ανέχειας και της αναμενόμενης ανεργίας.
Και να μάθει να βλέπει σε αυτά τα δεινά, από την σωστή οπτική,
πως δεν είναι το τέλος των πάντων.
Εάν την χάσεις αυτήν την υπόθεση,
μπορεί να σου συμβεί κάτι πιο σοβαρό

English: 
"You may expect that i'm going to advise you to picture
a happy outcome and to rest in the allurements of hope."
Replied the philosopher.
"But i'm going to conduct you to peace of mind through another root
which culminated in the advise if you wish to put off
all worry assumed that what you fear may
happen is certainly going to happen.
This is an essential stoic idea.
We must always try to picture the worst that could happen
and then remind ourselves that the worst
is survivable. The goal is not to
imagine that bad things don't unfold,
it's to see that we are far more capable of enduring them
than we currently think.
To calm Lucilius down, Seneca advised him to himself entirely
at home with the idea of humiliation, poverty
and ongoing unemployment.
But to learn to see that these were,
from the right perspective, not the end
of everything. If you lose this case,
can anything more severe happen to you than being sent into exile

Modern Greek (1453-): 
πέρα από την εξορία και τη φυλακή ;
Ρώτησε ο φιλόσοφος,
που είχε επιβιώσει ο ίδιος, από την χρεοκοπία και από οχτώ χρόνια εξορίας στην Κορσική.
Να ελπίζεις γι' αυτό που είναι απόλυτα δίκαιο
και να προετοιμάζεις τον εαυτό σου γι' αυτό που είναι απόλυτα άδικο.
Ο Σενέκας έδωσε στον Λουσίλιο έναν διαλογισμό
για να τον σκέφτεται συνέχεια μέσα στην πολυτέλεια του σπιτιού του που τώρα κινδύνευε να χάσει
Ίσως γίνω φτωχός·
τότε θα είμαι ένας ανάμεσα σε πολλούς.
Ίσως εξοριστώ·
τότε θα θεωρώ τον εαυτό μου γεννημένο σ' ένα μέρος στο οποίο θα με στείλουν.
Ίσως με αλυσοδέσουν·
τι σημασία έχει; Τώρα είμαι ελεύθερος από δεσμά;
Ιδού το κορμί, το φορτίο που μου επέβαλε η φύση.
Ο Σενέκας μας λέει πως πρέπει να οικειοποιηθούμε
και να αναλογιζόμαστε κάθε στιγμή,
όχι μόνο τα γεγονότα που μας αρέσει να σχεδιάζουμε
ή αυτά των αναμνήσεων ή αυτά που είναι κοινά στην ηλικία και την τάξη μας,
αλλά όλο το εύρος των ενδεχομένων·
μια πιο εκτενή και αναπόφευκτα πολύ λιγότερο αποδεκτή λίστα

English: 
or left to prison? Ask the philosopher,
who had himself, survived bankruptcy and eight years
of exile in Corsica.
Hope for that which is utterly just and prepare
yourself for that which is utterly unjust.
Seneca gave Lucilius a meditation
to maul over in the luxury of his home that he was now
in danger of losing. I'm may become a poor man;
I shall may then be one among many.
I may be exiled; I shall then regard myself
as born in a place to which I shall be sent.
They may put me in chains; what then?
Am i free from bonds now?
Behold this clogging burden of a body to which nature
has feted me.
Seneca tells us that we must grow familiar with
and hold before us, at all times,
not just the sort of events we like to plan for
that are recorded in living memory or are common in our
age group and class. But the entire range
of possibilities - a longer and inevitably
far less agreeable list which finds

Modern Greek (1453-): 
που έχει χώρο για κατακλυσμιαίες φωτιές, αίσχη και πρόωρους θανάτους.
Έγραψε:
«Τίποτα δεν θα έπρεπε να μας είναι απρόσμενο.
Ας αναλογιζόμαστε σφαιρικά
την φύση του ανθρώπινου πεπρωμένου.
Όχι μόνο τα δεινά που συμβαίνουν συχνά
αλλά και τα φοβερότερα δεινά που θα μπορούσανε να συμβούν.
Πρέπει να αναλογιζόμαστε τη μοίρα μας πλήρως.»
Κάποτε ένας φίλος του Σενέκα έχασε τον γιο του
και οι παρηγορητικοί του συλλογισμοί κινήθηκαν σε αυτήν την κατεύθυνση.
Η Μάρσια, μια κυρία από οικογένεια γερουσιαστών,
ήτανε συντετριμμένη από το θάνατο του γιου της Μετίλιου, που δεν είχε κλείσει τα 25.
Βρισκόταν σε μια περίοδο θρήνου που δε φαινότανε να έχει τέλος.
Τρία χρόνια μετά το χαμό,
η θλίψη της δεν είχε καταλαγιάσει ούτε στο ελάχιστο.
Μάλιστα δυνάμωνε μέρα με τη μέρα.
Έτσι ο Σενέκας της έστειλε ένα δοκίμιο στο οποίο εξέφραζε την ελπίδα πως,
δεδομένου του χρόνου που πέρασε από το θάνατο του Μετίλιου,
θα τον συγχωρούσε που δεν έμενε στα τυπικά συλλυπητήρια
για να παραδώσει κάτι πιο σκοτεινό αλλά ίσως πιο αποτελεσματικό.

English: 
space for cataclysmic fires, suckings and
untimely deaths. He wrote:
"Nothing ought to be unexpected by us. Let us place
before our eyes in its entirety the nature of man's
lot. Not the kind of evil that often happens but
the very greatest evil that can possibly happen
We must reflect upon fortune,
fully and completely.
At one point, a friend of Seneca's lost  a son.
And the consoling thoughts run in the similar direction.
Marcia, a lady of a senatorial family
was devastated by the death of her son Metilius, not yet 25.
She fell into a period of mourning
that seem to have no end.
Three years after the death, her sorrow have not
abated one bit. Indeed it was growing stronger everyday
So Seneca sent her an essay in which he expressed
the hope that given the length of time that elapsed
since Metilius' death, she would forgive him for going beyond the usual
condolenses to deliver something darker but
perhaps more effective.

Modern Greek (1453-): 
«Το να χάσεις το γιο σου ήταν σίγoυρα η μεγαλύτερη θλίψη που θα μπορούσε να πλήξει μια μητέρα.
Αλλά δεδομένης της ευπάθειας του ανθρώπινου περιβάλλοντος,
ο πρόωρος θάνατος του Μετίλιου είχε τη θέση του
σε μια αμείλικτη φυσική τάξη πραγμάτων
που καθημερινά προσφέρει χειροπιαστά παραδείγματα της δουλειάς της.
Έγραψε:
«Ποτέ δεν προσδοκούμε τα δεινά πριν γίνουν πραγματικότητα.
Τόσες πολλές κηδείες περνούν έξω από την πόρτα μας,
κι όμως δεν εστιάζουμε ποτέ στο θάνατο.
Τόσοι πολλοί θάνατοι είναι πρόωροι,
κι όμως κάνουμε σχέδια για τα δικά μας παιδιά·
να μάθουνε να ντύνονται σωστά, να υπηρετήσουν στο στρατό,
και να πετύχουν με την πατρική ιδιοκτησία.
Μπορεί να καταλήξουν κάνοντας τέτοια πράγματα,
μα δεν είναι συνετό να τα αγαπάμε χωρίς να θυμόμαστε
πως κανείς δε μας εγγυήθηκε ότι θα έφταναν στην ενηλικίωση,
πόσο μάλλον ότι θα βγάλουν τη μέρα.»
Ο θάνατος του Μετίλιου ήταν απρόσμενος για την Μάρσια
μόνο και μόνο λόγω μιας επιθυμητής εκτίμησης των πιθανοτήτων.
Λες πως δεν πίστευες ότι θα συνέβαινε.
Πιστεύεις πως υπάρχει κάτι που δεν θα συμβεί,
όταν ξέρεις πως είναι πιθανό να συμβεί,
όταν βλέπεις πως έχει ήδη συμβεί σε πολλούς ;

English: 
To lose a son was surely the greatest grief that could befall a mother.
But given the vulnerability of the human frame,
Metilius’ early death had its place in a merciless
natural order which daily
offered examples of its handy work.
He wrote: “We never anticipate evils before
they actually arrive.
So many funerals passed our doors,  yet we never dwell on death.
So many deaths are untimely,
yet we make plans for our own infants.
How they well done the toga,  serve in the army,
and succeed to their father property.
They might end up doing such things,
but how mad to love them without remembering
that no one had offered us a guarantee that they would
grow to maturity let alone make it  to dinner time.”
If Metilius’ death had been unexpected for Marcia,
it was only on the basis of a wishful assessment of probabilities.
You say,  I didn’t think it would happen,  do you think
there is anything that will not happen
when  you know that it is possible to happen.
When you see that it has already happened to many.

Modern Greek (1453-): 
Ο Σενέκας φαντάστηκε να συναντάει τη Μάρσια πριν τη γέννησή της
και να την προσκαλεί σε μια περιήγηση γύρω από την ταραγμένη Γη,
έτσι ώστε να σταθμίσει τους όρους της ζωής
και έπειτα να επιλέξει αν θα τους δεχτεί ή όχι.
Από τη μια μεριά, η Μάρσια θα αντίκριζε
έναν πλανήτη απαράμιλλης ομορφιάς με περιόδους καλοσύνης.
Από την άλλη, ένα τόπο με διαστήματα ανείπωτου τρόμου.
Θα επέλεγε η Μάρσια να διαβεί σ' έναν τέτοιο κόσμο ;
Η ίδια της η ύπαρξη υπεδείκνυε την απάντησή της.
Σημαντικό είναι επίσης πως οι Στωικοί και ο Σενέκας πρόσθεταν πως
εάν τα πράγματα ήταν πραγματικά δυσβάσταχτα,
δεν έχουμε καμία υποχρέωση να συνεχίζουμε για πάντα.
Ένα άλλο γράμμα του Σενέκα λέει:
«Ο σοφός άνθρωπος θα ζήσει όσα χρόνια πρέπει
όχι όσα χρόνια μπορεί.
Σκέφτεται πάντα όσα αφορούν την ποιότητα
και όχι την ποσότητα της ζωής του.
Μόλις εμφανιστούν πολυάριθμα γεγονότα στη ζωή του
που τον βασανίζουν και αναστατώνουν την ηρεμία του,
τότε απελευθερώνετε.
Και αυτό το προνόμιο είναι δικό του,
όχι μόνο όταν πληγεί από την κρίση,

English: 
Seneca imagined meeting Marcia before her birth
and inviting her on a tour of the troubled earth
so she could weigh off the terms of life then choose
whether or not to accept them.
On the one hand, Marcia would see a planet of
all inspiring beauty and occasional goodness.
On the other, a place of intermittent, unspeakable horror.
Would Marcia choose to step into such a world?
Her existence suggested her answer.
Importantly, the stoics Seneca did add
that if things were truly unendurable,
we have no obligation to continue forever.
Here’s another letter from Seneca:
“The wise man will live as long as he ought
not as long as he can.
He always reflects concerning the quality
and not the quantity of his life.
As soon as there are numerous events in his life,
that give him trouble and disturb his peace of mind,
he sets himself free.
And this privilege is his not only when the crisis is

Modern Greek (1453-): 
αλλά και μόλις αντιληφθεί ότι η τύχη δεν είναι με το μέρος του.
Τότε παρατηρεί προσεκτικά και διαπιστώνει
εάν θα έπρεπε ή όχι να τερματίσει τη ζωή του γι' αυτό το λόγο.
Βασίζεται στο σκεπτικό πως κάνει το ίδιο γι' αυτόν
είτε φύγει από φυσικά αίτια είτε από επιλογή του.
Δεν το αντιμετωπίζει με φόβο σα να πρόκειται για μεγάλη απώλεια,
καθώς κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να χάσει πάρα πολλά
όταν αυτός παραμένει μια σταγόνα.
Το ζήτημα δεν είναι αν πεθάνει κανείς νωρίτερα ή αργότερα,
αλλά αν πεθάνει κανείς με αξιοπρέπεια ή άσχημα.
Και πεθαίνοντας με αξιοπρέπεια σημαίνει
αποφυγή του κινδύνου να ζήσει κανείς άσχημα.»
Ο Σενέκας δεν υποστήριζε την άσκοπη ή απερίσκεπτη έξοδο.
Προσπαθούσε να μας δώσει περισσότερο κουράγιο να αντιμετωπίσουμε το άγχος,
υπενθυμίζοντάς μας πως είναι πάντα στην ευθύνη μας,
όταν έχουμε δοκιμάσει τα πάντα και εύλογα δεν αντέχουμε πια,
να διαλέξουμε ένα ευγενές μονοπάτι έξω απ' τα βάσανά μας.
Όταν είμαστε θυμωμένοι, παρανοϊκοί, απογοητευμένοι, ή λυπημένοι,
η φιλοσοφία του Στωικισμού είναι διαθέσιμη,
όπως ήταν για πάνω από 2.000 χρόνια,
για να μας ταΐσει,

English: 
upon him but as soon as fortune seems to be maltreating him.
Then he looks about carefully and sees whether
he ought or ought not to end his life on that account.
He holds that its makes no difference to him
whether he’s taking off be natural or self-inflicted.
He does not regard it with fear as if it were a great loss
for no man can lose very much
when but a driblet remains.
It’s not a question of dying earlier or later
but of dying well or ill and
dying well means a escape from the danger of living ill.
Seneca was not advocating random
or thoughtless exits.
He was attempting to give us more courage
in the face of anxiety by reminding us that it is always
within our remit when we’ve genuinely tried everything
and rationally had enough to choose a noble path out of our troubles.
When we are furious, paranoid, depleted,  or sad
the philosophy of stoicism is on hand
as it has been for 2000 years

English: 
to nurse us with its hugely fortifying,
distinctive and unusual wisdom and friendship.
 
 
 
 
 

Modern Greek (1453-): 
με την αφάνταστα θρεπτική,
ξεχωριστή και ασυνήθιστη,
σοφία και φιλία.
