öncelikle şu konuda açık olmamız gerekiyor ki...
yaşınızı düşünürsek çoğunuz muhtemelen bu konuda benden çok daha fazla bilgi sahibisiniz...
ama bana öyle geliyor ki,
yeni teknoloji 'okuma yazma bilmezlik' getiriyor
daha fazla okuma alışkanlığı değil...
bunu ben doğrudan gözlemleyebiliyorum...
bir sürü e-posta alıyorum, bana gelen sürekli bir e-posta akışı var
bir kaç yıl önce şunu farkettim ki...
e-postaların karakteri değişiyor...
çoğu çok kısa oluyor...
bazıları o kadar kısa oluyor ki konu satırına sığıyor
ve...
bazıları bana bunların muhtemelen twitter'dan geldiğini söyledi
bu daha genel planda gelişen bir süreci gösteriyor...
özellikle de daha genç insanlar arasında...
tabii "daha genç insanlar" benim durumumda bayağı çok sayıda insan oluyor
her şeyi kısaltma yönünde bir eğilim var
mesela torunlarım
mektup yazdıklarında bu "kısa mesaj" şeklinde oluyor
bir kaç da sembol ekliyorlar olup bitiyor
öğrencilerimin de eskiden olduğu kadar okumadıklarını gözlemliyorum...
yani eskiden, yıllar önce...
diyelim ki belli bir edebi bir gönderme yaptığım zaman...
genellikle sınıftaki öğrencilerin çoğu hangi eserden bahsettiğimi bilirdi
şimdi bu çok daha nadir oluyor
hakeza yeni teknolojinin "guru"larından biri
adını şimdi unuttum,
geçenlerde, teknolojideki yeni gelişmeler sayesinde
artık Tolstoy'un "Savaş ve Barış"ı ya da Proust'un eserleri gibi "şeylere" artık ihtiyacımız olmadığını
aynı şeyleri çok daha kısa ifade edebileceğimizi söyledi...
Bu bence halihazırda zaten başlamış bir süreç...
hatta bu konuda, okur yazarlık konusunda yapılan bazı araştırmalar var...
üniversite öğrencileri üzerinde yapılmış ve uzun süreleri kapsayan araştırmalar
okur yazarlık azalıyor...
örneğin edebiyat okuma, dersler dışında yapılan okuma alışkanlığı gittikçe azalıyor
gençler çok çabuk ve kısa şekilde yapılan şeylere çok daha fazla odaklanıyor
hatta yapılan bazı araştırmalar var
bilişsel sinirbilimciler tarafından yapılan bazı araştırmalar
bunlar bize insanların beyninde bazı nörolojik değişimlerin olduğunu gösteriyor olabilir
duyuların çok hızlı uyarılması sonucunda bir tür sürekli uyarılma açlığının
dikkat sürelerinde bir azalmanın
yeni teknolojilerin yaygınlaşmasıyla birlikte ortaya çıktığı anlaşılıyor
bir tür iki yanı keskin kılıç gibi
tabii ki teknoloji çok daha büyük düşünce ve anlama seviyelerine ulaşma olanakları sunmakta
ama aynı zamanda bunları kısıtlayabilir de
mesela sizi bilmem ama...
ben her hangi bir metni diyelim ki bir e-kitap okuyucuda okuduğum zaman...
bu bana bir metni kitaptan okumaktan çok farklı geliyor.
kitaptan okurken, düşünürsünüz...
önceki sayfalara dönebilirsiniz...
okuduğunuz şeye dikkat edersiniz
oysa e-kitap okuyucudan okurken
her şey gözünüzün önünden o kadar hızlı geçiyor ki
orada ne yazdığını hatırlayamıyorsunuz bile
bence bu biraz tehlikeli bir durum
özellikle de eğitimin düşünme ve derinlemesine düşünme gibi değerleri kazandırmayı
amaçladığını göz önünde bulundurursak...
ne kadar hızlı okuduğunuz önemli değildir
bu açıdan hızlı okumak size bir avantaj sağlamaz
okuduğunuzu düşünerek ve dikkatle okumalısınız
öğrencileri dünyanın entelektüel, sanatsal ve diğer türden kültür hazinelerine
nüfuz etmeye hazırlamanın yolu budur.
ama belki bunun için yeni teknolojilere karşı mücadele etmeleri gerekebilir
