
English: 
I would like to give someone some chocolate.
Who likes chocolate?
It’s Whitaker’s. It’s dark chocolate.
Everyone loves it
Tell you what, who wants to flip me for it?
Up the back there, yeah.
Ok what’s your name?
Caitlin
Caitlin, alright Caitlin, heads or tails?
Oh yeah you can come down
Give her a hand guys
Ok, heads or tails?
Ok, hang on, heads or tails?
Tails
Sorry it’s heads
I told you Caitlin, I told you
That’s alright, give her another go
Best of three?
Heads or tails?
Heads
Sorry it’s tails
Show her!
Na, heads or tails?
Heads

Polish: 
Protokoły kryptograficzne
Chciałbym dać komuś czekoladę.
Kto chce czekoladę?
To Whitaker. To gorzka czekolada.
Każdy ją kocha.
Kto chce ze mną zagrać o nią?
Będziemy rzucać monetą...
Tam z tyłu... Tak.
OK. Jak masz na imię?
Caitlin
Dobrze. Caitlin, orzeł czy reszka?
Tak, zejdź tutaj na dół.
Pomóżcie jej.
Ok, orzeł czy reszka?
OK. Wstrzymaj się, orzeł czy reszka?
Reszka
Przykro mi, wypadł orzeł.
Mówiłem. Caitlin. Mówiłem tobie...
W porządku. Dam jej jeszcze jedną szansę:-)
Orzeł czy reszka?
Do trzech razy sztuka?
Orzeł
Przykro mi. Wypadła reszka...
Pokaż jej!
No to, orzeł czy reszka?

English: 
It’s tails sorry
Ah sorry, no chocolate
Show her!
Don’t you guys… You guys don’t trust
me?
No!
Why not? I’m a scientist!
Get Caitlin to flip it, she’s honest
Eh? I don’t trust her!
Alright, flip the coin. Flip the coin.
No, ok, do it, do it
Flip the coin. I’ll flip you for it.
Ok, ah, heads
Yeah
Oh, I’m right
She’s far too honest
See I lied to you, why don’t you lie to
me?
Well give me the chocolate then, I’m being
nice.
Ok, clearly I can’t be trusted. Caitlin
can, but I don’t know that because I’m
suspicious
So what happens if… how do we solve this
problem? I really genuinely want to give Caitlin
the chocolate if she’s earned it.

Polish: 
Orzeł
Przykro mi, znowu reszka
Niestety. Nie będzie czekolady
Pokaż jej!
Nie ufacie mi?
Dlaczego nie? Jestem naukowcem!
Nie!
Niech Caitlin rzuca monetą! 
Ona jest uczciwa!
Nie ufam jej!
Dobra, rzuć monetą. Rzuć monetą.
Nie. Zrób to, zrób to.
Rzuć monetą.
OK. Orzeł
Dobrze.
Ona jest zbyt uczciwa.
O, zgadłem.
Okłamywałem ciebie.
Dlaczego mnie nie okłamałaś?
W taki razie daj mi czekoladę. Jestem miła.
Ok, jak widać nie można mi ufać.
Z pewnością Caitlin można ufać. 
Ja jednak jestem podejrzliwy.
Jak rozwiążemy ten problem braku zaufania?
Naprawdę chciałbym dać Caitlin czekoladę, 
jeśli będzie się jej należeć.
Niech trzecia osoba rzuci monetą!

English: 
Get a third person to flip it
Get a third person to flip it? But Jav’s
not honest; he’ll just take the $2
Yeah?
Daniel, get Daniel to flip it
No
How do we know we can trust Daniel?
Yeah I can’t trust Daniel!
Caitlin, do you know Daniel?
Yes
Do you trust him? Do you trust him with a
chocolate bar?
No
No
Ok, so clearly, none of us can really be trusted,
but luckily I know something that can always
be trusted, and that’s science
Oo
Yeah! Science noise! Woo
Ok, we’re going to use science to make sure
that Caitlin can trust me about the results
of this coin toss.
So what’s going to happen is that… Let’s
pretend this super fun mat here is going to
represent
The vast, the vast gulf of the ocean
So I’m on one end of the internet, and Caitlin’s
on the other end, alright?
Ok?

Polish: 
Trzecia osoba?
Jav nie jest uczciwy. 
On po prostu weźmie te 2 dolary
Tak?
Daniel, niech Daniel rzuca!
Nie
Skąd pewność, że można ufać Danielowi?
Caitlin, znasz Daniela?
Tak. Ja nie ufam Danielowi!
Ufasz mu? 
Zaufałabyś mu w sprawie tabliczki czekolady?
Nie
OK. Widocznie, nikomu z nas nie można ufać.
Na szczęście znam coś, czemu można zawsze ufać. 
To nauka!
Oo...
Tak! Naukowy hałas...
OK. Posłużymy się nauką, aby się upewnić,
że Caitlin może mi ufać, podczas rzucania monetą.
Więc to, co się stanie to...
Wyobraźmy sobie, że ta super fajna mata
to olbrzymia, olbrzymia zatoka oceanu.
Jestem na jednym "końcu" Internetu, 
a Caitlin jest na drugim końcu, dobrze?
Nie widzimy siebie nawzajem. 
Możemy się tylko komunikować przez Internet.

English: 
So we can’t see each other. We can only
really communicate through the internet
But luckily, we both have some information
that we know in common
We’re both from Christchurch alright? So
we both happen to have copies, there’s one
sitting down there I think, of the 2001 Christchurch
telephone book.
Excellent
So this was something that Caitlin put in
her suitcase when she set off for New York.
It was very dear to her, and she took it with
her everywhere
You sure did
So what’s going to happen? Caitlin I would
like you to look in the telephone book…
Don’t show me, I’m going to stand over
facing this way
And if you could face the other way, that’d
be great
So we’re on the internet, we can’t see
each other
But I’d like you to pick someone’s name
that starts with either “H” or “T”
Pick anyone. It doesn’t matter.
Got someone?
She’s got one
She’s got one?
Ok I’d like you to read out the number

Polish: 
Na szczęście, posiadamy wspólną informację!
Oboje jesteśmy z Christchurch, nieprawdaż? 
Zatem oboje posiadamy... 
...te same egzemplarze książki telefonicznej Christchurch z 2001 roku!
Doskonale!
Caitlin włożyła ją do walizki, wyjeżdżając do Nowego Jorku.
To było jej bardzo bliskie, i zabierała to 
z sobą wszędzie...
Tak właśnie robiła.
Caitlin, chciałbym abyś znalazła 
w książce telefonicznej...
Nie pokazuj mi.
Będę stał odwrócony.
Jeśli mogłabyś patrzeć w przeciwną stronę, 
byłoby super!
Więc jesteśmy w internecie, 
nie widzimy siebie nawzajem...
Chciałbym, abyś wybrała czyjeś nazwisko,
które zaczyna się na "H" lub 
 "T" (ang. heads or tails = orzeł czy reszka).
Wybierz kogokolwiek. To nie ma znaczenia.
Masz kogoś?
Tak. Ma.
OK Przeczytaj głośno jego numer.

Polish: 
Numer tej osoby, proszę.
342 83 06
To mój numer!
OK. Moim zadaniem jest odgadnięcie,
czy ten numer należy do osoby na "H" czy "T",
Mógłbym przeszukać wszystkie 
numery, aż znajdę ten szczególny.
Ale to zajmie wieki.
Zatem muszę znaleźć sposób na zdecydowanie
czy wybiorę “H” czy “T”.
Na szczęście mam ze sobą monetę, 
więc rzucę monetą.
Wypadł orzeł, więc wybieram “H”.
Caitlin, czy to “H”?
Tak
Ah, ale ty możesz  oszukiwać, 
możesz chcieć być miła dla mnie.
Caitlin jest taka miła.
Gdybyś chciała mnie oszukać i powiedziała “H”,
to wiem, jak to sprawdzić.
Powiedziałbym: “Caitlin, dobrze, jak udowodnisz mi, że nazwisko tej osoby zaczyna się na "H"?”

English: 
The person’s phone number please
3428306
3428306
That’s my number
Ok, so my job is to guess whether that number
belongs to someone with an “H” or a “T”
name
So what I could do, is just go through all
the numbers, until I find that particular
number, but that’s going to take ages
So I just need some way of deciding whether
I’m going to guess “H” or “T”
And luckily, I have a coin with me, so I’m
just going to flip a coin
It’s heads, so I’m going to guess “H”
Caitlin, is it “H”?
Yes
Ah, but you could just be tricking, you could
just be really nice to me
Caitlin’s so nice
I know it’s “H”, but if you try and
trick me and say “T” I’ll know
Because what I do now is I say, “Caitlin,
alright, how are you going to prove to me
that that person’s name starts with ‘H’?”

Polish: 
Możesz znaleźć ten numer pod "H".
Słucham?
To jest nazwisko na "H"
Tak, dokładnie
Więc Caitlin, jaki jest numer strony,
na której jest ten numer?
288
Jakie jest jej nazwisko?
Henderson
Jaka jest pierwsza litera imienia?
Jeśli spojrzysz na pierwszego Henderson'a 
to znajdziesz...
A, pierwszy Henderson
342 83 06
Teraz wiem, że nazwisko zaczyna się na "H".
Zatem teraz wiem, że Caitlin i ja możemy
sobie ufać, rozmawiając przez Internet.
To ćwiczenie przywołuje pojęcie funkcji
jednokierunkowej.
Mając książkę telefoniczną łatwo jest znaleźć
czyjś numer telefoniczny.
Ale mając numer, trudno jest uzyskać nazwisko.
Zatem, mówiąc o funkcjach matematycznych
ukazujemy dzieciom znaczenie matematyki...
... dla ciekawych pomysłów w informatyce.
Rozkład na czynniki pierwsze może
wydawać się zwyczajnym szkolnym zadaniem.

English: 
Cause you’ll find the number under “H”
Sorry?
Cause it’s an “H” name
Yeah, yeah exactly
So Caitlin, what’s the page number of that
person’s name?
288
288
And what’s the person’s name?
Henderson
Henderson
What’s their first initial?
If you look at the first Henderson you might
find it
Oo, first Henderson
3428306
I know that name starts with “H”
So now Caitlin and I know that we can trust
each other over the internet because we have
a way of telling
This activity really brings up the idea of
a one-way function.
Given a phone book, it’s very easy, given
a name, to find out someone’s phone number,
but given the phone number, very hard to work
out the name.
Now, talking about mathematical functions
helps to show the children how in fact
mathematics can be quite important in some
of the neat ideas in Computer Science
In fact, deriving prime might just seem like
a schoolroom activity,

Polish: 
Podczas gdy jest kluczowym elementem współczesnej kryptografii.

English: 
but in fact, it’s a key component of modern
cryptography
s
