Google Maps de ki Street View sokak görünümü
özelliğini kullanıyormusunuz?
Ben dünyanın böyle farklı yerlerinde
sanal bile olsa
sokaklarda dolaşmaya bayılıyorum.
Bu görünümdeyken sadece sokaklarda değil
dünyanın bazı özel noktalarında da gezebiliyorsunuz.
Mesela dağlara tırmanabiliyorsunuz.
*MÜZİK*
Burası Yosemite parkındaki El Kapitan.
914 metre yüksekliğinde granit bir duvar.
1851 yılında keşfedildikten sonra ilk kez
1958’de onun üzerine tırmanılabilmiş.
Bugün teknoloji sayesinde
oturduğunuz yerden oraya tırmanmanın
tam olarak nasıl bir deneyim
olduğunu yaşayamasanız bile en azından
görebiliyorsunuz.
bunun için 3 usta dağcı 360° kamerayı ve tripodu sırtlayıp tüm tırmanışı görüntülemişler
bizim fotoğraflarına bakarken bile elimizin titrediği yerlere
onlar tripodu ve kamerayı kurup çekim yapmışlar
geceyi yerden 300 metre yükseklikteki bu yarım metrelik girintide
uyumaya çalışarak geçirdiğinizi bir hayal etsenize
tırmanış rotası boyunca bu dağcıların ne gibi teknikleri kullanarak tırmandıklarını görebiliyorsunuz
mesela vücutlarını iki kayanın arasına sıkıştırıp tırmandıkları bölümler var
yorulunca incecik kayaların üstüne uzanıp dinleniyorlar
parmaklarıyla küçücük çatlakları bulup onlara tutunarak yükseliyorlar
yükselmenin mümkün olmadığı noktalarda gözle görülmesi bile çok zor olan küçük deliklere tutunarak yana ya da aşağıya doğru kıvrılıyorlar
bazen kocaman kayaların altında yollarını bulmaya çalışıyorlar
tüm vücut ağırlıklarını parmak uçlarında taşıyorlar ve bu bazı durumlarda o kadar acı verici oluyor ki çığlık atmadan duramıyorlar
peki ya oralara tutunamazlarsa ne oluyor
gözleri bir anda kararırsa
dengeleri kaybolursa
cevap çok basit
yerçekimi
düşüyorlar
*bağırma sesi
neyseki tırmanış ekipmanları konusunda
özellikle son yarım yüzyılda
çok büyük gelişmeler kaydedildi
bu tırmanışları yapan kişilerde büyük  oranda o duvarlara taşlara
çaktıkları çivilere  ve kendilerini bağladıkları halatlara
hayatlarını emanet ediyorlar
 
bazıları hariç
az önce size gösterdiğim google maps sokak görünümünün
aşağıda vediğim linkine tıklarsanız
kırmızı tişortli birinin ensesini göreceksiniz
o kişinin adı Alex  Honnold
kendisi hiçbir yardımcı ya da ekipman olmadan
çivisiz , ipsiz , kasksız
sadece çıplak ellerini kullanarak
El Kapitana tırmanan dünyadaki  ilk ve tek kişi
bu tür tırmanışlara Free Solo  adı veriliyor
ve dünyanın en tehlikeli işlerinden biri kabul ediliyor
kafasına bağladığı bir kameradan başka bir ekipman taşımayan
şu Free Solo tırmanışına bir bakın
*MÜZİK*
Bizler için seyretmesi bile çok zor olan bu iş o kadar tehlikeli ki
tırmanış yapan profesyonellerin bile sadece %1 i böyle bir şeyi denemeye cesaret edebiliyor
*MÜZİK*
Alex bu güne kadar 1000 den  fazla Free Solo tırmanış yapmış
her tırmanıştan sonra dönüp dolaşıp El Kapitana gelmiş
ve her seferinde El Kapitan onun bile gözünü korkutmuş
Nasıl korkutmasınki
dağcılar için dünyanın en etkileyici kayası bu
100.000.000 yıl önce oluştuğu sanılıyor
tamamen yekpare granitten bir kaya formasyonu
yeryüzünde bulunan en büyük granit kütlesi
o yüzden ona *ŞEF* ya da *KAPTAN* anlamında
*EL KAPİTAN* DEMİŞLER...
Bugün sizlere anlatmaya başladığım hikaye
sadece korkularına meydan okuyarak imkansızı
başaran bu dağcıların hikayesi değil aslında
Onların aşmak için gözüne kestirdiği bu dağın hikayesi
çünkü hepimizin hayatında böyle aşılması çok  zor gibi gözüken
dağlar var
karşımıza çıkan engeller
bu dağcıların hayatına ve o problemleri aşmak için
kullandıkları tekniklere bakarak
bizde kendi hayatımızın kendi yolumuzun
engellerini aşmayı başarabiliriz belki
El Kapitana ilk kez 1958'de
tırmana bildiğini söylemiştim.
O zaman ne kadar sürmüş biliyor musunuz oraya tırmanmak
47 Gün
914 metre yükseklikteki bu yere 47 günde tırmana bilmişler
Alex Honnold aynı yeri 3 Haziran 2017'de 3 saat 57 dakikada tırmanmayı başarabilirserek aletsiz olarak
bunu sadece korkusuz ya da çok yetenekli olduğu için değil
geçmişte aynı engeli açmaya çalışanların tecrübelerini çok iyi analiz edebildiği için de başardı
kendisinin bu tırmanış hikayesini anlatan ve geçtiğimiz günlerde en iyi belgesel oscar'ını kazanan belgeselde
2009'dan 2017'ye kadar tam 8 yıl boyunca her yıl oraya Free Solo tırmanış yapma hayali ile geldiğini anlatıyor
ve her seferinde gözü korkuyor
ve belki de bizim neslimiz bu iş için henüz hazır değil diye düşünerek vazgeçiyor
 
Belki de bizim tecrübelerimizin de eklenerek gelecek nesillere aktarılması gerekecek
ve ancak onlar bu birikimleri kullanarak böyle bir engeli aşabilecekler
Demek ki karşılaştığımız engelleri açmaya çalışırken daha önce aynı engelleri aşmaya çalışanların
aşağı bilenlerin ve aşamayanların hikayesini
çok iyi öğrenmemiz gerek
Çünkü onların bu tecrübeleri aslında bir çeşit harita
İşte Alex'te eğer bu da tırmanacaksam çok iyi bir haritaya ihtiyacım var diyor
bu harita sadece boyle basılı bir yol haritası değıl
daha çok büyük bir engeli aşmadan önce
zihinlerimizde oluşturmamız gereken bir harita
En zorlu kısımlar nerde? Bu kısımlar daha önce nasıl açımış?
Eğer bu tür soruları üzerinde yeterince düşünürseniz
o iş hakkında bir strateji oluşturmuş olursunuz
Alex en büyük hayali olan El Kapitana Free Solo tırmanış yapabilmek
Yani tek başına tırmana bilmek için bile başkalarına ihtiyaç duyuyor
bu zorlu tırmanış hazırlanırken oraya defalarca tırmamış usta'da acılarla birlikte çalışıyor
Bir engeli aşmaya çalışırken bir problemi çözerken başkalarıyla işbirliği yapmaktan çekinmemek lazım
Evet herkesin kendine göre bir yolu ve dolayısıyla o yolu üzerinde kendi karşılaşınca engeller var
ama bu engelleri kücük takımlar oluşturarak açmaya çalışmak
eskilerin deyimiyle İmece yapmak herkesin işini kolaylaştırır
Alex'in gençken idolü olan bu daha acı şimdilerde ona yardımcı oluyor
20 yıldır oraya neredeyse her rotadan ve her teknikle tırmanmış
Ama Free Solo yapmaya hiç cesaret edememiş
İşin zorlunu şöyle tarif ediyor olimpiyatlara katıldığınızı düşünün
Tek şansınız var ve altın madalya kazanmak zorundasınız
Eğer kazanamazsanız ölüyorsunuz
*MÜZİK*
El Kapıtanın yüksekliğinin bu engelin büyüklüğünü bir kıyaslama yaparak anlamaya çalışabiliriz
Türkiye'nin en yüksek binası Skyland İstanbul 285 metre yükseklikte
Eyfel Kulesi ise 324 metre
bunların neredeyse 3 katı olan El Kapitan dünyanın en yüksek binası burç Halif'dan bile daha yüksek
işte Alex'in hiçbir alet kullanmadan tırmanmaya hayal ettiği yükseklik böyle bir şey
şu anda hayat yolunda takıldığınız gözünüzü korkutan bir engel varsa
hazırlık yaptığını bir sınav başlatmak üzere olduğunuz bir girişim
lütfen sizde bunu aklınızda El Kapitanla kıyaslayın
derler ki bazıları için hayattaki en büyük korku
ölümden sonra bi topluluk karşısında konuşma korkusudur
benim kişi sel El Kapitan'larımdan bir tanesi de buydu
bir topluluğun karşısına çıktığında
sanki çok yüksek bir yamacın kıyısına gelmiş gibi nefesim kesilir
ellerim terlemeye başlardı
Peki bunu  aşabilmek için ne yaptım biliyor musunuz
Ben de Alex gibi bu işi yapmaya gelişmeden önce zihnimde bütün olasılıkları
bütün konuşmayı başından sonuna canlandırmaya çalışırdım
Yani bir çeşit zihin haritası oluşturdum
en kötü olasılık ne olabilir ki ucunda ölüm yok sonunda diye düşünürdüm
Alex'in aşmaya çalıştığı engelin ucunda neredeyse mutlak ve ölüm var
ama anlaşılan o da küçükken topluluk karşısında konuşmaktan çok çekinirken
yıllar boyu yaptığı bu zihinsel hazırlıkları onun sadece iyi bir tırmanıcı olmasına değil aynı zamanda İyi bir konuşmacı olmasına da yardımcı olmuş
tabii ki sadece zihinde yapılan bir hazırlık yeterli değil
önümüzdeki engelleri aşmak için fiziksel olarakta hazırlık yapmamız gerekiyor
diyelim ki karşınızdaki engelle ilgili çok ayrıntılı bir zihinsel haritayı oluşturduğunuz
probleminizin en stratecik noktalarını belirleyiniz
bu noktalar aşabilmek için fiziksel olarak da bir hazırlık yapmak gerekiyor
topluluk karşısında konuşmak mı istiyorsunuz defalarca prova yapmalısınız
diyeceğiniz bir sınavda başarılı mı olmak istiyorsunuz zaıf olduğunuzu düşündüğünüz noktaların üzerine gitmelisiniz
Alex El Kapita'nın Monster Of Wıdth ve Hollow flake gibi bazı yerlerini 10 kez Enduro köşesi gibi bazı yerlerini 40 kez  tırmanmış hazırlık yapabilmek için
Once bu zorulan noktaları aletli olarak geçmelerimiş
tırmanı şurtasının stratejik olarak en zor yerinde
bir Boulder kaya problemi var
burada tek bir parmakla tutulmak zorunlu olduğumuz bir yerden karşı duvara geçmeniz gerekiyor
Bunun içinde ya atlamak ya da karate teknesi denilen bir hamle yapmak gerekiyor
işte sadece bu stratejik noktayı probleminin bölümlere ayırdı parçalarından sadece o kısmını açabilmek için
tam 60 farklı kez tırmanıp orada egzersiz yapmış kendini hazırlamış
vücudun tüm hareketlerini bir dansçının koreografisi gibi programlanmış
buradan çıkartacağım dersi iç de orijinal değil çok klişe çünkü doğru
evet
engelleri aşmak problemleri çözmek için çok çalışmamız gerekiyor
bununla ilgili olarak Alex'in söylediği bir şey beni çok etkiledi herkes mutlu ve rahat olabilir
ama mutlu ve rahat olarak dünyada iyi bir şey yapılamaz
mutlu ve rahat olduğu için büyük bir şey başaran kimse yoktur
evet bazılarına rahat batıyor onları konfor alanından çıkartıyor
tüm zihinsel ve fiziksel enerjisini tek bir problemi çözmek için harçıyor
sanki tüm hayatı buna bağlıymış casına bütün konsantrasyonunu tek bir işe veriyor
adeta tüm varlığıyla o hedefe kilitleniyor peki neden neden bazı insanlar böylesine meydan okumalara girişior
Alex'e göre bunun cevabı kendisinin çok korkusuz birisi olması değil çünkü o da korkuyor
Çok yetenekli olması da değil onun kadar yetenekli pek çok daha önce düşünüyor
ona göre kendisinin en büyük farkı bunu yapmayı çok istemesin
herkesdan daha çok
şu anı hayatının en tatmin edici anı olarak tarif ediyor
çünkü hayatımda en çok istediği şeyi nihayet gerçekleştirmek üzere
Evet Alex'ten ve ona benzer başka tırmanıcılar'dan bağcılar'dan engelleri aşmak problemleri çözmek konusunda pek çok şey öğrenebiliriz
sabretmek, zihnen hazırlanmak, defalarca prova etmek, harekete geçmek, arkaya bakmamak gibi
tüm bu özellikler içerisinde en önemlisi o engeli aşmayı gerçekten çok istemek
herkesten daha çok istemek
eğer içinizdeki isteği karşınızdaki engelden daha büyük hale getirebilirsiniz onu aşmak kolaylaşıyor
bu hayatta hepimizin bir isteği büyük bir isteği
El Kapitanla bile büyük bir isteği olabilir
o isteği olduğunuz anda hayatınızın kaptanı haline getirin yeter
