Catalonië was het bolwerk van de anarchisten.
Hier was de revolutie diepgaander en extremer.
Tegen het eind van juli, hadden anarchisten
de wapens opgepakt en domineerde het straat beeld in Barcalona
Het was het moment waar anarchisten als Josep Costa
op hadden gewacht.
Op dat moment, toen de samenleving open lag
was er zulk groot enthousiasme onder de arbeidersklasse.
En dit was gekanaliseerd door de vakbonden, de partijen, overal.
Mensen deden met zulk enthousiasme mee,
met zo'n levendigheid, dat het erg moeilijk is om het
na zo'n lange tijd uit te kunnen leggen.
Maar ik moet zeggen, dat onder ons velen van ons zeiden:
"nu is het de tijd alles te vernietigen dat ons heeft onderdrukt"
De Catalaanse regering, regeerde alleen in naam.
Alle machtsstructuren waren ingestort.
Kerken en kloosters werden verbrand en geplunderd.
Hulpeloos, bood de Catalaanse regering macht aan de anarchisten.
Maar om trouw aan hun principes te blijven, weigerden zij dat.
De anarchisten geloofde erin dat, uit deze revolutionaire explosie
de mensen hun eigen vrije samenleving zouden vormgeven.
Zonder staat, kerk of kapitalisme.
Federica Montseny was een beroemd anarchistisch spreker.
Als we de macht hadden gegrepen omdat we een meerderheid waren
dan had dat betekend dat we het pad van gezamenlijke strijd hadden verraadden,
die op een zekere manier was bedekt met bloed van
zovelen van vele verschillende kanten.
Communisten, socialisten, syndicalisten en bovenal anarchisten.
Het zou betekend hebben dat we dat pakt verraden zouden hebben
en dat we in Catalonië gedaan zouden hebben wat Lenin en Trotsky
in de Sovjet Unie gedaan hebben, met de overname van macht door de Bolsjewieken.
We hebben het niet gedaan, en daar zijn we vaak voor bekritiseerd.
Maar achteraf, wie weet? Misschien hadden we het wel moeten doen.
Sommige anarchisten vinden nu dat hun weigering op de macht te grijpen
het was begin van hun nederlaag.
Toen der tijd bestond er onder anarchisten geen twijfel over hun hoofddoel:
het fascisme verslaan.
Maar voor hen was de strijd niet alleen tegen de leger-rebellen,
maar tegen het kapitalisme in zijn geheel.
Terwijl de colonne op weg ging om de vijand te verslaan
streden de arbeiders commités in de dorpen
om uit de verwarring een nieuwe orde te creëren.
Toen der tijd leek het onmogelijk om die eerste moeilijkheden op te lossen,
maar als we er op terug kijken, gebruikten de mensen een heleboel gezond verstand.
Alles werd geïmproviseerd, je zou het een wonder kunnen noemen,
ondanks de godsdienstige betekenis van het woord.
Het was een wonder verwezenlijkt door gewone mensen.
Toen de chaos afzwakte
begon deze nieuwe revolutionaire samenleving te functioneren.
Veel van de Catalaanse economie werd nu draaiende gehouden door de arbeiders zelf.
In Barcelona trams en bioscopen, fabrieken, warenhuizen en zelfs honden-renbanen,
werden gerund door de hun eigen werknemers.
De vakbonden regelden de voedsel voorraden.
Vrachtwagens van de vakbonden reden naar de dorpen om goederen te ruilen tegen voedsel.
Ruilhandel in plaats van koophandel zorgde dat Barcalona de eerste weken van de burgeroorlog te eten had.
Op sommige plekken werd geld - door anarchisten gezien als van nature slecht - zelfs afgeschaft.
De inkopen werd gedaan met bonnen, uitgegeven door lokale comités.
Waar stonden deze bonnen voor?
Ze moesten staan voor het aantal uren dat er gewerkt was.
De uren dat een timmerman bezig is met een meubel maken,
of de uren die een boer besteed aan oogsten van het land.
Alles werd gerekend in het aantal gewerkte uren.
De boeren waren hier blij mee omdat het hun gelijk maakte aan de fabrieksarbeider.
Het maakte al het werk gelijk.
Met bonnen kocht je brood bij de bakker.
Maar je kon er nu ook lunch mee kopen bij de Barcelona 'Ritz' (luxe hotel).
De grote hotels waren tot ziekenhuizen gemaakt.
Of tot kantines waar goedkope maaltijden werden geserveerd aan de militiestrijders
en arbeidersgezinnen. Zoals dit anarchistische filmjournaal laat zien.
In de grote keuken wordt het eten voorbereid voor iedereen die naar het hotel komt.
Deze grote hallen, die ooit de plek waren voor
luxueuze meisjes, zakenlieden, fabrieksbazen,
de luie adel en internationale avonturiers,
zitten nu vol gewone mannen en vrouwen
die in een nieuwe samenleving leven.
Barcelona werkt en eet. Dat is haar kracht en haar deugd.
Nu dat de fabrieken en werkplaatsen in handen van de werkers was,
probeerden anarchistische vakbondsleiders zoals Josep Costa de productie weer opgang te krijgen.
We vertelde de werkers terug te gaan naar de fabrieken en onze instructies af te wachten.
We hebben toen onmiddellijk alle de fabriekseigenaren bij elkaar geroepen,
voor een vergadering in het stadhuis.
We zijden tegen hen: "Dus heren, er is hier iets groots gebeurt,
niemand weet wat er gaat gebeuren, maar de fabrieken moeten blijven draaien.
We vragen jullie morgen weer naar je werk te gaan op de tijd dat je normaal zou beginnen, 5 uur of 8 uur.
Akkoord? ... Akkoord.
Maar we moeten jullie wel waarschuwen, werkrelaties zullen vanaf nu heel erg anders zijn."
De CNT, de anarchistische vakbond, was verrast toen de revolutie begon.
Het waren anarchistische militanten, die de arbeiders aanspoorden hun fabrieken over te nemen.
Waar de oude bazen bleven, moesten ze opdrachten aannemen van de werkerscomités.
Bijna 2.000 bedrijven werden gecollectiviseerd in Catalonië.
Het grootste experiment van arbeiderszelfbestuur ooit in West-Europa.
De arbeiders begonnen met het verbeteren van de werkomstandigheden.
Gratis medische verzorging en voldoende pensioen werden ingevoerd.
En te gelijkertijd werden sommige oude bazen gezien als vijanden van het volk.
