[ДОБИВАЊЕ НА РАСТВОРЛИВИ СОЛИ]
Кога зборуваме за сол, не мислиме само на готварска сол.
Ние всушност мислиме на многу широк спектар на јонски соединенија.
односно соединенија изградени од негативни и позитивни јони.
Некои од овие соли, како што е готварската сол, која е натриум хлорид, се растворливи во вода.
Други пак, како бариум сулфат кој се користи како контрастно средство
при рендгенски снимања  на гастро-интестиналниот тракт, се нерастворливи во вода.
Во оваа лекција ќе научиме два различни методи за подготовка и добивање на растворливи соли.
Веројатно си видел бакар(II) сулфат во вид на кристали или како раствор.
Но, дали некогаш си се запрашал како е направен?
Дали знаеш дека можеш да направиш твои кристали од бакар(II) сулфат?
Стави две полни лажички бакар(II) оксид, кој е црн прав, во чаша.
Потоа додадај сулфурна киселина за целосно да го покрие целиот бакар(II) оксид.
Мешај полека со стаклена прачка.
Не е многу возбудливо нели?
Но, ако го загрееш ова на Бунзенов горилник додека го мешаш,
содржината во садот станува интензивно сина.
Ова е знак дека реакцијата завршила.
Да ја отстраниме чашата од топлината и да ја оставиме да се олади,
додека разговараме за хемијата на оваа реакција.
Бакар(II) оксид
реагирa со сулфурната киселина
при што се добива бакар(II) сулфат и вода
Бидејќи бакар(II) сулфатот е растворлив во вода, се формира раствор.
Бакар(II) оксид е метален оксид, кој има базни својства и не е растворлив во вода.
Како што веќе знаеш сулфурната киселина е киселина.
Тоа што се случува овде е реакција на кисело-базна неутрализација
Каде се добиваат сол и вода
Кисело-базна неутрализација е реакција од типот на двојна замена.
Бакарните и водороднитe јони си ги заменуваат местата.
Слично како што некои партнери се заменуваат при танцување.
Затоа растворливата сол може да се подготви
при реакција на нерастворлив базен оксид и киселина.
Во добиениот раствор, може да пронајдете неизреагиран бакар(II) оксид во прав,
кој може да биде отстранет со филтрација.
Еве еден мини-предизвик
Како може да ја отстраниме водата од растворот без да го отстраниме бакар(II) сулфатот?
Паузирај и размисли!
Продолжи кога си подготвен-а!
Можеме да испариме дел од водата ако ја загреваме со Бунзенов горилник.
Потоа, можеме да го поставиме растворот во сад за кристализација во близина на прозорецот.
Ќе забележиме дека се формирале кристали од бакар(II) сулфат.
Овие кристали се со интензивна сина боја
и може да забележиш дека имаат нeправилна ромбоидна форма.
Исто така можеме да направиме растворливи соли при реакција на растворливи бази или хидроксиди со киселина.
Ќе подготвиме натриум хлорид со титрација на хлороводородна киселина со натриум хидроксид.
Запомни да додадеш фенолфталеин,
за да ја дознаеш крајната точка на титрацијата.
Се сеќаваш ли на промената на бојата?
Паузирај и продолжи кога си подготвен-а!
Фенолфталеин ја менува бојата од безбоен до светло розов во крајната точка.
Сепак, не сакаме да добиеме розови кристали
Значи, мора да ја запишеме количината на натриум хидроксид што се потрошила во почетната титрација
и да ја повториме титрацијата без фенолфталеин.
Еве предизвик!
Можеш ли да ја напишеш равенката за оваа реакција,
исто како што направивме во првиот пример?
Земи лист хартија и молив!
Паузирај ја лекцијата и продолжи кога си подготвен-а!
Одговорот е:
Ова е реакција на двојна замена,
при што водородните и натриумните јони си ги заменуваат местата.
Бидејќи натриум хлорид е растворлив во вода, ќе добиеме раствор од натриум хлорид.
Ова е исто така реакција на кисело-базна неутрализација
во која се добива
сол и вода.
Сега можеме да испариме што е можно повеќе вода од растворот
и да го оставиме натриум хлоридот да кристализира неколку дена во сад за кристализација.
За разлика од кристалите на бакар(II) сулфат,
кристалите на натриум хлорид
се бели, поситни и имаат кубична структура.
Значи формиравме и добивме две растворливи соли со реакција на
кисело-базна неутрализација.
Да повториме!
Можеме да добиеме растворливи соли
при реакција на нерастворлив базен оксид и киселина
и при реакција на растворлива база, или хидроксид, и киселина.
