
English: 
This episode was sponcered by Google Science Fair.
A near perfect sphere of hot plasma
with a core that's more than 15 million degrees Celsius,
the Sun is the most important source of energy for life on Earth.
But what if it suddenly disappeared for
one month? We were actually inspired to
think about this question by the Google Science Fair, which is an online global competition
for sharing your best ideas using Science, Technology,
Engineering or Math.
I mean, without the sun, we'd be required some
pretty extreme innovations to survive.
If you're between the ages of 13 through 18, and have an idea
of you think can shape our world no matter how big,
or small, unique, or improving
on an existing idea,  you could win an educational scholarship,
travel experiences, or tons of other prizes.
So stick around at the end of the video for more details.
Now after the sun disappears, for the first
 
 

Polish: 
Ten film jest sponsorowany przez Google science fair
W perfekcyjnej kuli gorącej plazmy
której srodek ma ponad 15 milionów °C
Słońce jest najważniejszym źródłem energii na Ziemi
Ale, co gdyby nagle znikło na miesiąc?
Do myślenia nad tym pytaniem zainspirowało nas  Google science fair
które jest globalnym konkursem online do dzilenia się najlepszymi pomysłami  dotyczącymi
przedmiotów ścisłycg, technologii,  inżynierii i matematyki
Bez słońca musielibyśmy wymyślać czasem extremalnie dziwne wynalazki żeby przeżyć
 
Jeśli masz 13-18 lat  i masz pomysły, które mogłyby ukształtować świat
nie ważne jak wielkie albo nieznaczne
wyjątkowe, lub opierające sie na już istniejących pomysłach,
możesz wygrać stypendium edukacyjne, podróż i mnóstwo innych nagród
 
więc, zostań do końca tego filmu, żeby dowiedzieć się więcej szczegółów
Po tym jak słońce zniknie, przez pierwsze 8 min i 20 sec
będziemy zupełnie nieświadomi
właśnie tyle czasu zajmuje dotarcie światła słonecznego do Ziemii

Polish: 
oczywiście jeśli w miejscu w którym jestes jest akurat noc
księżyc zniknie niespodziewanie, bo jego światło to po prostu odbicie światła słonecznego
Wszystko, co zostanie to naturalne światło gwiazd
 
Na szczęście jeszcze możemy wspierać nasz system elektryczny
bo 83% światowej energii pochodzi z węgla, ropy naftowej i gazu ziemnego
 
To zajmie też 8 min 20 sec Ziemii, żeby odczuć skutki zniknięcia Słońca.
Bez pola grawitacyjnego Słońca wylecimy z orbity  w kosmos
a, bez swiatła proces fotosyntezy zatrzyma się natychmiast
to jest bardzo ważna rzecz, bo  potrzebujemy roślin do jedzenia i wytwarzania tlenu
Żeby przetrwac rośliny potrzebują energii świetlnej żeby zamienic wodę i dwutlenek węgla w glukozę i tlen.
Bez Słońca rośliny mogłyby nadal fotosyntezowac pod wpływem sztucznego swiatła
dając nam jedzenie, ale moglibyśmy w ten sposób wyprodukowac tylko część jedzenia, ktore produkuje Słońce
Aktualnie rolnictwo w budynkach to tylko 0.07% całego rolnictwa,

English: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

English: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Polish: 
więc  produkcja jedzenia byłaby na poziomie kryzysowym.
Po tygodniu naturalne rośliny zaczęłyby się rozkładać przynosząc zgubę całemu łancuchowi pokarmowemu.
Jeszcze inną rzeczą jest dwutlenek węgla
powstający w wyniku rozkładu roślin i zwierząt.
Bez żywych roślin, które pochłanialyby CO2,
jego ilość w atmosferze będzie rosła z zawrotną prędkością.
CO2 w małym stężeniu jest fizjologicznie ważnym gazem
ale, w wysokim stężeniu jest toksyczny.
Gdyby stanowił 1% powietrza, stałbyś się senny,
a 10% dobprowadziłoby Cię do konwulsji, śpiączki i ostatecznie śmierci.
A co do tlenu, to mózg może przetrwać bez niego 6 minut.
W atmosferze jest kwintylion tlenu
co według badaczy powinno wystarczyć na przynajmniej 1000 lat.
Ale jeszcze w tym samym tygodniu średnia temperatura na Ziemii spadnie do około -18°C
co jest nawet teraz do przetrwania:

Polish: 
niektóre społeczności przeżywają zimy arktyczne, gdzie jest -25°C w najcieplejszym momencie dnia,
a niektóre zwierzęta putrafią przeżyć przy nawet -60°C.
Ale wszechświat jest ogromnym i bardzo zimnym miejscem,
a temperatura w kosmosie to około -273.15°C,
co znaczy, że na Ziemii będzie zimniej i zimniej.
Po miesiącu, zakładając, że Ziemia będzie poruszać się z tą samą prędkością, co po orbicie,
przebędziemy 78 mln km mijając Marsa, ale nie docierając do Jowisza.
 
To może sprawić, że  zostaniemy w ekosferze,
 
czyli orbitalnej strefie wokół gwiazdy, w której jest wystarczająca ilość światła i wody.
A co by się stało, gdyby Słońce po miesiącu wróciło na swoje miejsce?
Zakładając, że nie zderzylibyśmy się z żadną inną planetą
i grawitacja innych planet nie wpłynęłaby na trajektorię naszego lotu,
bylibyśmy 170 mln km od Słońca
a nasza prędkość byłaby niewystarczająca, żeby uciec od siły grawitacyjnej Słońca
więc, bylibyśmy spowrotem na eliptycznej orbicie
(oczywiście nie na tej samej co wcześniej).

English: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

English: 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Polish: 
Według większości naukowych szacunków wciąż bylibyśmy w ekosferze,
a poprzez skupienie energii stref,które są aktywne geologicznie i wulkanicznie, takich jak Yellowstone albo Islandia
moglibyśmy zwiększyć moc jądra Ziemskiego i wrócić kawałek dystansu, który przebyliśmy, żeby mieć więcej ciepła.
A gdyby Słońcu zajęło kilka miesięcy więcej żeby wrócić,
bylibyśmy za daleko, żeby zacząć poruszać się po orbicie wokół Słońca i stalibyśmy się samotną planetą.
 
Badania dowodzą, że w naszej galaktyce jest około 100 mld takich planet
Ludzie potrzebują wielu wynalazków żeby przetrwać.
Dziękujemy jeszcze raz Google Science Fair za sponsorowanie tego filmu
Jeśli masz 13-18 lat i pomysł, który może zmienić świat
wejdź na googlesciencefair.com
Może to właśnie Ty wymyślisz jak używać alternatywnych źródeł energii w większym stopniu albo zmniejszyć ilość śmieci na świecie
Termin przysyłania projektów to 20.12.18

Polish: 
Jak chcesz to możesz to zrobić sam lub w grupie max. 3 osobowej
Subskrybuj, żeby dostawać nowe naukowe filmiki co czwartek

English: 
 
 
 
 
