
Dutch: 
Als je met een tijdmachine terug naar vóór 1940 zou reizen,
mag je hopen dat je niet ziek wordt.
Ouderwetse geneeskunde was slecht. Als in, heel slecht.
Een streptokokken-infectie leidde vaak tot roodvonk en zou meestal je dood betekenen.
Tegenwoordig krijg je daar gewoon een kuurtje antibiotica voor.
En voor een lange tijd was de oplossing die de dokter voor bijna alles gaf om
een hele hoop van je bloed uit je lichaam te laten, wat aderlating genoemd werd.
Ze hadden zo hun redenen, 
en snapte de wereld nog niet helemaal
Dus ik neem het ze niet te veel kwalijk, maar meestal maakte deze dokters kwalen alleen maar erger.
En een als je een belangrijk persoon zoals George Washington was, kreeg je natuurlijk veel meer hulp
van dokters... nou, die medische hulp kan je zomaar fataal worden.
De laatste dagen van de eerste Amerikaanse president zijn een goed voorbeeld van hoe zogenaamde
medische wetenschap slechts 200 jaar geleden meer kwaad dan goed deed.

Vietnamese: 
Nếu bạn được mời vào một chiếc máy thời gian và được quay trở lại khám phá các thời gian trước, giải sử vào những năm 1940,
bạn tốt hơn sẽ hy vọng rằng mình không bị ốm.
Ngày xưa y học rất tồi tệ. Thực sự là rất tổi tệ.
Bị viêm họng do vi trùng streptococcus sẽ thường trở thành sốt phát ban đỏ và hầu như sẽ gây tử vong.
Những ngày đó bạn hường được tiêm khoảng hai đến ba đợt kháng sinh.
Và trong một thời gian dài, giải pháp của bác sĩ với thực tiến mọi thứ chỉ là
việc lấy một đống máu ra khỏi cơ thể bạn, một công việc mà  được gọi là chích máu.
Họ có những nguyên do của họ, và họ không biết nhiều về thế giới, vậy nên tôi sẽ không
buộc tội họ quá nhiều, những hầu như mọi thời gian, các bác sĩ đều khiến mọi thứ kinh khủng hơn.
Và nếu bạn là ai đó quan trọng như Geoger Washington, và bạn đã nhận được
rất nhiều lời mời từ các bác sĩ... tối thôi, sự chú ý của bác sĩ có thể sẽ kết thúc bằng cách giết chết bạn.
Những ngày cuối đời của vị Tổng thống đầu tiên của người Mỹ là một minh họa khá rõ ràng về cách người ta
gọi tên khoa học y học mà chỉ mới 200 năm trước đây thôi, đã gây nhiều những tai họa hơn những điều tuyệt vời.

Portuguese: 
Se você em algum momento inventar uma máquina do tempo e voltar pra qualquer tempo antes de, vejamos, os anos 40,
melhor torcer pra não ficar doente.
Medicina nos velhos tempos era ruim. Péssima, mesmo.
Uma infecção bacteriana iria se tornar febre escarlatina e era quase sempre fatal.
Hoje em dia você só recebe uma dose ou duas de antibióticos.
E por muito tempo, a solução de um médico para praticamente tudo seria simplesmente
tirar um bocado de sangue do seu corpo, prática conhecida como sangria.
Eles tinham suas razões, e eles não sabiam muito sobre o mundo, então eu
não vou culpá-los muito por isso, mas muitas vezes médicos só pioravam as coisas.
E se você era alguém tão importante quanto George Washington, e tivesse muitos cuidados
de médicos... bem, essa atenção acabaria te matando.
Os últimos dias do Primeiro Presidente dos Estados Unidos são uma ilustração bem relevante de como a
chamada ciência médica há duzentos anos atrás constantemente fazia mais mal que bem.

French: 
Si vous inventiez une machine à voyager dans le temps pour retourner dans les années 1940 par exemple,
mieux vaudrait que vous ne tombiez pas malade
La médecine d'antan était mauvaise. Mais vraiment, vraiment très mauvaise.
Une angine pouvait facilement se transformer en scarlatine, ce qui était souvent fatal.
Aujourd'hui, vous vous en remettez avec une poignée d'antibiotiques.
Et pendant longtemps, le remède miracles des médecins à tous les maux était simplement de
vous ponctionner un peu de sang, une pratique connue sous le nom de saignée.
Ils avaient leurs raisons  et n'en savaient pas autant que maintenant, donc je ne vais pas
chercher à trop les blâmer, mais il arrivait souvent que les médecins empiraient les choses.
Et si vous étiez quelqu'un d'aussi important que George Washington, et que des docteurs vous accordent leur
attention... Eh bien cette attention pouvait bien finir par vous tuer.
Les derniers jours du Premier Président Américain sont une bonne illustration  de la façon dont la
fameuse science médicale d'il y a 200 ans pouvait faire plus de mal que de bien.

English: 
If you ever invent a time machine and travel
back to any time before, say, the 1940s, you’d
better hope you don’t get sick.
Olden-day medicine was bad.
Like, really bad.
A strep infection would often turn into scarlet
fever and was fatal a lot of the time.
These days you usually just get a round or
two of antibiotics.
And for a long time, a doctor’s solution
to practically everything would just be to
take a bunch of blood out of your body, a
practice known as bloodletting.
They had their reasons, and they didn’t
know a great deal about the world, so I’m
not going to blame them too much, but a lot
of the time doctors would make things worse.
And if you were someone as important as George
Washington, and you got lots of attention
from doctors… well, that medical attention
might end up killing you.
The final days of the First American President
are a pretty vivid illustration of how so-called
medical science just two hundred years ago
often did more harm than good.

Dutch: 
Op 12 december 1799 werkte Washington het grootste deel van de dag buiten, in regen en
vrieskou.
Toen hij eindelijk thuiskwam, was hij nat en koud, maar hij weigerde zich om te kleden,
want hij wilde niet te laat bij het avondeten zijn.
We weten tegenwoordig dat koud en nat zijn je niet daadwerkelijk ziek maakt
Maar het kan je lichaamstemperatuur wel verlagen, wat je immuunsysteem verzwakt en
je gevoeliger voor infecties maakt.
En dat was waarschijnlijk het geval bij Washington, want de volgende dag werd hij wakker met
een zere keel en een hoestje.
Toch ging hij op de plantage werken -- 
ook al had het die nacht gesneeuwd
-- om bomen te kappen.
's Avonds 13 december ging het een stuk slechter, en rond 2 uur middernacht op de 14e
werd hij wakker met rillingen, koorts 
en moeite met ademen.
Zijn vrouw, Martha, wilde naar de dokter gaan, 
maar was zelf ook ziek geweest, dus Washington
liet haar niet gaan.
De volgende ochtend werd er een dokter opgeroepen -- waarna er uiteindelijk drie dokters verschenen
-- en ondertussen had een een personeelslid al een kwart liter van zijn bloed genomen.
In de loop van de volgende dag was bijna 
twee en een halve liter van Washintons bloed
afgetapt --
-- dat is zo'n 40 procent van al het bloed in zijn lichaam.
Ter vergelijking, tegenwoordig doen ziekenhuizen een transfusie als een patient

Vietnamese: 
Vào ngày 12, tháng 12, năm 1799, Washington dành cả ngày để làm việc ngoài trời, trong tiết trời
lạnh giá đầy tuyết và mưa phùn. Cuối cùng, khi ông ấy về nhà, ông ấy rất lạnh và bị ướt, nhưng ông lại từ chối việc thay đồ khô,
bởi vì ông ấy không ấy bị muộn bữa tối.
Từ y học hiện đại, chúng ta biết rằng việc bị lạnh và ướt không thực sự khiến bạn ốm được.
Nhưng điều đó có thể giảm nhiệt độ trong cơ thể bạn, làm suy giảm hệ thống miễn dịch của bạn và khiến bạn
dễ bị nhiễm bệnh,
và điều đó có lẽ đã xảy ra với Washington, bởi vì ngày hôm sau, ông tỉnh giấc với một cơn đau học
và bị ho.
Ông ra ngoài đi đến nơi làm việc theo kế hoạch dù bất cứ giá nào - thậm chí trời đã rơi đầy tuyết vào đêm hôm trước
- để giúp làm sạch một vài cây cối.
Vào chiều ngày 13, ông càng tệ hơn rất nhiều. Và khoảng 2 giờ sáng ngày 14,
ông ấy thức dậy cùng với những cơn ớn lạnh, sốt cao và khó thở.
Vợ ông, Martha, muốn mời bác sĩ đến, nhưng bà cũng bị ốm gần đây, vậy nên Washington
đã không đưa bà đi.
Họ đã mời bác sĩ đến trong buổi sáng - cuối cùng, họ kết thúc cùng với ba vị bắc sĩ khác nhau,
- và trong khi đó, một trong số nhân viên của ông đã lấy đi một phần tư lít máu của ông.
Qua ngày tiếp theo, tất nhiên là gần như 2 đến hai rưỡi lít máu nữa của Washington
bị rút đi
- nghĩa là khoảng 40% máu của cơ thể ông.
Để tham khảo, ngày nay các bệnh viện sẽ truyền máu nếu bệnh nhân mất nhiều hơn 30$ máu của họ,

English: 
On December 12, 1799, Washington spent most
of the day working outside, in snow and freezing
rain.
When he finally got home, he was cold and
wet, but he refused to change into dry clothes,
because that would’ve made him late for
dinner.
From modern medicine, we know that being cold
and wet isn’t what actually makes you sick.
But it can lower your core body temperature,
weakening your immune system and making you
vulnerable to infection.
And that’s probably what happened to Washington,
because the next day, he woke up with a sore
throat and a cough.
He went out to work on the plantation anyway
-- even though it had snowed the night before
-- to help clear some trees.
By the evening of the 13th, he was a lot worse.
And around 2 in the morning on the 14th, he
woke up with chills, fever, and trouble breathing.
His wife, Martha, wanted to go get the doctor,
but she had also been sick recently, so Washington
wouldn’t let her go.
They sent for the doctor in the morning -- eventually
they’d end up with three different doctors
-- and meanwhile, one of his staff removed
about a quarter of a liter of his blood.
Over the course of the following day, almost
two and a half liters of Washington’s blood
was drained --
-- that’s about 40 percent of all of the
blood in his body.
For reference, these days hospitals will do
a transfusion if a patient loses more than
30% of their blood.

French: 
Le 12 Décembre 1799, Washington passa la plupart de sa journée à travailler dehors, dans la neige et la pluie glaciale.
 
Une fois rentré chez lui, gelé et trempé, il refusa de mettre des vêtements secs
car cela l'aurait mis en retard pour son dîner.
La médecine moderne nous a appris que ce n'est pas le fait d'être mouillé et gelé qui nous rend malade,
Mais cela fait baisser notre température corporelle, affaiblissant notre système immunitaire et
nous rendant vulnérables aux infections.
Et c'est certainement ce qui est arrivé à Washington, car le jour suivant, il s'est levé avec
un mal de gorge et une toux.
Il est quand même parti travailler sur ses plantations
- Même s'il avait neigé cette nuit là -
pour aider à couper des arbres.
Le 13 au soir, son état s'était aggravé. Le 14 vers 2h du matin,
il se leva avec des frissons, de la fièvre et des difficultés respiratoires.
Sa femme Martha voulut demander l'aide d'un docteur, mais elle était aussi tombée malade récemment, donc
Washington ne la laissa pas y aller.
Il envoyèrent quelqu'un chercher un médecin le matin
- Ils finiront avec 3 docteurs différents -
et en attendant, un de ses vassaux lui saigna 25cL de sang.
Durant le jour suivant, on enleva à Washington près de 2,5L de sang
 
- Ce qui représente environ 40% du sang présent dans notre corps -
En comparaison, de nos jours les hôpitaux font une transfusion si un patient perd plus de

Portuguese: 
Em 12 de Dezembro de 1799, Washington passou a maior parte do dia trabalhando ao ar livre, na neve
e chuva congelantes.
Quando ele finalmente chegou em casa, estava frio e molhado, mas se recusou a vestir roupas secas,
porque isso o faria se atrasar pro jantar.
Pela medicina moderna, nós sabemos que frio e umidade não é exatamente o que te deixa doente.
Mas isso pode diminuir sua temperatura corporal, enfraquecendo seu sistema imunológico e te deixando
suscetível a infecção.
E isso é provavelmente o que aconteceu com Washington, porque no dia seguinte, ele acordou com
a garganta inflamada e tosse.
Ele saiu pra trabalhar na lavoura mesmo assim -- mesmo tendo nevado na noite anterior
-- para ajudar a remover algumas árvores.
Ao anoitecer do dia 13, ele estava bem pior. E pelas 2 da manhã do dia 14, ele
acordou com calafrios, febre e problema para respirar.
Sua esposa, Martha, queria buscar o médico, mas ela também tinha estado doente recentemente,
então ele não a deixou ir.
Mandaram buscar o doutor de manhã -- acabaram com três médicos diferentes
-- e enquanto isso, alguém da sua equipe removeu algo em torno de 250 ml do seu sangue.
Durante o dia seguinte, quase 2 litros e meio do sangue de Washington
foi drenado --
-- Isso é aproximadamente 40% de todo seu sangue.
Para comparação, hospitais fazem transfusão de sangue se um paciente perde

Vietnamese: 
40%, và đó là thời gian cần phải phục hồi nghiêm trọng.
Nhưng các bác sĩ đã sử dụng máu trong thời gian của Washington, vì y học hồi trước thường
dựa trên một ý tưởng cổ rằng sức khỏe đến từ sự cân bằng các chất lỏng cơ thể, gọi là các dịch thể.
Nếu bạn bị ốm, thì phải có nghĩa rằng các dịch thể của bạn đã không được cân bằng - và ro đó sự hút máu
xóa bỏ rất nhiều chất lỏng, sẽ giúp phục hồi lại sự cân bằng của bạn.
Điều đó thường được sử dụng để chữa trị tất cả các loại vấn đề, từ bệnh đậu mùa đến chữa mụn.
Tât nhiên, phần lớn đều khiến mọi thứ đều tệ hơn.
Bởi vì - bạn cần máu của bạn.
Máu làm những điều rất quan trọng, như vận chuyển khi oxi đến tất cả các mô của bạn, và loại bỏ các chất thải,
thậm chí những thứ đơn giản như là CO2.
Cùng với rút máu, các bác sĩ của Washington đã chẩn đoán ông ta bằng một nửa, hoặc một túi chất mủ
từ hai bên cuống họng của ông. Ngày nay, có lẽ chúng ta gọi điều đó là áp se quanh hạch nhân - và nó khiến
ông ấy thở càng khó khăn hơn.
Vậy nên điều tiếp theo họ cố gắng phồng cổ họng ông nên bằng cách sử dụng cantharidin, một sự lựa chọn
mà gây ra các vết bỏng hoá học nghiêm trọng, có nguồn gốc từ một loại bọ cánh cứng được gọi là Fly Tây Ban Nha.
Điều này thực sự nghe rất kinh khủng.
Các bác sĩ muốn cổ họng Washington phồng rộp, một lần nữa được cho là để giúp cho việc rút ra

French: 
30% de leur sang. Alors à 40%, il vaut mieux avoir un bon réanimateur.
Mais les médecins utilisaient la saignée du temps de Washington, car la médecine de l'époque reposait
beaucoup sur une vieille idée selon laquelle la santé venait d'un équilibre de fluides corporels, les humeurs.
Si vous étiez malade, cela voulait dire que vos humeurs étaient déréglées, et puisque la saignée
enlevait beaucoup de fluides, elle pouvait restaurer cet équilibre.
Elle était utilisée pour guérir toutes sortes de problèmes : de la variole à l'acné.
Bien sûr, cela ne faisait bien souvent qu'empirer les choses.
Parce que... On a besoin de notre sang.
Cela sert à plein de choses importantes, comme amener l'oxygène aux tissus, ou à se débarrasser
des déchets comme le dioxyde de carbone.
En plus de la saignée, les médecins de Washington lui diagnostiquèrent une amygdalite, une poche de pus
près de ses amygdales. On appelle ça aujourd'hui un abcès péritonsillaire, ce qui lui rendait
la respiration difficile.
Ils décidèrent donc d'appliquer de la cantharidine sur sa gorge, une sécrétion
qui cause des brûlures chimiques sévères, que l'on extrait d'un scarabée appelé "Mouche Espagnole"
Si ça vous paraît atroce... Ça l'était.
Les médecins voulaient faire suppurer la gorge de Washington, une fois de plus pour "aider" à enlever

Dutch: 
meer dan 30% van zijn bloed verliest, en bij 40 procent is het meestal tijd voor reanimatie.
Maar dokters deden aan aderlating in de tijd van Washington, omdat geneeskunde toen vaak
gebaseerd was op een eeuwenoud idee dat gezondheid komt door een balans van lichaamsvloeistoffen: humoren.
Als je ziek was, betekende dat dat je humoren niet in balans waren -- en omdat aderlating
veel vloeistof uit je lichaam liet, zou het helpen de balans te herstellen.
Het werd gebruikt bij allerlei problemen, van pokken tot acne.
Dit maakte de problemen 
natuurlijk meestal alleen erger.
Want... je hebt je bloed nodig.
Het doet belangrijke dingen, zoals zuurstof in je lichaam krijgen, en afval
wegwerken, zelfs de simpele dingen zoals koolstofdioxide.
Naast de aderlating diagnostiseerde Washinton's 
dokters hem met angina, een pusgezwel
op zijn keelamandelen. Tegenwoordig noemen we dat een peritonsillair abces --
en het vermoeilijkte zijn ademhaling.
Dus wat ze toen deden was blaren vormen op zijn keel door cantharidine te gebruiken, een stofje
wat je ernstige chemische brandwonden geeft, gewonnen van een kever genaamd 'Spaanse vlieg'.
Als dat heel onaangenaam klinkt -- dat was het ook.
De doktoren wilden blaren op Washingtons keel, opnieuw om vloeistoffen

Portuguese: 
mais de 30% do sangue. 40% e é hora de uma reanimação séria.
Mas doutores usavam sangria no tempo de Washington, porque a medicina da época
era baseada na ideia de que a saúde vem do equilíbrio de fluídos corporais, chamados humores.
Se você estivesse doente, provavelmente seus fluidos não estavam equilibrados --
e já que sangria removia muitos fluidos, ela ajudaria a restaurar esse equilíbrio.
A sangria era usada pra tratar todo tipo de problema, de varíola a acne.
Claro, na maior parte do tempo só piorava as coisas.
Porque... você precisa do seu sangue.
Ele faz coisas importantes, como levar oxigênio para todos os seus tecidos, e se livrar de
rejeitos, mesmo as coisas simples, como gás carbônico.
Junto com a sangria, os médicos de Washington o diagnosticaram com amigdalite, ou um
saco de pus, próximo as amígdalas. Hoje em dia chamamos de abcesso peritonsilar -- e era
isso o que causava a dificuldade de respirar.
Então a próxima coisa que tentaram foi criar bolhas na garganta aplicando cantaridina, uma secreção
que causa queimaduras químicas sérias, derivado de um tipo de besouro chamado mosca espanhola.
Se parece horrível, era.
Os médicos queriam que surgissem bolhas na garganta de Washington, supostamente

English: 
40%, and it’s time for serious resuscitation.
But doctors used bloodletting in Washington’s
time, because medicine back then was often
based on an ancient idea that health comes
from a balance of bodily fluids, called humors.
If you were sick, that must mean that your
humors weren’t balanced -- and since bloodletting
removed lots of fluid, it would help restore
that balance.
It was used to treat all sorts of issues,
from smallpox to acne.
Of course, mostly it just made things worse.
Because … you need your blood.
It does important things, like getting oxygen
to all of your tissues, and getting rid of
wastes, even the simple stuff, like carbon
dioxide.
Along with the bloodletting, Washington’s
doctors diagnosed him with quinsy, or a pocket
of pus near his tonsils.
These days we call this a peritonsillar abscess
-- and it was making it hard for him to breathe.
So the next thing they tried was blistering
his throat by applying cantharidin, a secretion
that causes severe chemical burns, derived
from a type of beetle called Spanish fly.
If that sounds awful, it was.
The doctors wanted Washington’s throat to
blister, again to supposedly help draw out

Dutch: 
te onttrekken en de humoren in zijn keel in balans te brengen, waar zijn symptomen waren.
Maar het enige wat dit deed was zijn keel verbranden, waardoor zijn immuunsysteem daarmee bezig was
in plaats van hetgene wat daadwerkelijk mis met hem was te bevechten.
Dus de blaren hielpen niet, en na nog wat aderlating, gaven ze de ex-president
een darmspoeling...
Daarna gaven ze hem een een braakmiddel, omdat ze dachten dat zijn verteringssappen
in balans moesten komen.
Nu was Washington uitgedroogd. 
Dit maakte alles alleen maar erger, want ze hadden
meerdere liters van zijn bloed gelaten, en zijn lichaam probeerde nieuw bloed te maken -- maar bloed
is half water.
Na dit alles, ging het niet bepaald goed met hem. 
Oh, god...
Ze gingen hem weer aderlaten, 
en rond 5 uur 's middags leek het iets beter te gaan.
-- een paar minuutjes tenminste. 
Daarna kreeg hij pas echt meer moeite
met ademen.
De doktoren gaven Washington nog wat blaren op zijn armen en benen, maar dat maakte
hem niet minder ziek. 
Hij stierf tussen 10 en 11 uur 's avonds op 14 december,
op een leeftijd van 67.
Zelfs toen dachten mensen dat de dokteren misschien iets te ver waren gegaan met
de aderlating. 
Maar ze deden grotendeels gewoon wat ze kenden --

English: 
fluids and balance the humors in his throat,
where he had symptoms.
But all this did was burn his throat, giving
his immune system something else to battle
instead of fighting off whatever was actually
wrong with him.
So, the blisters didn’t help, and then after
some more bloodletting, they gave the former
president an enema.
Then, they gave him an emetic, to make him
vomit -- thinking that his digestive fluids
needed to be balanced.
Now, Washington was dehydrated.
This only made matters worse, because they’d
removed several liters of his blood, and his
body was trying to make more -- but blood
is about half water.
So by this point, he was not doing well.
Oh god.
They tried bleeding him again, and at around
5 in the afternoon, he seemed a little better
-- at least for a few minutes.
And then that’s when he started having a
lot more trouble breathing.
The doctors gave Washington some more blisters
on his arms and legs, but that didn’t make
him any better.
He died between 10 and 11 PM on Saturday,
December 14, 1799, at the age of 67.
Even back then, people thought the doctors
might have gone a little overboard with the
bloodletting.
But for the most part, they were really just
going with what they knew -- what medicine

Portuguese: 
para ajudar a drenar e equilibrar os fluidos na garganta.
Mas tudo o que fez foi queimar sua garganta, dando ao seu sistema imune algo mais para
tratar ao invés de combater o que quer de estivesse errado com ele.
Então, as bolhas não ajudaram, e depois de um pouco mais de sangria, eles
deram um enema ao ex-presidente.
Em seguida, deram pra ele um emético, para o fazer vomitar -- pensando que seus fluidos digestivos
precisavam de equilíbrio.
Agora, Washington estava desidratado. Isso só piorou tudo, porque eles
removeram vários litros do seu sangue, e seu corpo tentava fazer mais -- mas sangue
é praticamente metade água.
A esse ponto, ele não estava bem. Céus.
Eles tentaram sangrar ele novamente, e lá pelas 5 da tarde, ele parecia um pouco melhor
-- pelo menos por alguns minutos. E foi aí que ele começou a ter ainda mais
problemas pra respirar.
Os doutores deram a Washington mais algumas bolhas nos braços e pernas, mas isso
não o fez melhorar. Ele morreu entre 10 e 11 da noite no sábado, 14 de Dezembro de 1799,
aos 67 anos.
Mesmo naquela época, as pessoas acharam que os médicos passaram um pouco
do ponto com a sangria. Mas eles só estavam fazendo o que eles sabiam

Vietnamese: 
các chất lỏng và cân bằng dịch thể ở cổ họng của ông, nơi mà ông có các triệu chứng.
Nhưng tất cả những điều đó đã làm lở loét họng ông, khiến cho hệ miễn dịch của ông có một thứ khác để chiến đâu
thay vì chiến đấu với tất cả những gì đã thực sự sai lầm với ông rồi.
Vì vậy, các vết loét đã không giúp đỡ được gì, và sau đó sau khi một số sựu rút máu nhiều hơn nữa, họ đã cho trước
họ đã cho cựu tổng thống một loại thuốc xổ.
Tiếp tục, họ đã cho ông một loại thuốc để nôn mửa, để làm cho ông nôn ra - vì nghĩ rằng chất dịch tiêu hóa của ông
cần phải được cân bằng.
Bây giờ, Washington bị mất nước. Điều này chỉ làm cho vấn đề tồi tệ hơn đi, bởi vì họ đã loại bỏ
rất nhiều máu của ông, và của cơ thể ông đã cố gắng làm nhiều hơn nữa - nhưng máu chỉ
bằng một nửa lượng nước.
Vì vậy, vào thời điểm này, ông đã không làm tốt. Ôi Chúa ơi.
Họ cóc gắng làm chảy máu ông lần nữa, và khoảng 5 giờ chiều, ông dường như đã tốt hơn một chút
- ít nhất khoảng vài phút. Và sau đó, khi mà ông đã bắt đầu gặp nhiều rắc rối hơn
về việc thở.
Các bác sĩ cho Washington nhiều hơn một vài vết lở loét nữa ở cánh tay và chân, nhưng điều đó
đã không khiến ông tốt hơn một chút nào nữa. Ông đã chết vào khoảng 10 đến 11 đêm thứ 7, ngày 14 tháng 12 năm 1799,
ở tuổi 67 của mình.
Thậm chí ngay sau đó, mọi người đã nghĩ rằng các vắc sĩ có thể đã chỉ lấy đi
một chút máu của ông thôi. Nhưng phần lớn, họ thực sự chỉ làmi với những gì họ biết

French: 
les fluides et restaurer l'équilibre des humeurs dans sa gorge, où se situaient ses symptômes.
Mais cela ne fit qu'irriter sa gorge, ajoutant une autre menace à combattre pour son système immunitaire,
au lieu de cibler le traitement sur ce qui n'allait pas chez lui.
Ainsi, les suppurations n'ont pas aidé, et après quelques saignées, il ont donné à l'ancien
Président un lavement.
Ils lui ont donné ensuite un émétique, pour le faire vomir
- en pensant que ses fluides digestifs
avaient besoin d'être équilibrés.
Ainsi, Washington était déshydraté, ce qui n'a fait qu'empirer les choses, car ils enlevaient
plusieurs litres de son sang, alors que son corps essayait d'en produire davantage, alors que le sang est
composé à moitié d'eau.
A ce moment là, il n'était pas en bon état. Mon Dieu...
Ils ont réessayé de le saigner, et vers 17h, il semblait aller un peu mieux
- enfin pendant quelques minutes. Et c'est alors qu'il commença à avoir davantage de problèmes à respirer.
- enfin pendant quelques minutes. Et c'est alors qu'il commença à avoir davantage de problèmes à respirer.
Les docteurs appliquèrent sur Washington des suppurations sur ses bras et ses jambes, mais cela
ne l'aida pas. Il mourut entre 22 et 23h le Samedi 14 Décembre 1799, à l'âge de 67 ans.
ne l'aida pas. Il mourut entre 22 et 23h le Samedi 14 Décembre 1799, à l'âge de 67 ans.
Même à l'époque, les gens trouvèrent que les médecins y étaient allé un peu trop fort avec la saignée.
Mais pour la plupart, ils n'ont fait que se lancer avec ce qu'ils savaient

English: 
truly believed about health at the time.
Ever since, doctors have been trying to figure
out what was actually wrong with Washington,
and how we might have cured him if it had
happened today.
It probably wasn’t a peritonsillar abscess,
because that would have mainly affected one
side of his throat.
But both sides of Washington’s throat were
sore and swollen.
From his symptoms, it seems like he had acute
epiglottitis, an infection in the flap of
cartilage that covers your windpipe when you
swallow.
It gets worse very quickly, and it can be
fatal if it gets swollen enough to block the
patient’s windpipe.
Could Washington have lived if the doctors
hadn’t tried to intervene?
Maybe, maybe not.
He definitely would have had a better chance,
though.
These days, we vaccinate against the bacteria
that can cause epiglottitis, but it is still
a serious illness.
Generally, hospitals will treat patients with
antibiotics to fight the infection, corticosteroids
to reduce inflammation, and -- if necessary
-- intubation, where a breathing tube is inserted
into the throat, below the epiglottis.
In Washington’s day, intubation was still
a very new procedure.
One of his doctors did suggest trying it,
but the other two thought it was too dangerous.
In the end, the misconceptions that framed
olden-day medicine probably made the president

Portuguese: 
-- o que a medicina realmente acreditava ser verdadeiro naquele tempo.
Desde então, médicos vem tentando descobrir o que realmente estava errado com Washington,
e como poderíamos tê-lo curado se acontecesse hoje.
Provavelmente não era uma amigdalite, porque isso teria afetado
apenas um lado da garganta. Mas os dois lados da garganta de Washington estavam inflamados e inchados.
Pelos sintomas, parece que ele tinha epiglotite aguda, uma infecção na aba
de cartilagem que cobre sua traqueia enquanto você engole.
Isso piora bem rápido, e pode ser fatal se inchar o suficiente para tampar
a traqueia do paciente.
Washinton poderia ter vivido se os médicos não tentassem interferir? Talvez,
talvez não. Ele definitivamente teria uma chance melhor, apesar de tudo.
Hoje em dia, nos vacinamos contra a bactéria que causa epiglotite, mas ela ainda
uma doença séria.
Geralmente, hospitais tratam pacientes com antibióticos para combater a infecção,
corticoesteroides para reduzir inflamação, e -- se necessário -- entubação, onde um tubo
é inserido na garganta, abaixo da epiglote.
Nos tempos de Washington, entubação era um procedimento novo. Um dos doutores
sugeriu tentar, mas os outros dois acharam que era muito perigoso.
No fim, os equívocos que faziam parte da medicina antiga provavelmente fizeram
o presidente piorar muito.

Vietnamese: 
- những gì mà y học thực sự tin vào tại thời điểm đó.
Kể từ đó, các bác sĩ đã cố gắng để tìm ra những gì đã thực sự sai lầm với Washington,
và làm thế nào chúng ta chữa trị cho ông nếu điều đó xảy ra vào ngày nay.
Có lẽ không phải do áp se amidan, bởi vì điều đó sẽ đã ảnh hưởng chủ yếu đến
một cuống cổ họng của ông. Nhưng cả hai cuống họng ông đều đau và sưng lên.
Từ các triệu chứng của ông, dường như ông đã bị viêm thượng vị cấp, một sự viêm nhiễm
trong lớp vỏ sụn bao phủ khí quản của bạn khi bạn nuốt.
Điều đó trở nên tệ hơn rất nhanh và có thể dẫn tới tử vong nếu nó bị sưng lên đủ để chặn
khí quản của bệnh nhân.
Washington có thể sống nếu các bác sĩ đã không cố gắng can thiệp ? Có thể, cũng có thể không.
Mặc dù, ông ấy chắc chắn sẽ có cơ hội tốt hơn.
Ngay nay, chúng ta chủng ngừa vi khuẩn có thể gây viêm thượng vị, nhưng vẫn còn
là một bệnh nghiêm trọng.
Nói chung, các bệnh viện sec chữa trị cho các nạn nhân cùng với thuốc kháng sinh để chống lại sự nhiễm trùng,
corticosteroid để giảm thiểu sự viêm - nếu cần thiết - đặt ống  khí quản, nơi mà một ống thở được đưa vào
trong cổ họng, dưới nắp thanh quản.
Vào thời của Washington, đặt nội khí quản vẫn là một thủ tục rất mới. Một trong những bác sĩ của ông đã cố gắng
đề xuất thử việc đó, nhưng hai người khác lại nghĩ ranwffg việc đó quá nguy hiểm.
Cuối cùng, những quan niệm sai lầm đã đóng khung trong y học ngày xưa có lẽ đã làm tổng thống
tồi tệ hơn rất nhiều.

French: 
- ce que la médecine croyait sincèrement vrai sur la santé à l'époque.
Depuis, les médecins ont tenté de découvrir ce qui n'allait pas avec Washington,
et comment on l'aurait guérit s'il avait vécu à notre époque.
Ce n'était probablement pas dû à un abcès péritonsillaire, car cela aurait principalement affecté
un seul côté de sa gorge. Mais les deux côtés étaient irrités et gonflés chez Washington.
D'après ses symptômes, il semblerait qu'il était atteint d'épiglottite aigüe, une infection de la structure du
cartilage qui couvre votre trachée quand vous avalez.
Cela empire rapidement, et ça peut être fatal si le gonflement est suffisant pour bloquer
la trachée du patient.
Est-ce que Washington aurait survécu si les docteurs n'avaient pas essayé d'intervenir ? Peut-être,
peut-être pas. Mais il aurait eu de meilleures chances.
De nos jours, on vaccine contre la bactérie responsable de l'épiglottite, mais cela reste une
maladie sérieuse.
En général, les hôpitaux traitent les patients avec des antibiotiques pour combattre l'infection, des corticostéroïdes
pour réduire l'inflammation, et -si nécessaire- une intubation, où un tube respiratoire est inséré
dans la trachée, sous l'épiglotte.
A l'époque de Washington, l'intubation était encore une procédure assez récente. Un de ses médecins
suggéra d'en pratiquer une, mais les 2 autres trouvèrent cela trop risqué.
Au final, les idées fausses qui ont soutenu l'ancienne médecine ont assurément empiré l'état
du Président.

Dutch: 
-- wat de geneeskunde toen werkelijk dacht over gezondheid.
Sinsdien hebben dokters geprobeert te ontdekken wat er nou daadwerkelijk mis was met Washington,
en hoe ze hem hadden kunnen genezen als het 
vandaag de dag was gebeurd.
Het was waarschijnlijk geen peritonsillair abces, want dat zou voornamelijk één kant
van zijn keel beïnvloed hebben. Maar beide kanten van Washintons keel waren pijnlijk en dik.
Het lijkt er eerder op dat hij acute epiglottitis had, een ontsteking van het strotklepje,
het vliesje dat je luchtpijp bedekt als je slikt.
Dit wordt snel erger, en kan dodelijk zijn als het genoeg zwelt om de patients luchtpijp
te blokkeren.
Zou Washington het overleeft hebben als de dokters niks gedaan zouden hebben? Misschien, misschien ook niet.
Hij zou in elk geval een grotere overlevingskans hebben gehad.
Tegenwoordig vaccineren we tegen de bacteriën die epiglottitis veroorzaken, maar het is nog steeds
een ernstige aandoening.
Over het algemeen zullen ziekenhuizen een patient antibiotica geven tegen zo'n infectie,
corticosteroïden tegen de ontsteking, en zo nodig intubatie, waarbij een buisje
in de keel onder het strotklepje wordt geplaatst.
In de tijd van Washington, intubatie was nog erg nieuw. Een van zijn dokters stelde voor
het te proberen, maar de andere twee vonden het te gevaarlijk.
Uiteindelijk maakten de misvattingen van ouderwetse geneeskunde de situatie van de president
alleen maar erger.

Dutch: 
Dus als je ooit terug in de tijd gaat reizen, blijf dan alsjeblieft in de in de tijd van empirisch bewezen geneeskunde.
Bedankt voor het kijken naar deze aflevering van Scishow, 
medemogelijk gemaakt door onze Patrons
op Patreon.  Als je onze show wilt helpen,
 kan je naar patreon.com/scishow gaan.
Bedankt voor iedereen die dat gedaan heeft, dat waarderen we zeer. En als je enkel
slimmer met ons wilt worden, kan je naar youtube.com/scishow gaan om te abboneren!

Portuguese: 
Então se você um dia viajar no tempo, se mantenha dentro da era da medicina baseada em evidências.
Obrigado por assistir a esse episódio de SciShow, trazido por você pelos nossos padrinhos
do Patreon. Se você quer ajudar a manter este programa, você pode ir a patreon.com/scishow --
obrigado a todos vocês que já fizeram isso, é realmente maravilhoso. E se você só
quer continuar a ficar mais inteligente com a gente, você pode acessar youtube.com/scishow e se inscrever!

French: 
Donc, si jamais vous voyagez dans le temps, par pitié, restez dans le domaine de la médecine empirique.
Merci d'avoir regardé cet épisode de SciShow, qui vous était proposé par nos patrons de
Patreon. Si vous souhaitez aider à supporter l'émission, vous pouvez aller sur patreon.com/scishow.
Merci à tous ceux qui contribuent à cela, c'est vraiment fantastique ! Et si vous voulez juste
continuer à vous cultiver avec nous, vous pouvez aller sur youtube.com/scishow et vous abonner !

Vietnamese: 
Vì vậy, nếu bạn được đi du lịch trong thời gian, hãy ở lại trong phạm vi của y học dựa trên loạt bằng chứng.
Cảm ơn bạn đã xem đoạn phim SciShow này, được những người bảo trợ của chúng tôi đưa lên Patreon.
Nếu bạn muốn giúp đỡ chương trình này, bạn có thể vào patreon.com/scishow-
cảm ơn tất cả các bạn đã làm điều đó, thực sự là tuyệt vời. Và nếu bạn muốn
tiếp tục thông minh hơn với chúng tôi, bạn có thể truy cập youtube.com/scishow và đăng ký!

English: 
a lot worse.
So if you ever do travel in time, please stay
within range of evidence-based medicine.
Thanks for watching this episode of SciShow,
which was brought to you by our patrons on
Patreon.
If you want to help support this show, you
can go to patreon.com/scishow-- thank you
to all of you that have done that, it is really
wonderful.
And if you just want to keep getting smarter
with us, you can go to youtube.com/scishow
and subscribe!
